Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2013/6912 K.2013/9337

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil olmaz ise tazminat davasından dolayı mahal mahkemesinden verilen yukarıda gün ve sayısı yazılı hükmün; Dairemizin 15.10.2012 gün ve 2012/10108-11791 sayılı ilamı ile onanmasına karar verilmişti. Süresi içinde davacı vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla, dosya içerisindeki bütün evrak incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı, 01.04.1993 tarihli satış vaadi sözleşmesi ile davalılardan 34 parsel sayılı taşınmazda murislerinden gelen miras hak ve hisselerini satın aldığını ileri sürerek adına tescilini istemiştir.

Bir kısım davalıların vekili, davanın zamanaşımına uğradığını ve aynı konuda kesin hüküm bulunduğunu, bu nedenle davanın reddini savunmuş, bir kısım davalılar ise duruşmaya katılmamışlardır.

Mahkemece, tarafları ve konusu aynı olan ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 31.05.2005 günlü, 2000/188E. 2001/439 Karar sayılı dosyasında davanın açılmamış sayılmasına dair verilen karar tebliğe çıkartılarak kesinleştirilmediğinden, derdest dava bulunduğundan davanın reddine karar verilmiş, hükmü davacı vekili temyiz etmiştir.

Davacı ... tarafından aynı sözleşmeye dayanılarak ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1998/216 E sayılı dosyası ile davalılara karşı tapu iptali ve tescil, mümkün olmaz ise tazminat davası açıldığı, mahkemece verilen görevsizlik kararı ile dosyanın ... 4. Sulh Hukuk Mahkemesine geldiği ve yapılan yargılama sonucunda 25.11.1999 günlü, 1998/865E, 1999/1029K sayılı Karar ile tapu iptali ve tescil davasının reddine , tazminat davası yönünden mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir. Bu hüküm temyiz edilmeden

dosya ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesine gelmiş ve takip edilmemesi nedeniyle 31.05.2001 tarihinde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş, karar tebliğe çıkartılmamıştır. Daha sonra davacı aynı sözleşmeye dayanarak 07.01.2004 tarihinde Ümraniye Sulh Hukuk Mahkemesinde tapu iptali ve tescil davası açmış, mahkemece taşınmazın değeri dikkate alınarak görevsizlik kararı verilmiş ve ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesince ... 3.Asliye Hukuk Mahkemesinde açılmamış sayılmasına dair verilen karar tebliğe çıkartılarak kesinleştirilmediğinden, derdest dava bulunduğundan, davanın reddine karar verilmiştir. Davacı tarafından yapılan temyiz itirazı sonucunda hüküm Dairemizce onanmıştır.

Bilindiği üzere, 6100 sayılı HMK'nın 150/5. maddesi gereğince; "İşlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde yenilenmeyen davalar, sürenin dolduğu gün itibarıyla açılmamış sayılır...". Bu düzenleme karşısında, "davanın açılmamış sayılmasına" ilişkin kararların verildikleri tarih itibariyle hukuki sonuçlar doğuracakları açıktır. Başka bir deyişle, davanın taraflarca takip edilmemesi sebebiyle dosyanın işlemden kaldırılması tarihinden itibaren 3 ay içinde dava yenilenmediği takdirde davanın açılmamış sayılmasına ilişkin oluşan tüm yasal hüküm ve sonuçlar başkaca bir işleme bağlı olmadan doğrudan doğruya yürürlük kazanır. Derdestlik, dosyanın işlemden kaldırılması tarihinden itibaren 3 aylık süre ile sınırlı olup bu süre hakdüşürücü süredir.

Somut olayda, 2000/188 Esas sayılı davanın açılmamış sayılması kararı henüz eldeki dava açılmadan önce 31.05.2005 tarihinde verildiğine, yasal hüküm ve sonuçları doğrudan yürürlük kazandığına göre derdestlikten söz edebilme olanağı bulunmayıp, hüküm tarihi itibariyle dava şartı noksanlığı yoktur.

Kararın Dairemizce açıklanan bu nedenlerle bozulması gerekirken onanması maddi hataya dayalı olduğundan, karar düzeltme isteminin kabulü ile kararın bozulması gerekmiştir.