Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2009/1561 K.2009/2382

Davacı tarafından, davalılar aleyhine 28.2.2007 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 25.3.2008 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, davacıya ait 1532 parsel yararına, davalılara ait 1526 ve 1527 parseller aleyhine Türk Medeni Kanununun 747. maddesine dayanılarak geçit hakkı kurulması istemine ilişkindir.

Davalı 1527 parsel malikleri, parselleri sınırlarında dere ve ev bulunduğundan davanın reddini istemişlerdir.

Mahkemece, 18.09.2007 tarihli rapor ve krokide yeşil renkte gösterilen 1 no'lu alternatif üzerinden geçit tesis edilmiştir.

Hükmü, davalı 1526 sayılı parsel maliki ... temyiz etmiştir.

Dosyaya ... tarafından temyiz dilekçesi ekinde sunulan Foça Asliye Hukuk Mahkemesinin 12.12.2006 tarihli ve 2004/161-2006/277 sayılı kararından, 1526 parsel üzerinden 3543,1543,1530,1528 ve 1529 parseller lehine geçit tesis edildiği görülmektedir.

Uygun geçit yeri saptanırken tarafların karşılıklı yararlarının dikkate alınması gereklidir. Çünkü geçit hakkı taşınmaz mülkiyetini sınırlayan bir irtifak hakkı olmakla beraber, özünü komşuluk hukukundan alır. Bunun doğal sonucu olarak da uygun geçit yeri saptanırken komşuluk hukukunun genel ilkeleri gözetilmelidir. Burada önemli olan geçit ihtiyacında olan kişinin subjektif arzusu değil, objektif kriterler olduğundan, komşular arasındaki fedakarlık denkleştirilmelidir.

Yukarıda sözü edildiği üzere, 1526 parsel kuzey sınırı geçitle yükümlendirilmiş olup, kabule göre de taşınmazın güney sınırında davacı parseli lehine irtifak tesis edildiğinde fedakarlığın denkleştirilmesi ilkesi geçit güzergahının 1527 parselden geçirilmesini gerektirir. O halde mahkemece, krokide sarı renkle gösterilen güzergahtan geçit tesisi gerekirken, genel bir kural olan fedakarlığın denkleştirilmesi ilkesi göz ardı edilerek yazılı olduğu şekilde geçit kurulması doğru olmamıştır.

Karar açıklanan nedenle bozulmalıdır.