Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2013/3179 K.2013/5190

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 11.10.2011 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 09.10.2012 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalı ... tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

_K A R A R_

Dava, ortaklığın giderilmesi isteğine ilişkindir.

Davalılardan ..., ... Köyü 1096 ve 1044 sayılı parseller üzerindeki muhdesatın kendisine ait olduğunu savunmuştur.

Bir kısım davalılar davaya diyeceklerinin olmadığını, davalı ... 1044 ve 1096 sayılı parsellerdeki yapıların ve 91 sayılı parsel üzerindeki ağaçların davalı ...'ye ait olduğunu belirtmişlerdir.

Mahkemece, dava konusu taşınmazların ortaklığının satış suretiyle giderilmesine karar verilmiştir.

Hükmü, davacı vekili ve davalı ... temyiz etmiştir.

1- Dava konusu ... ilçesi ... Köyü 592, 593, 605, ... 73, 1042 sayılı parsellere ilişkin yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve tüm dosya içeriğine göre davacı vekili ve davalı ...'in temyiz itirazları yerinde görülmemiş olduğundan temyiz itirazlarının reddine, bu parsellere ilişkin hüküm kısmının ONANMASINA,

2- a) Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davasını paydaşlardan (ortaklardan) biri veya bir kaçı diğer paydaşlara (ortaklara) karşı açar. HMK'nın 27. maddesi hükmü uyarınca, davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi haklarıyla bağlı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler. Hukuki dinlenilme hakkı, Anayasının 36. maddesinde ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6. maddesinde düzenlenen adil

yargılama hakkının en önemli unsurudur. Bu itibarla, paydaşlardan veya ortaklardan birisinin ölmesi halinde alınacak mirasçılık belgesine göre mirasçılarının davaya katılmaları sağlandıktan sonra işin esasının incelenmesi gerekir.

Dosyanın incelenmesinden, dava konusu ... Köyü 91 sayılı parselin paydaşlarından ... kızı ...'nin davada taraf olmadığı anlaşılmıştır. Sağ ise kendisinin ölü ise mirasçılık belgesiyle tespit edilmesi gereken mirasçılarının davaya dahil edilmesi gerekirken eksik taraf teşkili ile karar verilmesi doğru görülmemiştir.

b) Paydaşlığın (ortaklığın) satış yoluyla giderilmesi halinde dava konusu taşınmaz üzerinde bina, ağaç vs gibi bütünleyici parça (muhdesat) varsa bunların arzla birlikte satılması gerekir.

Ancak muhdesatın bir kısım paydaşlara (ortaklara) ait olduğu konusunda tapuda şerh varsa veya bu hususta bütün paydaşlar (ortaklar) ittifak ediyorlarsa ve muhdesat arzın değerinde bir artış meydana getiriyorsa bu artışın belirlenmesi için dava tarihi itibariyle arzın ve muhdesatın değerleri ayrı ayrı tespit edilir. Belirlenen bu değerler toplanarak taşınmazın tüm değeri bulunur.

Bulunan bu değerin ne kadarının arza ne kadarının muhdesata isabet ettiği oran kurulmak suretiyle belirlenir. Satış sonunda elde edilecek bedelin bölüştürülmesi de bu oranlar esas alınarak yapılır. Muhdesata isabet eden kısım muhdesat sahibi paydaşa, geri kalan bedel ise payları oranında paydaşlara (ortaklara) dağıtılır.

Somut olayda, mahkemece dava konusu ... Köyü 91, 1044, 1096 parsel sayılı taşınmazlar üzerindeki muhdesatlara ilişkin hükümde oran kurulmuş ise de muhdesata ilişkin tapu kayıtlarında şerh olmadığı ve tüm ortakların ittifakı bulunmadığı anlaşıldığından bu parseller yönünden muhdesata ilişkin oran kurulması doğru görülmemiştir.