Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2007/3728 K.2007/4196

Davacı-k.davalı vekili tarafından, davalı-k.davacı aleyhine 3.10.2000 gününde verilen dilekçe ile şerhin kaldırılması, elatmanın önlenmesi, ecrimisil ve karşı dava olarak temliken tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine, karşı davanın kabulüne dair verilen 12.5.2006 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı-k.davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, 108 ada 1 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydı beyanlar hanesine yazılan “Üzerindeki okul, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından yapılmıştır. Bu parsel üzerinde yapılan A harfi ile gösterilen yapının zemin katı ... Belediyesi ve 1.katı Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından yapılmıştır” şerhinin terkini, elatmanın önlenmesi ve ecrimisil istemleri ile açılmıştır. Davalı ve karşı davacı ... Tüzel Kişiliği ise koşulları oluştuğundan 108 ada 1 parsel üzerindeki krokide A harfi ile gösterilen taşınmazın Türk Medeni Kanununun 724.maddesince temliken tescilini talep etmiştir. Mahkemece Hazine tarafından açılan davanın reddine, karşı davanın kabulüne karar verilmiş, hükmü davacı Hazine temyiz etmiştir.

Kısaca, bir taşınmaz mal üzerinde malikinden bir başkasına ait yapı veya ağaç varsa bunlar muhtesat olarak ifade edilir. Muhtesatın 3402 sayılı Kadastro Kanununun 19.maddesinden yararlanılarak tutanağın ve kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesi olanaklıdır. Muhtesat şerhi verilmekle yapı sahibinin hakları ile arazi sahibinin hakları yekdeğerinden ayrılır ve bu şerh yapı sahibine arazinin maliki olmamasına rağmen başkasına ait arazideki yapıyı kullanma hakkı sağlar.

Bu haklar yapının yıkılması, yanması veya muhtesat sahibinin bu hakkından vazgeçmesi suretiyle sona erer. Somut olayda, 108 ada 1 parsel üzerindeki krokideki A harfi ile gösterilen ve kırmızı boyanan taşınmazın zemin katını davalı belediyenin ondan sonraki katın Milli Eğitim Müdürlüğünce yapıldığı saptanarak kaydın beyanlar hanesinde gösterildiğine göre söylendiği biçimde yapı ortadan kalkmadan veya muhtesat hakkı sahibi hakkından vaz geçmeden şerhin terkini istenemez.

Mahkemece bu olgular gözetilerek hazine tarafından açılan davanın reddinde usul ve yasaya aykırılık yoktur.

Karşı davanın yasal dayanağı ise Türk Medeni Kanununun 724 maddesidir. Gerçekten anılan bu hüküm uyarınca yasanın aradığı koşullar ortaya çıkmış ise malzeme sahibi yapının kapsadığı alan ve onun zorunlu kullanma alanının adına tescilini isteyebilir. Kuşkusuz bu durum Türk Medeni Kanununun 683.maddesinin malike tanıdığı kullanma ve yararlanma hakkının bir istisnasıdır.

Temliken tescil davalarında davanın kabulü için aranan en önemli unsur kuşkusuz malzeme malikinin iyi inançlı olmasıdır. 108 ada 1 parsel sayılı taşınmazın evveliyatı da hazine adına tapuda kayıtlı ve çapa bağlıdır. Çapa bağlı taşınmazlarda iyiniyet iddiasında bulunulamayacağından, diğer taraftan, krokide (A) harfi ile gösterilen yerle ilgili tutanağın beyanlar hanesindeki muhtesat şerhi iptal edilmeden davalı ve davacı iyiniyet iddiasını ileri süremez. Kaldı ki, tapuda okul ve arsası niteliğinde kayıtlı kamu malı bir taşınmaz temliken tescil davasına konu olmaz.

Mahkemece bütün bu yönler gözetilerek karşı davanın da reddi yerine istemin hüküm altına alınması yasaya aykırıdır.

Karar açıklanan nedenlerle bozulmalıdır.