Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2018/6683 K.2020/711

... Bölge Adliyesi Mahkemesi 18. Hukuk Dairesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararının davacı vekilince murafaa talepli olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Murafaa için belirlenen günde duruşmalı temyiz eden davacı vekili avukat ... ile davalı SGK Başkanlığı vekili avukat Nilgün Toker geldi. Hazır olan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra kararın açıklanması başka güne bırakıldı. Yapılan incelemede temyiz dilekçesinin süresinde verildiğinin anlaşılması üzerine, gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, ...Eczanesi ile Sosyal Güvenlik Kurumu arasında yapılan protokoller kapsamında yürütülen soruşturma ile ilgili 24.03.2015 tarihli soruşturma raporu düzenlendiğini, yapılan tespitler neticesinde 3 adet reçete nedeniyle 2012 yılı eczane protokolünün 5.3.5 ve 4.3.6. maddesine aykırılık gerekçesiyle, toplamda 74.027,52 TL tutarında para cezası ve yazılı uyarı verilmesine karar verildiğini ancak savunmasının alınmadığını ve sahtecilik eylemine katılmadığını beyanla işlemin iptalini talep etmiştir.

Davalı, 24.03.2015 tarihli inceleme raporunda 3 adet reçetede kayıtlı ilaçların kimlik kontrolü yapılmadan hak sahibine ya da yakını olmayan şahsa teslim edildiğini, hasta ya da hasta yakınlarına teslim edilmemesine rağmen reçete arkalarına hastaların isimlerinin yazılarak başka şahıslar tarafından imzalanmasına imkan sağlandığını ve reçete bedellerinin kuruma fatura edilmesi sonucunda 12.337,92 TL kurum zararı oluştuğu ve protokolün 5.3.5 maddesine aykırı davranıldığı için davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, yargılama sırasında toplanan deliller, alınan bilirkişi kurulu raporuna göre, davacının müfettiş ile alınan ifadelerinin savunma niteliğinde olmadığı ve kurumca yapılan işlemlerin haksız olduğu anlaşıldığından davacının davasının kabulüne davacıya yazılı uyarı ve para cezası verilmesine ilişkin davalı kurumun 06.07.2015 tarihli ve 3549285 sayılı yazısı ile bildirilen, 24.03.2015 tarihli 76742/05/SRŞ/01 sayılı soruşturma raporu sonunda düzenlenen davaya konu kurum işleminin iptaline, sözleşmenin aynı koşullarda devamına karar verilmiş;

davalının istinaf talebi üzerine BAM ilgili dairesince "SGK müfettiş raporunun 5. sayfa ve devamındaki bölümlerde davacının reçeteleri hastalara veya yakınlarına teslim etmeyerek gerçek hastaların isimleri yazılmak suretiyle başka şahıslara imzalatılması eylemi ile fiilleri gerçekleştirdiği anlaşılmış,

raporda ismi geçen hastaların ve davacı eczacının ifadeleri ekli olarak sunulmuştur. ifadeler rapordaki beyanlarla örtüştüğünden protokolün 5.3.5. maddesinde belirlenen cezai şart ile 4.3.6. maddesi gereğince belirlenen reçete bedellerinin tahsiline ilişkin işlemin taraflar arasındaki sözleşme ve mevzuat hükümlerine uygun olduğu" gerekçesi ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davacının davasının reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

2-Davaya konu uyuşmazlıkta davacı hakkında 2012 yılı protokolünün 5.3.5. maddesinde yer alan “Hasta veya hasta yakınına teslim edilmeyen ilaçlara ait reçetelerin Kuruma fatura edildiğinin tespiti halinde ilaç bedelinin 10 (on) katı tutarında cezai şart uygulanarak eczacı uyarılır. Tekrarı halinde reçete bedelinin 20 (yirmi) katı tutarında cezai şart uygulanarak sözleşme feshedilir ve 6 (altı) ay süre ile sözleşme yapılmaz.

Ancak, Kurum tarafından yapılacak soruşturma neticesinde hastaya teslim edilmek üzere hastanın ilaç alım tarihinden itibaren 60 (altmış) günü geçmeyecek sürede ilaçların eczanede bekletildiğinin saptanması halinde bu madde hükmü uygulanmaz.” hükmü ile 4.3.6. maddesinde yer alan “Protokolün (5.3) numaralı maddesindeki fiillerin tespit edildiği reçetede fiili ilgilendiren reçete veya ilaç bedelleri ödenmez.

Kurumca yapılan yersiz ödemeler varsa, ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte eczacının Kurumda tahakkuk etmiş alacağından mahsup edilir. Eczacının alacağının yersiz ödeme tutarını karşılamaması veya alacağının olmaması halinde, genel hükümlere göre tahsil edilir.” hükmü uygulanarak toplamda 74.027,52 TL tutarında para cezasının tahsili ve yazılı uyarı cezası verilmesi işlemi uygulanmıştır.

2016 protokolünün yürürlüğe girdiği 01.04.2016 tarihinden itibaren 2012 protokolünün yürürlükten kaldırıldığı sabit olmakla beraber, 2016 protokolünün 6.12 maddesinde “Bu Protokolün yürürlük tarihinden önce herhangi bir nedenle Kurumca veya Kuruma devredilen kurumlarca sözleşmesi feshedilen ve/veya cezai şart uygulanan eczacının bu işleme karşı dava açmış olması ve açılan davanın Protokolün yürürlüğe girdiği tarihte kesinleşmemiş olması halinde yazılı talebi ile.

Kurumca tespit edilen ve sözleşmesinin feshedilmesi ve/veya cezai şart uygulanmasına ilişkin fiil/fiiller için bu Protokolün (5) ve (6) numaralı maddelerinde yer alan hükümler uygulanır. Ancak Kurumca tahsil edilmiş olan cezai şart ve yersiz ödeme tutarları geri ödenmez, mahsup edilmez.

Bu protokolden önceki protokollerde sözleşmenin feshi ve cezai şart gerektiren maddelerden bu protokolde kaldırılmış olanlar nedeniyle sözleşme feshi ve/veya cezai şart uygulanmış olan işlemler, konusu kalmadığından durdurulur ve işlem yapılmaz.

Bu Protokolün yürürlük tarihinden önce (5.3) numaralı maddede sayılan fiillerden dolayı sözleşmesi feshedilen ve/veya cezai şart uygulanan eczanelerin yazılı talebi üzerine, bu Protokoldeki cezai şart ve fesih hükümleri uygulanır." hükmünün düzenlendiği yazılıdır. Ayrıca bu protokolde 2012 protokolünün 4.3.6. maddesi tamamen kaldırıldığı gibi 5.3.5. maddesindeki cezai şart eczacı lehine azaltılmıştır.

Hal böyle olunca, mahkemece, 2016 yılı protokolü değerlendirilmek suretiyle sonucuna uygun karar verilmesi gerekli olup, bu husus gözardı edilerek yazılı olduğu şekilde eksik inceleme ile karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.