Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2010/13164 K.2011/13912

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 28.08.2008 gününde verilen dilekçe ile bayilik sözleşmesinden kaynaklanan hakka elatmanın önlenmesi ve çekişmenin giderilmesi istenmesi üzerine yargılama aşamasında taraflar arasında görülmekte olan aynı nitelikteki dava eldeki dava ile birleştirilmiş ve yapılan duruşma sonunda; birleştirilen davanın reddine, 28.08.2008 tarihli davanında derdestlik nedeniyle açılmamış sayılmasına dair verilen 25.06.2010 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalı ...Ş. vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne duruşma isteminin gider olmadığından reddine karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili, 28.08.2008 tarihinde açtığı davada ve birleştirilen davada davacı şirketin 243 ve 246 parsel sayılı taşınmazlarda intifa hakkı sahibi olduğunu ve bu yerde davalı ... Petrol Oto San. Tic. Ltd. Şti.ye verdiği bayilik yoluyla intifa hakkını kullandığını, bu arada müvekkilinin ... A.Ş. ile yaptığı sözleşme nedeniyle bayisine otogaz satış sözleşmesi süresi sonuna kadar otogaz satışına izin verdiğini, ancak sözleşme süresinin dolduğunu, buna rağmen ... ...nin ve diğer davalının otogaz tesislerini kaldırmadığını ve tabelaları da bulundurmaya devam ettiğini ileri sürerek elatmanın önlenmesine, otogaz tesisinin kal’ine ve taraflar arasında muarazanın giderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...Ş., birleştirilen davanın derdest olması nedeniyle derdestlik itirazında bulunmuş, ayrıca kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini, ayrıca davacının sözleşme uyarınca gaz satışları sebebiyle kar payı aldığını, bayileri ... Petrol Oto San. Tic. Ltd. Şti.nin 06.06.2007 tarihinde sona erecek olan otogaz satış sözleşmesinin süresini uzattıklarına dair kendilerine ihtar çektiğini, ayrıca 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanuna göre, davacının bir yerde sadece kendi ürünlerinin satılmasına yönelik olarak yapacağı bir sözleşmenin hükümsüz olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece birleştirilen davanın reddine 28.08.208 tarihli davanın ise derdestlik nedeniyle açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Öncelikle davacının temyiz itirazları incelendiğinde;

Derdestlikten maksat, bir davanın açılmış ve görülmekte olmasıdır. Derdestlik ilk itirazının ileri sürülmesiyle o taraf daha önce açılmış olup da görülmekte olan bir davanın bu defa yeniden açılmış olduğunu belirtir. Kuşkusuz derdestlik itirazının kabulü için her iki davanın taraflarının, konusunun ve dava sebebinin aynı olması gerekir.

Somut olayda; davacı tarafından açılan ve eldeki dava ile birleştirilen davadaki istemin aynı olduğu kuşkusuzdur. Birleştirilen davada yerel mahkeme kararı davanın açıldığı tarihte taraflar arasındaki sözleşme ilişkisinin devam ettiği belirtilerek mahkemece verilen kabul kararı bozulmuştur. Bu kez davacı sözleşme ilişkisini sona erdiğini ileri sürerek yeni vakıalara dayanmıştır. Diğer bir anlatımla dava sebebini değiştirmiştir. Bu durumda derdestlikten söz etme olanağı bulunmamaktadır. Mahkemece 28.08.2008 tarihinde açılan davanın esasına gidilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş bozma nedenine göre de davalının temyiz itirazları şimdilik incelenmemiştir.