Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2011/1405 K.2011/2709

2644 S. TAPU KANUNU [ Madde 35 ]

"İçtihat Metni"

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi İstenilmekle; temyiz İsteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, gereği görüşüldü:

Kadastro sırasında 101 ada 34 parsel sayılı 6304.12 metrekare yüz-ölçümündeki taşınmaz, 4753 sayılı Yasa gereğince oluşan tapu kaydı nedeniyle davalı Hazine adına tespit edilmiştir. Davacı Teymur, yasal süresi içinde irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne ve çekişmeli parselin davacı Teymur adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece davacı taraf lehine 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14 ve 46. maddelerinde yazılı koşulların gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de, değerlendirme dosya kapsamına uygun bulunmadığı gibi yapılan araştırma ve inceleme de yeterli bulunmamaktadır. Dava konusu taşınmazın etrafı 101 ada 1 nolu mer'a parseli ile çevrili olduğu halde mahkemece çekişmeli taşınmazın bulunduğu köyde tahsisli ya da kadim mer'a olup olmadığı araştırılmamıştır.

Her ne kadar keşif sonucu düzenlenen uzman ziraatçı bilirkişi raporunda çekişmeli taşınmazların "mer'a olmadığı" belirtilmiş ise de, zirai bilirkişi raporu hükme elverişli olmadığı gibi, taşınmaz üzerinde tarımsal faaliyetin ne şekilde sürdürüldüğü de araştırılmamış, soyut nitelikteki yerel bilirkişiler, belirtmelik bilirkişisi, tespit bilirkişisi ve davacı tanıklarının beyanlarına itibar edilerek hüküm kurulmuştur.

Doğru sonuca ulaşılabilmesi için; mahallinde yaşlı, tarafsız ve yöreyi iyi bilen komşu köyden seçilecek yerel bilirkişi kurulu ve yine aynı yöntemle belirlenecek tanıklar yardımı ve refakate alınacak üç kişilik zirai bilirkişi kurulu ile yeniden keşif yapılmalıdır.

Eylemli durumda çekişmeli taşınmazın etrafını saran mer'a parselinin kadim ya da tahsisli mer'a olup olmadığı üzerinde durulmalı, ziraat mühendislerinden oluşacak 3 kişilik, ziraatçı bilirkişi kurulundan arazinin niteliği, toprak yapısı, komşu mer'a parseli ile arada ayırıcı doğal ya da yapay unsur bulunup bulunmadığı konusunda ayrıntılı ve gerekçeli bilgi alınmalı, tespit bilirkişilerinin tümü tanık sıfatıyla dinlenilmeli, önceki ziraatçı bilirkişi ile keşifte dinlenilecek zirai bilirkişilerin raporları arasında çelişki olduğunda çelişkinin nedenleri üzerinde durulmalı,

taşınmazın niteliği kesin olarak saptanmalı ve mahkemenin bu konudaki gözlemi de keşif tutanağına geçirilmelidir. Taşınmazın başında icra edilecek keşif sırasında dinlenilecek yerel bilirkişi kurulu, belirtmelik bilirkişisi, tespit bilirkişileri ve taraf tanıklarından taşınmazın geçmişte kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından, ne zamandan beri, ne suretle kullanıldığı hususunda maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalıdır.

Çekişmeli taşınmazın niteliği değerlendirilirken komşu parsellerin nitelikleri üzerinde durulması gerektiği, etrafı mer'a ile çevrili taşınmazın mer'a bütünlüğünü bozucu nitelikte olduğunun kabulü gerekeceği de düşünülmelidir. Belirtmelik dayanağı olan 1936 tarih 26 tahrir nolu vergi kaydının kapsamı şüpheye yer bırakmayacak şekilde kesin olarak tayin edilmelidir.

Çekişmeli taşınmazın güneyindeki "yol"un kadim olup olmadığı açıklığa kavuşturulmalı, çekişmeli taşınmazın mer'a olduğu sonucuna varıldığı takdirde mer'alar üzerinde sürdürülen zilyetliğin hukuken iktisap sağlamayacağı gözetilmeli, fen bilirkişiye keşfi takibe imkan verir ve denetime elverişli kroki ve ayrıntılı rapor düzenlettirilmeli, taşınmazın keşif sırasında çektirilecek fotoğrafları üzerinde taşınmazın sınırlarının ve mer'a parseli ile aradaki sınırın kabaca gösterilmesisağlanmalıdır.

Çekişmeli taşınmaza komşu 101 ada 4, 32, 33 ve 35 parsel sayılı taşınmazların da mahkemenin 2007/2003, 2007/2042, 2007/2061 ve 2007/2047 Esas sayılı dosyalarında davaya konu olup, dava dosyalannın derdest bulunduğu anlaşılmakla yargılamanın en kısa zamanda, en az masrafla yürütülüp en doğru sonuca ulaşılabilmesi için aralarında fiili ve hukuki irtibat bulunan tüm davaların birleştirilerek yürütülmesi, tüm deliller toplanarak ve birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerektiği de gözönüne alınmalıdır.