Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2008/256 K.2008/3732

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 02.03.2005 gününde verilen dilekçe ile yola elatmanın önlenmesi eski hale getirilmesi tazminat, istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 04.10.2007 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı kurum vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı köy, davalı idarenin köyün idaresi sınırları içerisinde kalan genel yollara hukuka aykırı olarak elattığını ve Karadeniz sahil yolu inşaatı sırasında kullanılmakta olan köy yolunu fiilen yok ettiğini, hukuka aykırı elatmasının önlenmesini, köy yolunun eski hale iadesini, olanaklı görülmezse fazla haklar saklı kalmak koşuluyla 6.000 YTL’nin davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı idare, açılan davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, köy yolunun mülkiyeti Hazineye ait olduğundan davalının tazminat isteme yetkisi de bulunmadığından, elatmanın önlenmesi istenen yolların eski hale getirilmesi olanağı da olmadığından, açılan dava reddedilmiştir.

Hükmü, davacı köy tüzel kişiliği temyiz etmiş, Dairemizce yapılan inceleme sonucu karar “davadaki istek kalemlerinden birisi de haksız eylemle ortadan kaldırılan yolların eski hale getirme bedelidir, davacı köy talep ettiği bu bedelle tahrip edilen yolları eski hale getirerek yoldan yararlanmayı sürdürebileceğinden istemin bu bölümünün incelenerek hüküm altına alınması gerekirken, eski hale getirme bedelinin dahi Hazine tarafından dava konusu yapılabileceğinden söz edilerek bütünüyle reddi doğru olmadığından...” bahisle bozulmuştur.

Mahkemece bozmaya uyulmuş, eski hale getirme bedeli olan 6.000 YTL’nin davalıdan tahsiline karar verilmiş, hükmü davalı idare temyiz etmiştir.

Dosyada yer alan bilirkişinin 06.06.2007 günlü krokisinde; dava konusu yapılan ve davalı idarenin Karadeniz sahil yolu çalışmaları sırasında kamulaştırılan, taş ocakları olarak kullanılan alan nedeniyle fiilen ortadan kaldırılan köy yolları kırmızı ile boyanmıştır. Krokide ... ile işaretlenen ve yol olarak gösterilen yerler ise köy tarafından yapılması olası yol güzergahıdır. 14.06.2005 günlü bilirkişi raporunda yapılan hesaplama bu yola ilişkindir. Yine bu bilirkişi raporuna göre; krokide kırmızı olarak işaretlenen ve “taş ocağı sahası” içinde kalan yolların eski hale getirilmesinin yapılan çalışmalardan ötürü fiilen olanaklı bulunmadığı ifade edilmiştir.

Görülüyor ki, krokide kırmızı ile işaretlenen ve kadastro çalışmaları sırasında yol olarak paftasında gösterilen yerler, bir kamu hizmetinin icrası sırasında yeniden kullanılmaz hale gelmiştir. Borcun ifa edilmemesinin (borçların ademi ifası) bir nedeni de “imkansızlıktır”. İfa imkansızlığında, ifa konusunun yerine getirilemez nitelikte olması söz konusudur.

Borçlar Kanununun 117.maddesi hükümüne gore de ifa imkansızlığının söz konusu olduğu hallerde ne aktin ifası ne de ifa yerine geçen tazminat talebinde bulunabilir.

Davacı köy, alternatif yol bedelini isteyemeyeceğinden taş ocağı sahası içerisinde kalan yolların onarılarak kullanılmasının mümkün olmadığı da saptandığından, davacının tazminata ilişkin isteminin reddi yerine Dairemiz bozma kararına yanlış anlam verilerek bu istemin kabulü doğru olmamış, hükmün bozulması gerekmiştir.