Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2008/6485 K.2008/7352

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 24.03.2001 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkının terkini, müdahalenin men'i ve alacak istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kısmen kabul, kısmen reddine dair verilen 14.12.2006 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, davacının maliki bulunduğu 905 ada 117 parsel sayılı taşınmaz üzerinde davalılara ait 905 ada 116 ve 118 parsel sayılı taşınmazlar yararına tesis edilen geçit irtifakının terkini ile davalıların müdahalesinin men’ini ve geçit bedeli olarak 170.000.000 TL alacak istemine ilişkindir.

Davalılar, yargılamaya katılmamış, cevap da vermemişlerdir.

Mahkemece, bir kısım davalılar yönünden davanın husumet nedeniyle reddine, diğer davalılar ..., ..., ..., ..., ..., Melahat Hasçelik, ..., ..., ... ... yönünden davanın kısmen kabulü ile tapudaki hisseleri oranında geçit irtifakına dayanak sözleşmeye göre 170.000.000 TL geçit bedelinin tahsiline karar verilmiş, müdahalenin men’i ve geçit sözleşmesinin feshi talepleri reddedilmiştir.

Hükmü, davacı vekili temyiz etmiştir.

1-Yapılan yargılamaya, toplanan deliller ve tüm dosya içeriğine göre davacı vekilinin diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Tapu kayıtlarından 905 ada 118 parsel yararına davacıya ait 905 ada 117 parsel üzerinden 20.09.1993 tarihinde akdi geçit irtifakı tesis edildiği, 905 ada 116 parsel yararına 905 ada 117 parsel aleyhine geçit

irtifakının bulunmadığı anlaşılmaktadır. 117 parsel üzerinden yararına geçit tesis edilen 905 ada 118 parsel numaralı taşınmaz tapuda paylı mülkiyet esasına göre kayıtlı bulunduğundan ikinci beş yıllık dönem için belirlenen geçit bedelinin payları oranında paydaşlara yükletilmesine karar verilmiştir. ... ... genelde bir taşınmaz yararına diğer taşınmazın yükümü olarak kurulur.

Yararlanan taşınmaz maliklerinin az yada çokluğu hakkın tesisi için esaslı unsurlardan sayılmaz. ... hakkından yararlanılması bu nedenle bölünemez haklardandır. Hakkın bölünerek kullanılması mümkün olmadığına göre bunun tesisi için zorunlu olan geçit bedeli de bölünerek hükmedilemez. Yararlanan paydaş adedi hangi sayıda olursa olsun, yükümlendirilecek taşınmaz malikine ödenecek bedelde bunların müteselsilen sorumlulukları vardır.

Hüküm kurulurken bu sorumluluğu pay ve paydaş adedine göre paylaştırılması doğru değildir. Açıklanan bu yön bozma nedeni ise de, yapılan yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden hükmün HUMK’nun 438/VII maddesi gereğince düzeltilerek onanması uygun bulunmuştur.