Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2013/10635 K.2013/14000

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 09.05.2012 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 14.02.2013 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

_K A R A R_

Dava, önalım isteğine ilşikindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş, davalı vekili hükmü temyiz etmiştir.

Elbirliği halinde mülkiyette, somut olayda olduğu gibi mirasçılar arasında ortaklık bağı vardır. Bu kişiler mirasçı sıfatı ile bir mala veya hakka birlikte malik olmak durumundadır. Türk Medeni Kanununun 701 ila 703. maddeleri uyarınca bu tür mülkiyetin (ortaklığın) tüzel kişiliği bulunmadığından ortaklardan her birinin eşya üzerinde doğrudan bir hakkı da yoktur. Bu anlatımın doğal sonucu olarak da mülkiyet bütünüyle ortakların tümüne aittir. Elbirliği mülkiyetinde malikler mülkiyet payını ayırmadığından eşya üzerinde paydaş değil ortaktır. Yine bu tür mülkiyette işin özelliği gereği ortaklar arasında zorunlu dava arkadaşlığı vardır. Şayet davalı olacaklarsa davanın ortakların tümü aleyhine açılması gerekir.

Davaya konu olayda; davacıların murisi ..., dava konusu 1018 parsel sayılı taşınmazda 1/2 oranında paylı malik iken, diğer 1/2 paylı malik ... tarafından payının davalı ...'a satılarak devredildiği, bu nedenle Şahin mirasçılarından ... ve ... tarafından yasal önalım hakkı kullanılmak amacıyla bu davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Dava konusu taşınmaz elbirliği mülkiyet rejimine tabi olup, davacı/davacılar da dava konusu taşınmazlarda pay sahibi bulunmaktadır. Ancak dosya içerisindesi mirasçılık belgesine göre muris ...'nin davacılar dışında başkaca mirasçılarının da mevcut olduğu görülmektedir.

Türk Medeni Kanununda bir ortağın tek başına dava açabileceği, ne var ki açtığı bu davaya devam edilebilmesi için kural olarak öteki ortakların açılan davaya olur vermeleri ya da davanın miras şirketine atanacak temsilci aracılığı ile sürdürülebileceği benimsendiğinden ve dava ehliyetinin varlığı mahkemece re’sen araştırılması gereken hususlar arasında bulunduğundan davaya katılmayan ortakların olurları alınmaksızın veya Türk Medeni Kanununun 640. maddesi uyarınca miras şirketine atanacak temsilci aracılığı ile davanın sürdürülebileceği gözardı edilerek dava konusu taşınmazdaki murisin payı yönünden çekişmenin esasının incelenip davanın

kabulü doğru görülmemiş ise de dava konusu taşınmazdaki elbirliği mülkiyetinin mirasçılarına intikal suretiyle paylı mülkiyete dönüştürüldüğü anlaşıldığından usul ekonomisi de gözetilerek bu husus bozma nedeni yapılmamıştır.