Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2010/1218 K.2010/2284

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 04.06.2009 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 03.11.2009 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

_K A R A R_

Dava, inanç ilişkisine dayalı mülkiyet aktarımı istemi ile açılmıştır.

Davalı zamanaşımının varlığını ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece dava konusu 211 parsel numaralı taşınmazın davalı tarafından satın alındığı 09.04.1986 tarihinden davanın açıldığı tarihe kadar 23 yıllık bir sürenin geçtiği, bu nedenle davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Hükmü davacı temyize getirmiştir.

İnanç sözleşmesi inanan ile inanılan arasında yapılan onların hak ve borçlarını belirleyen inançlı işlemin sona erme sebeplerini ve devredilen hakkın inanılan tarafından kullanılma, yöneltilme ve inanana iadesi şartlarını içeren boçlandırıcı bir işlemdir. Yasalarımızda inanç sözleşmesine ilişkin bir düzenleme olmamakla birlikte 05.02.1947 tarih 20/6 ve 07.10.1953 tarih 7/8 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararları ile uygulama ve doktirinde yerini bulmuş giderek gelişmiş bir hukuki kurumdur.

Gerçekten inanç sözleşmelerinden doğan davalar için özel bir zamanaşımı süresi öngörülmemiştir. Bu yüzden Borçlar Kanununun 125. maddesi hükmünce inanç sözleşmesinden kaynaklanan davalara da 10 yıllık zamanaşımı süresinin uygulanması gerekir.

Burada önemli olan 10 yıllık zamanaşımı süresinin hangi tarihten başlayacağının saptanmasıdır. Borçlar Kanununun 128. maddesi uyarınca zamanaşımı, alacağın muaccel olacağı zamandan başlar ve alacağın muacceliyeti bir ihbar vukuuna tabi ise zamanaşımının bu haberin verildiği günden başlaması gerekir. Somut olayda, yasada sözü edilen muaccelliyet ihbarı söz konusu değildir.

Ancak bir sözleşmeye bağlandığından davacının dava açmasına neden olana hadise iradi ifanın yerine getirilmemiş olması, başka bir ifade ile ferağ umudunu yitirmesidir. Davacı ferağ umudunu yitirerek dava açma hakkını davanın açıldığı 04.06.2009 tarihinde kullandığından zamanaşımının başlangıç tarihi davanın açıldığı bu tarihtir.

Hal böyle olunca mahkemece, çekişmenin esası incelenerek oluşacak sonuca uygun bir hüküm kurulması yerine zamanaşımı gerçekleşmiş gibi davanın bu sebepten reddi doğru olmadığından karar bozulmalıdır.