Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2010/7187 K.2010/8431

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 11.05.2005 gününde verilen dilekçe ile alacak istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 30.07.2009 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı, davalı ile 07.08.2000 tarihinde imzalanan sözleşme gereği Bingöl Tuzlasının işletme hakkını davalıya verdiğini, davalının 2000, 2001 ve 2002 yılları işletme kirasını ödemediğini ileri sürerek işletme hakkı bedelinin tahsilini talep etmiştir.

Davalı, davacı yana fazla ödeme yaptıklarını ve alacaklı olduklarını savunmuş, mahkemece davanın kısmen kabulü ile davacının yaptığı ödemelerden sonra 2000, 2001 ve 2002 yılları için ödenmesi gereken 6.721,55 YTL. işletme hakkı bedeli ve 12.225,10 YTL. faizi olmak üzere toplam 18.946,65 YTL.nin davalıdan tahsiline şeklinde hüküm kurulmuş, bu hüküm Dairemizce;

"Dava, Tuzla İşletme hakkının davalıya kiralanması nedeniyle işletme bedelinin tahsili isteğine ilişkindir. Taraflar arasında düzenlenen 07.08.2000 tarihli sözleşmenin 7 ve 8. maddeleri gereğince; yıllık 1800 ton hasılat üzerinden işletme hakkı alınacağı kararlaştırılmıştır. Yine, sözleşme hükümlerine göre, işletme hakkı ve kira bedeli yıllık olarak belirlenmiş ödemelerinde en geç takip eden ayın 15’ine kadar yapılması kararlaştırılmıştır. Mahkemece, taraf delilleri toplandıktan sonra bilirkişi raporu alınmış, hükme dayanak yapılan bilirkişi raporunda; 2000, 2001 ve 2002 yıllarında yapılan ödemeler ile o yıllara ait ödenmesi gereken işletme hakkı bedelleri değerlendirilerek yapılan ödemeler mahsup edilmek suretiyle hesaplama yapılmış ve belirlenen miktar hüküm altına alınmıştır.

Davalı, 14.01.2002 ve 21.01.2002 tarihlerinde yaptığı ödemelerin 2001 yılı işletme hakkı bedeli olduğunu, bu hususun yanlış değerlendirilerek 2002 yılı ödemesi yapılmışçasına 2001 yılı bedelleri için faiz yürütüldüğünü, fazla hesaplama yapıldığını ileri sürmektedir. Gerçekten de, taraflar arasındaki sözleşmeden de anlaşıldığı gibi 2002 yılının başlarında o yıla ait işletme hakkı bedelinin ödenmesi olanağı yoktur.

Bu ödemelerin 2002 yılı öncesi döneme ait olduğunun kabulü gerekir. Hükme dayanak yapılan bilirkişi raporunda ise, yapılan ödemeler 2002 yılına ait işletme hakkı bedeli olarak değerlendirilmiştir... Yapılan ödemelerin ait olduğu yıllara göre değerlendirilmesi yönünden yeniden bilirkişi görüşüne başvurulması ve sonucuna göre bir hüküm kurulmak üzere karar bozulmalıdır." gerekçesi ile bozulmuştur.

Mahkemece bozma ilamına uyulmuş yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişi tarafından ödeme tarihlerine göre faiz hesaplamaları yapılarak 6721,86 TL işletme hakkı bedeli 11.844,20 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 18.566.06 TL için davanın kabulüne karar verilmiştir. Hükmü davalı temyiz etmiştir.

Yukarıda da açıklandığı gibi davacı kurum 2000, 2001 ve 2002 yıllarına ait tuzla işletme hakkı bedelinin davalıdan tahsilini talep etmektedir. Davalı ise borcu olmadığını savunmakta 2000 ve 2001 yılları için işletme hakkı ve faiz borcu bulunmadığına dair Tekel A.Ş. İnşaat ve Telsizler Daire Başkanlığı Çamaltı Tuzla İşletme Müdürlüğünün 14.4.2008 tarihli yazısına dayanmaktadır.

Bu belge dosya içerisinde yer almasına rağmen bozmadan sonra yapılan bilirkişi incelemesinde dikkate alınmamıştır. Davalı da bilirkişi raporuna 5.5.2009 tarihli dilekçe ile itiraz etmiştir. Mahkemece davalının bu itirazı nazara alınmamıştır.

Davalının itirazı ve 14.4.2008 tarihli Çamaltı Tuzla İşletme Müdürlüğü yazısı da gözetilerek yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir.