Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2007/1218 K.2007/8129

4342 S. MERA KANUNU [ Madde 8 ]

4342 S. MERA KANUNU [ Madde 9 ]

4342 S. MERA KANUNU [ Madde 11 ]

4342 S. MERA KANUNU [ Madde 12 ]

4342 S. MERA KANUNU [ Madde 1 ]

4342 S. MERA KANUNU [ Madde 3 ]

"İçtihat Metni"

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 24.04.2002 gününde verilen dilekçe ile mer'a tahsis komisyonu kararlarının iptali ve müdahalenin men'i istenmesi üzerine bozmaya uyularak yapılan duruşma sonunda; mer'a tahsis komisyonu kararının iptaline dair verilen 26.07.2006 günlü hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı köy vekili ile müdahil davacı vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

Dava, mer'a komisyonunun tahsis kararının iptali ve mer'aya elatmanın önlenmesine ilişkindir.

Müdahil davacı Abdulbaki tapuya dayanarak mülkiyet iddiasında bulunmuştur.

Mahkemece mer'a komisyonunun 05.01.2001 tarih ve 107 sayılı kararı ile 102 ada 1 parsel adı verilen ve davalı Y... Köyüne tahsis edilen taşınmaza ait mer'a komisyonu kararının iptaline, bilirkişi raporunda kırmızı ile taranan ve 56,919 metrekare olarak ölçülen mer'anın davacı köye aidiyetinin belirlenmesine, müdahale olmadığı saptandığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, müdahil davacı Abdulbaki'nin istemi hakkında olumlu ya da olumsuz hüküm kurulmamıştır.

Hükmü, Y... köyü tüzel kişiliği ile müdahil davacı Abdulbaki temyiz etmiştir.

1- 4342 sayılı Mer'a Kanunu'nun 1. maddesinde Mer'a Kanunu'nun amacı; daha önce çeşitli kanunlarla tahsis edilmiş veya kadimden beri kullanılmakta olup mer'a, yaylak, kışlak ve kamuya ait otlak ve çayırların tespiti, tahdidi ile köy veya Belediye tüzel kişilikleri adına tahsislerinin yapılması... biçiminde nitelendirilmiştir. Yasanın daha sonra gelen hükümlerinde bu amaca ulaşmak için teknik ekip ve komisyonların uymaları gerekli usul yöntemi ve tespit, tahdit ve tahsis işlemlerinin yerine getirilmesinde uyulacak kuralların ne olduğu gösterilmiştir.

Mer'a Kanunu'nun 3. maddesindeki tahsis tanımına göre bu işlem çayır, mer'a ve kışlakların kullanımlarının verimlilik ve sosyal adalet ilkelerine uygun şekilde düzenlenerek yararlanılmasının münferiden ya da müştereken bir veya birkaç köy veya belediyeye bırakılmasıdır.

Mer'a komisyonunun tespit ve tahdidi yapılan mer'a, yaylak veya kışlağı hangi ölçüler dairesinde, hangi köy ya da belediyeye münferiden veya müştereken tahsisinde ne gibi kurallara uyması gerektiği ise 4342 sayılı Mer'a Kanunu'nun 11 ve 12. maddelerinde gösterilmiştir.

Özellikle Yasa'nın 11/2. maddesinde ... köy veya belediyenin münferiden veya müştereken yararlanacağı mer'a, yaylak ve kışlak ihtiyacının belirlenmesinde bu alanların karakter ve otlatmak kapasite bitkisel ve hayvansal gelişme ve otlatılacak hayvan miktarının dikkate alınacağı hesaplamada bir büyükbaş hayvan birimi için verilmesi gereken mer'a, yaylak ve kışlak alanı üzerinde o yerdeki çiftçi ailelerinin otlatma hakkı bulunduğu hükmüne yer verilmiştir.

Kuşkusuz mer'a komisyonunun tahsis yaparken tahsisi yapılacak mer'anın niteliğini, yüzölçümünü, otlatma kapasitesinin kalitesini, o köyün hayvan sayısını ve otlatma hakkı olanların sayısını dikkate alması gerekir.

4342 sayılı Mer'a Kanunu'nun uygulaması sırasında mer'a çalışma alanı olarak ilan edilen sahanın bir başka köy idari sınırları içerisinde kalıp kalmamasının bir önemi olmadığı gibi, bir yerin kadimden beri bir veya birkaç köy ya da belediye tarafından kullanılmış olmasının da önemi yoktur. Bu gibi bilgilerden sadece o yerin mer'a niteliğinin tespitinde ve tahdit yapılırken yararlanılır.

Diğer taraftan, mer'a komisyonu ve teknik ekiplerin çalışmalarında dikkate alacakları normlar da Mer'a Yönetmeliği'nde gösterilmiştir.

Bütün bu açıklamalara göre mahkemece yapılması gereken iş, mer'a komisyon çalışmaların" içeren taraf köylere ait bilgiler komisyondan istenip toplanarak konusunda uzman kişilerden yararlanılıp yerinde keşif de yapılarak 4342 sayılı Mer'a Kanunu'nun 8, 9, 11 ve 12. maddeleri hükmünce mer'a komisyonunun yaptığı tahsis işleminde bir aykırılık olup olmadığını saptamak, sonucuna uygun hüküm kurmak olmalıdır.

Mahkemece bu hususlar bir yana bırakılarak salt dava konusu taşınmazın kadim kullanımının davacı köyde olduğunu bildiren bilirkişinin sözüne bakılarak davanın kabul edilmiş olması bozmayı gerektirir.

2- Kabule göre de, müdahil davacı Abdulbaki'nin mülkiyet iddiasına dayalı davası hakkında olumlu ya da olumsuz hüküm kurulmaması doğru değildir.