Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2006/13417 K.2006/15968

Davacılar vekili tarafından, davalılar aleyhine 31.05.2006 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı tesisi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 08.06.2006 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi bir kısım davalılar tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, Türk Medeni Kanunu 747. maddesine dayanılarak açılmış geçit hakkı tesisi istemine ilişkindir.

Mahkemece dava kabul edilmiş,

Hükmü 178 ve 179 parsellerin paydaşlarından Hazine, 180 parsel sayılı taşınmaz maliki ve 174 parsel maliklerinden bir kısmı temyiz etmiştir.

Davacılara ait taşınmazların genel yolla bağlantısının bulunmadığı mutlak geçit ihtiyacı içersinde olduğu incelenen paftasından görülmektedir.

Ne var ki; özünü komşuluk hukukunun genel ilkelerinden ... geçit davalarında fedakarlık denkleştirilmeli, bir tarafın geçit ihtiyacı karşılanırken diğer tarafın mülkiyet hakkı zararlandırılmamalıdır. Bu nedenledir ki, geçit tesisi davalarında tarafların dava konusu üzerinde tasarruf yetkileri kısıtlıdır. İhtiyaç karşılanırken hiçbir zaman davacının subjektif arzusuna bakılmamalı, geçit yeri az yukarıda sözü edilen fedakarlığın denkleştirilmesi kuralı çerçevesinde mahkemece objektif değerlerle saptanmalıdır.

Somut olayda; davacıların geçit gereksinimi davalılara ait 174 parsel sayılı taşınmazın ortasından bölünmek suretiyle karşılanmıştır. Ancak dosya içeriğinden 174 parsel sayılı taşınmaz maliklerinin bu parsel üzerine ... evler yaptıkları mahkemenin geçit yeri olarak saptadığı yerin de maliklerce ... ve çok amaçlı kullanılmak üzere yol olarak ayırdıkları

anlaşılmaktadır. Davalıların 174 parselde maliklerin ihtiyacını karşılamak üzere ... ve çok amaçlı yol bırakmaları davacılara da buradan geçit ihtiyacını karşılama hakkı sağlamaz. Krokide ... ile işaretli yerden bırakılan geçitten başkalarına da yol olarak yararlanma hakkı tanınmasının (geçit kurulması) bu sitede hayatlarını sürdüren kişilere rahatsızlık vereceği çok açıktır. O yüzden mahkemenin davacıların geçit ihtiyacını değişik alternatifler tayin ederek başka güzergahlarda araması gerekir.

Mahkemece, davacılara 173, 175, 238, 240 parsel malikleri hakkında dava açmak üzere uygun bir süre verilmeli, açılacak dava eldeki dava ile birleştirilmeli, bu parseller üzerinden veya bu parsellerin ortak sınırlarından bilirkişiye değişik geçit güzergahı tayin ettirilmeli, en uygun olanından davacıların geçit ihtiyacı karşılanarak sonucu doğrultusunda hüküm kurulmalıdır.

Yukarıda değinilen yönler bir yana bırakılarak davalıların 174 parselini ortadan bölecek şekilde geçit tesisi doğru olmadığından karar bozulmalıdır.