Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2019/91 K.2019/623

Davacı bir.dos.davalısı ... vekili avukat ... ile davalı bir.dos.davacısı ... vekili avukat ...bir.dos. davalısı-... aralarındaki dava hakkında ... 9. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 25/06/2018 tarih ve 2011/332-2018/256 sayılı hükmün davacı-bir.dos.davalısı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşuldu.

KARAR

Asıl ve birleşen dava, komisyonculuk sözleşmesinden kaynaklanan uyuşmazlığa ilişkin olup, birleşen davaya ilişkin ... 18. Sulh Hukuk Mahkemisi'nin 13.05.2014 tarih, 2012/365 esas, 2014/325 karar sayılı ilamı ile Asliye Hukuk Mahkemeleri’ne verilen görevsizlik kararı taraflarca temyiz edilmeksizin kesinleşmiş, dosya kendisine gelen ... 21. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce 28.05.2015 tarih, 2014/272 esas, 2015/181 karar sayılı ilamı ile aralarında bağlantı bulunduğundan bahisle ...

9. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/332 esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmesine dair verilen karar temyiz edilmeden kesinleşmiş, ... 9 Asliye Hukuk Mahkesesi'nce, 25.06.2018 tarih, 2011/332 esas, 2018/256 karar sayılı ilamı ile asıl davanın reddine, birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; karara karşı asıl davanın davacısı, birleşen davanın davalısı olan .... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İstinaf incelemesi yapılmak üzere dosyanın gönderildiği, ... Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi 16.10.2018 tarih, 2018/1463 esas, 2018/975 karar sayılı kararı ile 6100 sayılı HMK'nun geçici 3/2 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesince verilen karara karşı başvurulacak kanun yolunun temyiz kanun yolu olduğundan bahisle, dosyanın Yargıtay ilgili dairesine gönderilmek üzere ilk derece mahkemesine geri çevrilmesine karar verilmiştir.

6100 sayılı HMK'nun 373/4 maddesi; "Yargıtayın bozma kararı üzerine ilk derece mahkemesince bozmaya uygun olarak karar verildiği takdirde, bu karara karşı temyiz yoluna başvurulabilir." hükmünü,

Geçici 3/2 maddesi ise; "Bölge adliye mahkemelerinin göreve başlama tarihinden önce verilen kararlar hakkında, kesinleşinceye kadar 1086 sayılı Kanunun 26/9/2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki 427 ilâ 454 üncü madde hükümlerinin uygulanmasına devam olunur. Bu kararlara ilişkin dosyalar bölge adliye mahkemelerine gönderilemez." hükmünü içermektedir.

Yukarıda açıklanan yasa maddelerinin düzenleniş amacı, Bölge Adliye Mahkemelerinin göreve başlama tarihinden önce verilen kararlara karşı Yargıtay yoluna başvurulmasını ve karar kesinleşinceye kadar kanun yolu denetiminin Yargıtay tarafından yapılmasını sağlamaktır. Diğer bir anlatımla, Yargıtay’ın verdiği bozma kararları üzerine verilen kararların tekrar Yargıtay denetiminden geçmesi, eş söyleyişle Yargıtay kararının istinaf yolu ile denetlenmesinin önüne geçilmesi amaçlanmıştır.

5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun 25 ve Geçici 2.maddeleri uyarınca kurulan Bölge Adliye Mahkemeleri, 07.11.2015 tarih ve 29525 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan karar ile 20.07.2016 tarihinden itibaren tüm yurtta göreve başlamıştır.

Somut uyuşmazlıkta; ... 18. Sulh Hukuk Mahkemisi'nve verilen görevsizlik kararı ile ... 21. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen birleştirme kararı temyiz edilmeksizin kesinleşmiş, bu aşamadan sonra ... 9. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından esasa ilişkin yargılama yapılıp, karar verilmiştir.

Aleyhine istinaf yoluna gidilen karar, ... 9. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin kararı olup, bu karar ile ilgili olarak Yargıtay’ın bir denetimi söz konusu değildir.

Bu itibarla, 25.06.2018 tarihinde verilen ve daha önce Yargıtay denetiminden geçmeyen kararın kanun yolu denetimi “İstinaf“ olup, görevli mercinin ... Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesi olduğu anlaşıldığından, dosyanın ilgili Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmek üzere işlemsiz olarak ilk derece mahkemesine iadesine karar vermek gerekmiştir.