Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2009/12923 K.2009/13491

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine ... aleyhine 28.12.2007 tarihli dilekçe ile geçit hakkı tesisi için dava açmış yargılama sırasında davalılar ... vd. aleyhine 04.03.2009 gününde verilen dilekçe ile de geçit hakkı tesisi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 24.06.2009 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi birleştirilen dosya davalısı ... tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı, maliki bulunduğu 73 parsel sayılı taşınmazı yararına 413 parsel sayılı taşınmazdan geçit hakkı kurulmasını istemiş, yargılama sırasında dosyanın 81 ve 182 sayılı parsel maliklerine karşı aynı istemli açılmış dava ile birleştirilmesine karar verilmiştir.

Davalı ve birleştirilen davanın davalıları davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece davanın kabulü ile davacının maliki bulunduğu 73 sayılı parsel lehine davalılara ait 413, 81 ve 182 parseller aleyhine geçit hakkı tesisine karar verilmiştir.

Hükmü 81 sayılı parsel maliki davalı ... temyiz etmiştir.

Dava Türk Medeni Kanunun 747. maddesine dayanarak açılmış geçit hakkı kurulması istemine ilişkindir. Geçit isteği en az zarar görecek olana yöneltilmelidir. Zira geçit hakkı taşınmaz mülkiyetini sınırlayan bir irtifak hakkı olmakla birlikte özünü komşuluk hukukundan alır. Bunun doğal sonucu olarak yol saptanırken komşuluk hukuku ilkeleri gözetilmelidir. Taşınmaz

./..

2009/12923-13491 -2-

mülkiyetinin sınırlandırılması konusunda genel bir ilke olan fedakarlığın denkleştirilmesi prensibi dikkatten kaçırılmamalıdır. Eldeki davada mahallinde bilirkişilerin katılımı ile keşif yapılmış, fen bilirkişisi ...'in 17.06.2008 tarihli raporu ve ekindeki krokisinde 3 seçenek belirlenmiştir. Mahkemece, en kısa güzergah olan 3 seçenekten geçit hakkı tesisine karar verilmiştir.

Bu güzergah üzerinde 3 ayrı kişiye ait taşınmaz bulunmakta olup bunlardan 81 parsel 1033,50 m2 miktarlı ve limon bahçesi vasfındadır. Dava konusu diğer parsellere göre yüzölçümü küçüktür. Aynı bilirkişinin raporunda (A) harfi ile gösterilen 1 seçenek bir tek 416 parselden geçmekte olup, parselin miktarı 7665,28 m2 ve boş tarla vasfında olduğu belirtilmiştir.

Geçit davalarında geçit hakkı kurulacak güzergah belirlenirken fedakarlığın denkleştirilmesi ilkesi gereğince en kısa ve ekonomik olmasının yanında yükümlendirilen taşınmazın göreceği zararda dikkate alınmalıdır. Bu nedenle bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen seçenek hem 416 parselin büyük olması ve hem de üzerinde birşey bulunmaması, boş olması da dikkate alındığında en uygun seçenek durumundadır.

Geçit hakkı tesisinin 416 parselden (A) harfi ile belirtilen güzergahtan kurulması gerekirken yazılı gerekçelerle 413, 81 ve 182 parsellerden geçit hakkı tesisi doğru olmamış hükmün bozulması gerekmiştir.