Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2014/8409 K.2014/13991

Davacı tarafından, davalılar aleyhine 01.07.2009 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı istenmesi üzerine bozma ilamına uyularak yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 23.01.2014 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı A.. K.. tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

_K A R A R_

Dava, Türk Medeni Kanununun 747. maddesi gereğince geçit hakkı kurulması isteğine ilişkindir.

Davacı vekili, davacı adına kayıtlı.. parsel sayılı taşınmaz lehine davalılar adına kayıtlı dava konusu .. parsel sayılı taşınmaz üzerinden 4 metre genişliğinde geçit hakkı kurulmasını istemiştir.

Bir kısım davalılar, davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, davalı A.. K..'ın temyizi üzerine Dairemizin 10.09.2012 günlü 2012/8896 Esas, 2012/9865 Karar sayılı ilamı ile “Geçit hakkının DSİ'nin servis yoluna bağlandığına göre servis yolunun geçit ihtiyacını karşılayıp karşılamayacağı, davacının buradan yararlanıp yararlanamayacağı hususunun DSİ'nden sorulması gerektiği, tarım araçlarının geçebileceği genişliğin 2,5-3 metre olduğu halde gerekçe gösterilmeden 4 metre gösterilmesinin de doğru olmadığı” gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, davalı A.. K.. temyiz etmiştir.

1-Yapılan yargılamaya toplanan delillere ve dosya kapsamına göre davalı A.. K..'ın aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Davalının diğer temyiz itirazlarına gelince; Dairemizin bozma ilamına uyularak hüküm kurulmuş ise de mahkemece, kurulan geçitin genişliği konusunda bozma gereğinin yerine getirilmediği anlaşılmaktadır.

Dairemizin 10.09.2012 günlü 2012/8896 Esas, 2012/9865 Karar sayılı ilamında yararına geçit kurulacak taşınmazın tapuda kayıtlı niteliği ve kullanım amacı nazara alınarak özellikle tarım alanlarında, nihayet bir tarım aracının geçeceği genişlikte (emsaline göre 2,5-3m.) geçit kurulması gerektiği vurgulanmış; bu konuda fen bilirkişileri tarafından düzenlenen 30.10.2013 tarihli Ek Raporda dava konusu .. no'lu parselin narenciye bahçesi olması sebebiyle ağaçlar arasını işleyebilecek tarım aletlerinin genişliğinin 3 metre olması ve yoldan geçebilmesi için yanlardan da 0,5'er m. boşluk bırakılması belirtildiğinden mahkemece bilirkişi raporuna itibar edilerek geçit hakkına konu yolun genişliğinin 4 m. olarak belirlendiği görülmüştür.

Ancak, komşuluk hukukundan kaynaklanan geçit hakkı tesisine ilişkin davalarda aleyhine geçit kurulan taşınmaz maliklerine daha fazla külfet yüklenmemesi için Dairemizin bozma ilamında belirtildiği üzere 3 metreden daha fazla genişlikte geçit tesisi uygun değildir. Somut olayda, kurulan geçitte dönüşü kolaylaştırmak amacıyla sadece iki adet köşeli virajda belirtilen geçit eni aşılabilir ise de geçit güzergahında genişliğin 3 metreyi aşmaması gerekir. Biçerdöver tablalarında olduğu gibi tarım aletlerinin başka bir aracın arkasına bağlanarak veya römorka yüklenerek nakledilmesi mümkün olabileceğinden geçitin genişliğinin tarımsal faaliyet sırasındaki pozisyonu gözetilerek hesaplanması doğru değildir. Bu itibarla hükme esas alınan bilirkişi raporu gerçeği yansıtmamaktadır.

Mahkemece, Dairemizin bozma ilamına uyulmasına rağmen bu konuda yeterli olmayan bilirkişi raporuna itibar edilerek Dairemizin yerleşik ilkelerine aykırı olarak yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir.