Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2011/1081 K.2011/1692

Davacılar vekili tarafından, davalı aleyhine 08.08.2003 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı tesisi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 26.02.2010 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı TCDD vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacılar, 151 ada 2 ve 5 sayılı parsel ile 481 ada 12 parsel numaralı taşınmazlarının genel yol ile bağlantısının bulunmadığını belirterek, taşınmazları yararına, davalıya ait 149 ada 1 sayılı parsel numaralı taşınmaz üzerinden geçit hakkı kurulmasını talep etmiştir.

Mahkemece; 151 ada 2 ve 5 sayılı parsel yararına, 149 ada 1 parsel numaralı taşınmaz üzerinden, 16.11.2009 tarihli fen bilirkişilerinin krokisinde ... renkle ve (C) harfi ile gösterilen 1062,07 m2’lik kısımdan geçit hakkı tesisine, yararına geçit istenen diğer parselle ilgili davanın reddini karar verilmiştir.

Hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Yapılan yargılamaya, toplanan deliller ve dosya içeriğine göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş reddi gerekmiştir.

2-Somut olayda; davacılar 151 ada 2 ve 5 sayılı parselleri için geçit hakkı istediklerinden, 5 sayılı parselin genel yola ulaşabilmesi için yine davacıların 2 parselinden geçerek, davalıya ait 149 ada 1 sayılı parselden geçit hakkı kurulması gerekir. Davacıların 2 sayılı parseli düşünülmeden, davalıya ait 149 ada 1 sayılı parselden 5 sayılı parsele kadar ulaşacak kısım üzerinden geçit kurulması, davalıya ait taşınmaza daha fazla yük getirmektedir.

Bunun yanında, bilirkişiler raporunda (C) harfi ile gösterilen davalıya ait parselin güney sınırı boyunca geçit tesisine karar verilmiş ise de, 149 ada 1 sayılı parselin Kurtlar köyü yolu ile birleştiği güney-batı köşesinde geçit güzergahından arta kalan (bölünen) kısım kurulan geçit sebebiyle kullanılamaz hale gelmiştir.

Mahkemece hükmedilen geçit bedeli 19.02.2010 tarihli ziraat bilirkişi ek raporunda davalıya ait taşınmazın m2 değerinin 2,115 TL/m2 olduğu kabul edilerek hesaplanmış ise de, Dairemizin bozma ilamı öncesinde alınan 22.11.2005 tarihli ziraat bilirkişi raporunda davalı taşınmazının m2 değerinin 2,937 TL/m2 olduğu ve bu değer esas alınarak hükmedilen geçit bedeline davacılarca da itiraz edilmemesi nedeniyle bu hususun davalı yararına usulü kazanılmış hak oluşturduğu da göz ardı edilerek bozma öncesi hükmedilen bedelden daha düşük geçit bedeline hükmedilmiştir.

Bütün bu tespitlerden sonra mahkemece yapılması gereken; öncelikle 5 parsel sayılı taşınmaz yaranına, 2 parsel sayılı taşınmaz üzerinden akdi irtifak kurulmak üzere davacılara süre verilmeli veya 5 parsel sayılı taşınmaz yararına 2 parsel sayılı taşınmazdan hükmen geçit hakkı kurulması yoluna gidilmelidir.

Ayrıca; mahallinde yeniden keşif yapılarak, davalıya ait 149 ada 1 sayılı parselin güney sınırı boyunca, davacılara ait 2 sayılı parsele kadar tesis edilecek geçit güzergahı için denetime ve infaza elverişli rapor alınmalı, dosya içindeki ziraat bilirkişilerin geçit bedeli hesabındaki davalı parselin m2 değerindeki çelişkileri giderir ve usulü kazanılmış hak da göz önüne alınarak keşif tarihi itibariyle geçit bedeli hesaplatılmalı ve 149 ada 1 sayılı parselin güney-batı köşesindeki bölünen parçanın geçit sebebiyle değerinde meydana gelecek değer kaybının da geçit bedeline ilave edilmek suretiyle depo edilerek sonucuna göre hüküm kurulmalıdır.

Eksik inceleme ve araştırma ile hüküm tesisi doğru görülmemiş olup, hükmün bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.