Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2007/1902 K.2007/3067

4721 S. TÜRK MEDENİ KANUNU [ Madde 581 ]

4721 S. TÜRK MEDENİ KANUNU [ Madde 702 ]

"İçtihat Metni"

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 08.05.2006 gününde verilen dilekçe ile müdahalenin men'i istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 30.11.2006 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

Dava, çaplı taşınmaza elatmanın önlenmesi istemiyle açılmıştır.

Mahkemece dava kabul edilmiş, bilirkişi krokisinde kırmızı ile boyalı 12.23 m2 yüzölçümündeki taşınmaz bölümüne davalının elatmasının önlenmesine karar verilmiştir.

Hükmü davalı temyiz etmiştir.

130 ada 10 parsel sayılı taşınmaz tapuda davacının babası A... adına kayıtlıdır. Mirasçılık belgesine göre A...'in 1952 yılında öldüğü davacı B.... dışında H..... isimli bir mirasçısının daha bulunduğu görülmektedir. Açıkçası kayıt maliki A...'in terekesi elbirliği mülkiyeti halindedir.

Burada hemen belirtilmelidir ki; elbirliği halinde mülkiyet yasa veya yasanın kabul ettiği sözleşmeler uyarınca aralarında ortaklık bağı bulunan kişilerin bir mala veya hakka birlikte malik olma durumunu ifade eder. Elbirliği mülkiyeti ortaklarının tüzel kişiliği yoktur. Mülkiyet bir bütün olarak elbirliği ortaklarının tümüne aittir. Bu özelliğinden dolayı da elbirliği halinde mülkiyete ortaklar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmaktadır. Her ne kadar Türk Medeni Kanunun 702/2.maddesinde kanunda veya sözleşmede aksine bir hüküm bulunmadıkça gerek yönetim, gerek tasarruf işlemleri için ortakların oybirliği ile karar verme şartı aranmışsa da son fıkrada "ortaklardan her biri topluluğa giren hakların korunmasını sağlayabilir. Bu korumadan bütün ortaklar yararlanır." hükmü getirilmiştir.

Bu hükmün 743 sayılı Medeni Kanununun 581. maddesinden farklı

olarak düzenlenmesindeki neden kuşkusuz eski yasa yürürlüğünde ortaya çıkan bazı güçlükleri gidermektir. Böyle olunca olağan hakların korunması veya

oybirliği ile karar vermeyi gerektiren nedenlerin ne olduğu bunlar arasındaki ayrımın sonuçları üzerinde durulması gerekecektir.

Olağan koruma eylemleri onarımlar, mahsullerin toplanması, bozulacak olanların satılması acele olarak yapılması zorunlu bulunan işlemin yerine getirilmesi ile istihkak, elatmanın önlenmesi, tapu sicilinde hak sahipliğinin saptanması gibi taksimi mümkün olmayan taleplerdir. Bunlarla ilgili olmak üzere elbirliği ortaklarından her biri bağımsız olarak dava hakkını kullanabilir. Fakat, Türk Medeni Kanunun 702/2. maddesinde aranan ortakların oybirliği şartı hiç şüphesiz terekeye ait bir hakkın tasarruf işlemleridir. Bu halde mülkiyet değişikliği söz konusu olacağından ortaklar oybirliği ile karar vermelidir. (HGK.16.02.2005 tarih 2005/8-22-2005/64 sayılı karar).

Somut olayda; dava kayıt maliki A...'in mirasçılarından olan B.... tarafından açılmış ise de, niteliği itibariyle terekeye dahil malın olağan koruma talebini içerdiğinden, davanın elbirliği ortaklarından sadece birisi tarafından açılıp sürdürülmesinde yasaya aykırılık yoktur.