Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2006/9415 K.2006/14425

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 02.05.2002 gününde verilen dilekçe ile ipoteğin kaldırılması, birleştirilen karşı davada ise itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istenmesi üzerine yapılan muhakeme sonunda; davanın reddine, karşı davanın kabulüne dair verilen 15.02.2006 günlü hükmün Yargıtayca, duruşmalı olarak incelenmesi davacı-karşı davalı ... ile davalı ... vekili tarafından istenilmekle, tayin olunan 05.12.2006 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden ... ve ... ... vekili Av.... ... geldi.

Karşı taraf gelmedi. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelenlerin sözlü açıklaması dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, ipotek şerhinin kaldırılması, birleştirilen dava ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla yapılan icra takibine itirazın iptali istemleriyle açılmıştır.

Mahkemece asıl davanın reddine, birleştirilen davanın kabulüne karar verilmiş, hükmü davacı-davalı ... ile birleştirilen davanın davalısı ... ... temyiz etmiştir.

İpotek kişisel bir alacağın teminat altına alınması amacını güden ve bir taşınmaz değerinden alacaklının alacağını elde etmesini sağlayan sınırlı bir ayni haktır.İpotek tesisi için rehin edilecek taşınmaz maliki ile alacaklı arasındaki anlaşmanın (rehin sözleşmesi) Türk Medeni Kanunu’nun 856. maddesi uyarınca tapu siciline tescil edilmesi gerekir.

İpotek, halen mevcut veya ilerde doğması olası bir alacağı teminat altına alır. (TMK.nu 881) Miktarı ipoteğin tesisi anında belli olan alacaklar için ana para ipoteği, miktarı ipoteğin tesisi anında belli (muayyen) olmayan fakat ilerde

gerçekleşecek alacaklar için ise üst sınır ipoteği kurulur (TMK.m. 851). Ana para ipoteğinde taşınmazın teminat altına aldığı miktar rehin sözleşmesinde yazılı olan meblağ, üst sınır ipoteğinde ise ilerde tahakkuku muhtemel alacağın tahakkuk eden ve fakat üst sınır olarak belirlenen meblağı geçemeyecek olan kısmıdır.

Alacak sona erdiği halde alacaklı terkin taahhüdüne rağmen terkin talebinde bulunmazsa taşınmaz maliki rehnin fekkini (kaldırılmasını) dava yolu ile isteyebilir. Somut olayda; ipotek alacaklısına ticari ilişki nedeniyle alacağı olan ve ipotek rehini ile teminat altına alınan tutarın ödenmediği bilirkişi raporlarıyla sabittir. O yüzden mahkemece ipoteğin terkini isteminin reddedilmesinde ve ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla yapılan takibe itirazın iptal edilmiş olmasında bir yanılgı yoktur. Ancak;

İpotek belgesinin tesisine neden olan 25.06.2001 tarihli resmi senette davacının ipotekle teminat altına alınan 70.000.000.000 TL’ya «bila faiz ve bila müddetle» denilmek suretiyle faiz yürütülmeyeceği hükme bağlanmıştır. Açıkçası davacının ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla yaptığı takipte isteyebileceği 70.000.000.000 TL’dan ibarettir. Mahkemece resmi senette kararlaştırılan faiz ödenmeyeceği kaydı bir yana bırakılarak, takip talepnamesiyle bağlı kalınmak suretiyle üst sınır ipoteğine ayrıca «17.11.2001 tarihinden aylık %8 faiz yürütülmesi» sonucunu doğuracak şekilde istemin hüküm altına alınması doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.