Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2013/7530 K.2013/12866

Davacılar vekili tarafından, davalılar aleyhine 04.05.2010 ve 31.05.2010 gününde verilen dilekçeler ile tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine bozmaya uyularak yapılan muhakeme sonunda; birleşen davanın kısmen; asıl davanın kabulüne dair verilen 09.01.2013 günlü hükmün Yargıtayca, duruşmalı olarak incelenmesi davalı ... vekili ile duruşmasız olarak davacı-davalı ... vekili tarafından istenilmekle, tayin olunan 08.10.2013 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalı ... vekili Av. ... ile karşı taraftan davacı-davalı ... vekili Av. ... geldi.

Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı ... davalı ...’e yönelttiği davada, paydaş olduğu 27 parsel sayılı taşınmazın 9/96 şar paydaş dava dışı ... ve...’nin paylarını 28.04.2010; 24/96 paydaş dava dışı Ömer’in payını 30.04.2010 tarihinde davalı ...’in satış yoluyla edindiğini, önalım hakkını kullanmak istediğini ileri sürerek, taşınmazda davalı adına kayıtlı payların iptali ile adına tescilini istemiştir.

Davacı ... davalılar ... ve ...’a yönelttiği birleştirilen davada, paydaş olduğu 27 parsel sayılı taşınmazın 9/96 şar paydaşı dava dışı ... ve ...’nin paylarını 28.04.2010; 24/96 paydaşı dava dışı ...’in payını 30.04.2010 tarihinde davalı ...’in satış yoluyla; 24/96 paydaş dava dışı ...’in payını 06.08.2010 tarihinde davalı ...’un satış yoluyla edindiğini, önalım hakkını kullanmak istediğini ileri sürerek, taşınmazda davalılar adlarına kayıtlı payların iptali ile adına tescilini istemiştir.

Mahkemece, birleştirilen davada davalı ... hakkındaki davanın reddine; asıl ve birleştirilen davalarda davalı ...’e ait payın iptali ile davacılar adına eşit pay olarak tesciline karar verilmiştir.

Hükmü, davacı ... vekili vekalet ücreti yönünden; davalı ... vekili taşınmazda fiili taksim bulunduğu gerekçeleriyle temyiz etmiştir.

Dava, önalım hakkı nedeniyle tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Önalım hakkı, paylı mülkiyet hükümlerine tabi taşınmazlarda bir paydaşın taşınmazdaki payını kısmen veya tamamen üçüncü kişiye satması halinde, diğer paydaşlara, satılan bu payı öncelikle satın alma yetkisi veren bir haktır. Bu hak, paylı mülkiyet ilişkisi kurulduğu anda doğar ve pay satışı yapılmasıyla kullanılabilir hale gelir.

Önalım davasına konu payın ilişkin bulunduğu taşınmaz paydaşlarca özel olarak kendi aralarında taksim edilip her bir paydaş belirli bir kısmı kullanırken bunlardan biri kendisinin kullandığı yeri ve bu yere tekabül eden payı bir üçüncü şahsa satarsa, satıcı zamanında bu yerde hak iddia etmeyen davacının tapuda yapılan satış nedeniyle önalım hakkını kullanması TMK’nın 2. maddesinde yer alan dürüst davranma kuralı ile bağdaşmaz. Kötüniyet iddiası 14.02.1951 tarihli ve 17/1 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca davanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi mahkemece de kendiliğinden nazara alınması gerekir. Bu gibi halde savunmanın genişletilmesi söz konusu değildir. Eylemli paylaşmanın varlığı halinde davanın reddi gerekir.

Somut uyuşmazlıkta, arsa niteliğindeki 27 parsel sayılı taşınmazda 12/96 pay davacı ..., 24/96 pay davacı ..., 60/96 pay davalı ... adına kayıtlıdır. Davalı ... yargılama sırasında fiili taksim savunmasında bulunmamış ise de temyiz dilekçesinde taşınmazda fiili paylaşım bulunduğunu ileri sürmüş, temyiz dilekçesine eklediği ... Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 2013/1-1D.İş dosyası ile yapılan keşif sonucu alınan bilirkişi raporlarına dayanmıştır. Fiili taksim savunması yargılamanın her aşamasında ileri sürülebilir. Mahkemece davalının fiilli taksim savunmasına ilişkin delillerinin varsa davacının karşı delillerinin sorulup toplanması ve sonucuna göre bir karar verilmesi için hükmün bozulması gerekmiştir.