Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2007/16190 K.2008/560

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 30.03.2000 gününde verilen dilekçe ile tapu iptal, tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 29.05.2007 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı tapulamada 1168 m2 ölçümüyle 76 parsel numarası verilip, davalı ... adına tespit ve tescil edilen taşınmazın büyük bir bölümünün köy ortak malı olarak kullanılan yerlerden olduğunu ileri sürerek keşfen belirlenecek bu bölümünün (dilekçede 1018 m2 olarak gösterilmiştir) iptali ile Köy Tüzel Kişiliği adına tescilini talep etmiş, davalı davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, davanın kabul edilmesi üzerine, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava konusu 112 ada 76 parsele ait kadastro tutanağı 30.04.1998 tarihinde tespit işlemine tabi tutulmuş ve 1937 tarih 958 ve 959 tahrir numaralı vergi kayıtları ile zilyetlik hukuki nedenine dayanılarak davalı ... adına tespit edilmiştir. Dayanılan vergi kayıtları keşifte yerel bilirkişiler kanalıyla taşınmaza uygulamışlar, genel hatları ile uyduğu yolunda görüş bildirmişlerdir.

Taşınmazın doğu ve kuzey sınırını 77 parsel oluşturmakta olup, getirtilen tutanağına göre 1937 yılı 955 ve 956 tahrir numaralı vergi kayıtları ve bağış yoluyla Köy Tüzel Kişiliğine verilen tarla cinsiyle tespit ve tescil işlemine tabi tutulmuştur.

Keşiflerde çizilen krokilere yazılmamış olmakla birlikte dosyaya getirtilen paftasından kopye edildiği anlaşılan pafta örneğine göre 77 parselin kuzey bitişiği dere olup, bu derenin hemen kuzey bitişiğinde 23 ve 24 parseller yer almaktadır. Taşınmazın kuzey bitişiğinde 78 parsel yer almakta olup, bu parselin vergi kaydı ve zilyetlikle tarla cinsi ile dava dışı ... adına tespit ve tescil edildiği anlaşılmaktadır.

1 numaralı parsel ise 31.01.1972 tarih 120 nolu tapu kaydı revizyon alınmak suretiyle dava dışı ... adına tespit ve tesciline karar verilmiştir. Tüm bu parsellerin revizyonunu teşkil eden vergi ve tapu kayıtlarının nizalı parseli gösteren yönü ya da başka bir yanını teşkil eden taşınmazları mer'a ya da köy orta malı nitelikli bir yer olarak okunmamaktadır.

Kuzey bitişik olup 77 parsel numarası ile köy adına tarla cinsiyle yazılan taşınmazın Köy Tüzel Kişiliği özel mülkiyetindeki tarla olarak benimseyip kullandığına göre dava konusu taşınmazın büyük bir bölümünü köy orta malı olarak ileriye sürmesi inandırıcı deliller ile saptanmalıdır.

76 parsel numaralı taşınmazın belirlenen bir kısım bölümlerinin sonradan ekilmeye başlanması, bir kısmının sonradan bina yapılmak suretiyle kullanılmaya başlanması, belirlenen bir kısım yerlerinin de eski ev ve yıkılan değirmen yeri olarak belirlenmesi, davacı adına tespiti yapılan bu yer bakımından Köy Tüzel Kişiliğine mülkiyet aktaracak biçimde iptal ve tescil davası açmaya hak vermez.

Değişik tarihlerde yapılan keşiflerde yerel bilirkişiler ve tanıklar dinlenmiş ve bunlardan edinilen genel bilgiler taşınmaz ve yöresinde mer'a ya da köy orta malı nitelikli bir taşınmaz malı olduğunu ortaya koymamıştır. Taşınmazın bir kısım bölmelerinin 3402 Sayılı Yasanın 14.maddesinde belirlenen edinme koşullarını taşımadığı iddiasıyla Hazine tarafından dava açılabilirse de Köy Tüzel Kişiliğinin bu yolda dava açma hakkı bulunmamaktadır.

Davalı 16.05.2007 tarihli raporun ekinde sunulan krokide (C) harfiyle gösterilen 80.36 m2'lik yeri köye ait yerden çevirdiğini kabul ettiğine göre sadece bu yer hakkında davanın kabulü ile taşınmazın diğer kısımlarına yöneltilen davanın reddine karar verilecek yerde A, E, G, K harfleriyle gösterilen yerler dışındaki taşınmazın diğer bölümleri hakkındaki davanın dahi kabul edilmesi doğru görülmemiş, hükmün bozulması gerekmiştir.