Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2007/7969 K.2007/9213

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 18.2.2005 gününde verilen dilekçe ile tesbit istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 4.10.2006 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı, 18.02.2004 tarihli 01.01.2004-31.12.2004 dönemini kapsayan hasılat kira sözleşmesinin haksız fesh edildiğini ileri sürerek davalı kiralayanın 29.11.2004 günlü fesih kararının haksızlığının tespiti ile kira sözleşmesinin konusu olan “... Bungalow ve Barakaları”ndaki kiracılık sıfatının tespitine davalının haksız nakde çevirdiği 3.878.00 YTL teminatın faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece 18.02.2004 tarihli sözleşmenin davalı idare tarafından haksız fesh edildiğinin tespitine, davalının nakde çevirdiği teminat mektubu bedeli 3.878.00 YTL.nin 13.12.2004 tarihinde geçerli faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Hükmü davalı kiralayan idare temyiz etmiştir.

Taraflar arasındaki 18.2.2004 günlü sözleşmenin konusu ... Milli Parkı sınırları içerisinde bulunan ... kamp ve kullanım alanındaki 12 adet Bungalow, 29 adet baraka ve saha temizliği işletmeciliğidir. İşletme süresi 01.01.2004-31.12.2012 tarihleri arasında 9 yıldır. Davacıya yer teslimi yapılmış, kira süresi teslimin yapıldığı 18.5.2004 tarihinden başlamıştır.

Sözleşmenin “ödemeler ve ödeme planı” başlıklı 47.maddesi hükmüne göre 2004 yılı için saptanan kira parasının %25’i peşin olarak 20.01.2004 tarihine kadar kalan miktar ise eşit taksitler halinde 20.04.2004, 20.07.2004 ve 20.10.2004 tarihlerinde ödenecektir. Davacı kira parasının peşin ve ilk iki taksidini davalı kiralayana ödemiştir. Eldeki uyuşmazlık sözleşmenin 47.maddesi ile 20.10.2004 tarihine kadar ödenmesi gereken üçüncü taksit tutarı 16.159.135.500 TL ve bunun KDV.sinden kaynaklanmıştır.

Sözleşmenin 50.maddesi kiracıya sözleşmede öngörülen normal taksit ödeme tarihinden 7 iş günü önce idareye yazılı başvuruda bulunulması halinde aylık gecikme zammı da peşin ödenmek koşuluyla her taksit için bir defa olmak üzere en fazla 30 günlük ek süre uzatım hakkı tanımış ise de yine aynı hüküm uyarınca bu istemi kabul edip etmemek idarenin takdirindedir.

Taraflar arasında sözleşmenin 47.maddesinde hükme bağlanan davalının 20.10.2004 tarihine kadar ödemesi zorunlu üçüncü taksit tutarını ödemediği çekişme konusu değildir.

Davacı kiracı, kira parasının üçüncü taksidi olan 16.159.135.500 TL. ve KDV.sini Gaziantep Ticaret Mahkemesinden sağladığı 19.11.2004 tarihli ihtiyati tedbir kararı ve sözleşmenin 50.maddesinin kendisine tanıdığı hakka dayanarak yapmadığını, haklı nedenle ödeme yapılmadığından feshin ve teminat mektubunun nakte çevrilme işleminin haksız olduğunu ileri sürmüş ise de.

Gaziantep Ticaret Mahkemesinin verdiği tedbir kararı davalı kiralayan idareye 20.10.2004 tarihinden çok sonra 13.12.2004 tarihinde Cumhuriyet Savcılığı eli ile bildirildiğinden, sözleşmenin 50.maddesi de davalı idareye kiracının başvurusunu kabul edip etmeme takdir yetkisi tanıdığından davacının kira parasını sözleşme hükmüne rağmen ödemeyerek temerrüde düştüğü sabittir.

O yüzden davalı idare, sözleşmenin 49 ve 59.maddelerine dayanarak kiracısı olan davacıya 10 gün süreli temerrüd ihtarı keşide etmek suretiyle sözleşmeyi fesh edebilir.

Yukarıdan beri yapılan açıklamalar karşısında, davalı idarenin fesih işlemi haklı nedenlere dayandığından davanın reddi yerine, değişik bazı düşüncelerle kabulü somut olaya uygun düşmemiş kararın bozulması gerekmiştir.