Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2014/1710 K.2014/2999

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 23/12/2010 gününde verilen dilekçe ile önalım hakkı nedeniyle tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 30/04/2013 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, önalım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacı vekili, .. ada .. parsel sayılı taşınmazdaki toplam 40/417 payın 22.06.2010 tarihinde davalı G.. K..'ye satıldığını, satış bedelinin muvazaalı olduğunu belirterek davalıya ait bu paya ilişkin olarak tapu kaydının iptali ile davacı adına tescilini talep etmiştir.

Davalı, dava konusu hisselerin akitte gösterilen bedel üzerinden alındığını, satış bedelinin 25.000,00 TL olduğunu belirtmiştir.

Mahkemece, bedelde muvazaa iddiası kabul edilerek 10.093,33 TL bedel üzerinden önalım talebi kabul edilmiş, hükmü davalı temyiz etmiştir.

Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 25.12.2012 tarihli 2012/8930 Esas 2012/17349 Karar sayılı ilamıyla davacının dayandığı payın mirasbırakanı adına kayıtlı olduğu, ancak mirasçı Nafiye Başlı'nın davaya muvafakat ettiği yönündeki beyanına veya imzası noterce onaylı muvafakat belgesine rastlanamadığından öncelikle taraf teşkili üzerinde durulması gerektiği gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak ve bedelde muvazaa iddiası kabul edilerek depo edilen 10.093,33 TL bedel üzerinden önalım hakkının kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, davalı vekili temyiz etmiştir.

Önalım davasının davalısı önalım hakkına ilişkin taşınmazdaki payı satın almadan önce o taşınmazda paydaş ise bu paydaş hakkında önalım hakkı kullanılamaz. Çünkü, TMK’nın 732. maddesi ile bir paydaşın payını üçüncü şahsa satması halinde önalım hakkının kullanılabileceği kabul edilmiştir. Paydaş üçüncü kişi sayılamayacağından paydaşın paydaş aleyhine önalım hakkını kullanması söz konusu olamaz. Dava hakkına ilişkin bu hususun davanın her aşamasında kendiliğinden göz önünde bulundurulması gerekir.

Dosyanın incelenmesinden, davalının dava konusu .. ada .. parsel sayılı taşınmazda ilk olarak 14.05.2010 tarihli akit ile (40/417+40/417) toplam 80/417 pay alarak paydaş olduğu ve sonrasında dava konusu 22.06.2010 tarihli akit ile 40/417 pay alarak neticeten 40/139 pay sahibi olduğu görülmektedir. Dosyamız davacısı tarafından, Karşıyaka 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2010/331 Esas sayılı dosyasında davalının ilk olarak pay sahibi olduğu 14.05.2010 tarihli akit ile edindiği 80/417 pay ile ilgili olarak önalım hakkı nedeniyle tapu iptali ve tescil davası açıldığı anlaşılmaktadır.

Her ne kadar davacı tarafından, davalının 14.05.2010 tarihinde F.. G.. ve N.. İ.'ten satın aldığı 40/417 +40/417 pay için yasal süresinde Karşıyaka 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2010/331 Esas sayılı dosyası ile dava açarak önalım hakkı kullanılmış ise de mahkemece 10.03.2011 tarihinde kesinleşen kararda satın alınan bu payın sadece 40/417'sinin iptaline karar verilmiş, 40/417 pay ise davalı üzerinde kalmıştır.

Bu durumda, davamıza konu olan 22.06.2010 tarihli akit esnasında davalı dava konusu taşınmazda paydaştır. Paydaşın, paydaşa karşı önalım hakkını kullanması söz konusu olamayacağı gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir.