Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2014/3095 K.2014/4307

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı mahal mahkemesinden verilen yukarıda gün ve sayısı yazılı hükmün; Dairemizin 26.03.2013 gün ve 2013/2457-4577 sayılı ilamı ile onanmasına karar verilmişti. Süresi içinde davalı ... vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla, dosya içerisindeki bütün evrak incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacılar... Belediyesinin 03.06.1977 tarihli meclis kararı ile 383 ada 7 parsel sayılı taşınmazı satın aldıklarını ve satış bedelinin tamamen ödendiğini ancak... belediyesinin lağvedilmesi nedeniyle tapu devrinin yapılmadığını ileri sürerek tapu kaydının iptali ile adlarına tesciline karar verilmesini istemişlerdir.

Davalılar, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulü ile davalı ... Belediyesi adına kayıtlı tapu kaydının iptali ile davacılar adına tesciline dair hüküm kurulmuştur.

Tüm davalıların temyizi üzerine Dairemizce yapılan inceleme sonucu;... Belediyesinin temyiz itirazlarının reddine karar verilmiş, davalılar ... ile ... haklarındaki davanın husumetten reddi gerektiği gerekçesiyle karar bozulmuştur.

Davalı ... karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

... Kaymakamlığı İlçe Tapu Müdürlüğünün 09.12.2013 günlü ve 4231 sayılı yazısı ekinde yer alan tapu kaydına göre; dava konusu ... Mahallesi 383 ada 7 parsel sayılı taşınmazın karar tarihinden sonra "Kamu Kurumlarının Bedelsiz Devri" açıklamasıyla 22.12.2011 tarihli 18777 yevmiye no'lu işlemle Maliye Hazinesine devredildiği görülmüştür.

Dava, kişisel hakka dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Alacağın devri ve borcun üstlenilmesi Türk Borçlar Kanununun 183 ila 204. maddelerinde düzenlenmiştir. Alacağın devri, alacağın ona bağlı bütün (yan ve öncelik) hakları ile birlikte devralana geçmesini sağlar ve bu işlem yapılırken borçlunun rızasının alınması gerekmez. Alacağın devri, hatta borçlunun muhalefetine rağmen geçerli olarak doğar ve hükümlerin hasıl eder. Borçlunun alacağın devrinden sonraki asıl muhatabı artık alacağı devralan kişidir. Bu itibarla borçlunun borçtan kurtulabilmesi için alacağın devri işleminden sonra borcunu, alacağı devralan kimseye ifa etmesi gerekir.

Bir dava açıldıktan sonra da sahip olunan tasarruf yetkisi gereği dava konusu olan hak veya malın üçüncü kişilere devri mümkündür. Bu durumda bir dava şartı olan davayı takip yetkisi ortadan kalkmış olduğundan, davanın açıldığı haliyle devam etmesi düşünülemez.

Mahkemece, dava konusunun üçüncü kişiye temliki re’sen dikkate alınacaktır. Ancak hakim, dava şartının ortadan kalkması nedeniyle davayı reddetmeyip davayı veya savunmayı değiştirme yasağının bir istisnası olan 6100 sayılı HMK’nın 125. maddesi uyarınca seçimlik hakkını kullanmak üzere diğer tarafa süre verecektir.

Anılan maddeye göre,

1-Davanın açılmasından sonra, davalı taraf, dava konusunu üçüncü bir kişiye devrederse, davacı aşağıdaki yetkilerden birini kullanabilir:

a) İsterse, devreden tarafla olan davasından vazgeçerek, dava konusunu devralmış olan kişiye karşı davaya devam eder. Bu takdirde davacı davayı kazanırsa, dava konusunu devreden ve devralan yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu olur.

b) İsterse, davasını devreden taraf hakkında tazminat davasına dönüştürür.

Somut uyuşmazlıkta, davacılar 22.05.2003 günlü dava dilekçesi ile 03.07.2007 tarihinde satış nedeniyle... Belediyesi adına kayıtlı dava konusu 383 ada 7 parsel sayılı taşınmazın adlarına tescilini istemişlerdir. Tapu kaydından, 27.09.2011 günlü kabul kararından sonra dava konusu taşınmazın 22.12.2011 tarihinde devir nedeniyle dava dışı Hazine adına tescil edildiği anlaşılmaktadır. Dava konusu taşınmaz yargılama sırasında dava dışı üçüncü kişiye devredilmiş olduğundan davacılara HMK’nın 125.maddesindeki seçimlik haklarını kullanmak üzere süre verilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir.

Açıklanan nedenlerle, davalı ... Başkanlığının da temyiz itirazlarının kabulü gerekirken maddi hataya dayalı olarak reddedildiği anlaşıldığından bu defa yapılan inceleme sonucunda davalı ... Başkanlığının yerinde görülen karar düzeltme isteminin kabulü ile hükmün bozulması gerekmiştir.