Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2013/10694 K.2013/14572

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 04.05.2012 gününde verilen dilekçe ile tapu kayıtlarında vakıf şerhinin terkini istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; kısmen esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, kısmen davanın kabulüne, kısmen davanın reddine dair verilen 13.03.2013 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... vekili ve davacı Hazine vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü: KARAR

Dava, tapu kayıtlarındaki “Zemini Şehzade ... Vakfı’na muakataalı” şerhinin terkini istemi ile açılmıştır.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, hüküm sonucunun 1-a fıkrasında belirtilen parseller yönünden vakıf şerhi terkin edildiğinden konusuz kaldığı belirtilerek esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, hüküm sonucunun 1-b fıkrasında belirtilen parseller yönünden taşınmazların orman vasfında olması nedeniyle üzerinde bulunan şerhin taviz bedeli ödenmeksizin terkinine, hüküm sonucunun 1-c fıkrasında belirtilen parsel sayılı taşınmazlar üzerinde bulunan şerhin terkini talebinin ise taşınmazların icareteynli usulle vakfedilmesi ve sahih vakıf niteliğinde olması nedeni ile reddine karar verilmiştir.

Hükmü, davalı idare vekili ve davacı Hazine vekili temyiz etmiştir.

1-Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve tüm dosya içeriğine göre davalı ... idaresi vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2- Davacı Hazine vekilinin temyiz itirazlarına gelince; dava tapu kaydındaki vakıf şerhinin terkini isteğine ilişkindir.

27.02.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5737 sayılı Vakıflar Kanununun 18. maddesi hükmü gereğince; miri arazilerden mukataalı hayrata tahsis edilmeyenler ile aşar ve rüsumu vakfedilen taşınmazlar dışındaki icareteyn ve mukataalı vakıf şerhi bulunan gerçek ve tüzel kişilerin mülkiyetinde veya tasarrufundaki taşınmazlar taviz bedeline tabidir.

Yasanın 3. maddesinde yapılan tanıma göre de mukataalı vakıf; zemini vakfa, üzerindeki yapı ve ağaçlar ise tasarruf edene ait olan ve kirası yıllık olarak alınan vakıf taşınmazlarını, icareteynli vakıf da; değerine yakın peşin ücret ve ayrıca yıllık kira alınmak suretiyle süresiz olarak kiralanan vakıf taşınmazlarını ifade eder.

Hal böyle olunca somut uyuşmazlığın çözümü için, kayda işlenen vakfın mukataalı veya icareteynli vakıflardan olup olmadığının veya miri arazilerde mukataalı hayrata tahsis edilmeyen ile aşar ve rüsumu vakfedilen taşınmazlardan bulunup bulunmadığının saptanması gerekir.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 26.03.1986 tarihli ve 384-3473 sayılı ilamıyla İstanbul .... Heybeli ve ... Adasındaki "adalar arazisinin Şehzade Sultan ...

Han Hazretlerinin tahsisat kabilinden olan Arazi-i Mevkutesinden bulunmasına göre tahsisat kabilinden oldukları sahih vakıflardan olmadıkları bu yerler üzerinde vakıflar idaresinin ayni bir hakkı bulunmadığı" tespit edildiği gibi bu husus aynı nitelikteki derecattan geçerek kesinleşen kararlarla da belirlendiğinden dava konusu 86 ada 3 parsel, 86 ada 7 parselin 1/4 hissesi, 98 ada 7 parselin 42/48 hissesi, 98 ada 8 parsel, 102 ada 6 parsel, 102 ada 2 parsel, 111 ada 1 parsel, 116 ada 1 parsel,

120 ada 3 parselin 855/2880 hissesi ve 126 ada 3 parsel sayılı taşınmazlar üzerinde bulunan "Zemini Şehzade Mehmet Vakfına mukataalı" şerhinin terkini talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken bu parseller yönünden talebin reddi doğru görülmemiş, ayrıca dava konusu 136 ada 8 parsel sayılı taşınmaz hakkında hüküm kurulmaması ile 136 ada 6 parsel sayılı taşınmaz hakkında ise açılmış bir dava mevcut olmadığı halde bu parsel hakkında karar verilmesi de doğru görülmemiş, bu sebeple hükmün bozulması gerekmiştir.