Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2015/4396 K.2015/5966

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 05.09.2012 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan muhakeme sonunda; davanın kabulüne dair verilen 04.06.2013 günlü hükmün Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi davalılar vekili tarafından istenilmekle tayin olunan 26.05.2015 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalı şirket vekili Av. ... geldi. Karşı taraftan gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

_ KARAR _

Davacı, yol fazlası alandan 26.01.2011 tarihli encümen kararı uyarınca ihdasen davalı Çorum Belediyesi adına tescil edildikten sonra davalı ... satılarak devredilen 1572 parsel sayılı taşınmazın imar mevzuatı gereği davacı köy tüzel kişiliği adına tescili gerektiğinden bahisle 1572 parselin tapu kaydının iptal edilerek davacı adına tescilini istemiştir.

Davalı şirket vekili, taşınmazın encümen kararına dayalı olarak davalı belediye adına tescil edildiğini, dayanak idari işlemin iptali sağlanmadan yolsuz tescilden sözedilemeyeceğini, taşınmazı tapuya güvenerek iyiniyetle satın aldığını, davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... vekili, davaya konu taşınmazın kapanan yoldan ihdas edilmediğini, imar planı tadilatı ile imar yolunun daraltılmasından sonra belediye adına tescil edildiğini, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, belediyelerin mücavir alanlarında kalan ve imar planlarının veya yol istikamet planlarının uygulanması sonucu istikameti değiştirilen veya kapanan yol ve meydanların, ancak belediye tarafından kamulaştırılmış olması halinde İmar Kanununun 17. maddesinin uygulanması mümkün olduğundan belediyece kamulaştırılmamış olan ve köy tüzel kişiliğine ait bulunan bu tür taşınmazların köy adına tescili gerekeceği ve yolsuz tescil halinde iyiniyetin korunamayacağı gerekçesiyle davanın kabulüne ve 1572 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptaliyle davacı köy tüzel kişiliği adına tesciline karar verilmiştir.

Hükmü, davalı ... vekili ve davalı şirket vekili temyiz etmiştir.

Dava, imar mevzuatına aykırılık iddiasına dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

3194 sayılı Kanununun 17. maddesi hükmü uyarınca kapanan yollardan ihdas edilen yerlerin belediye adına tescili öngörülmüş ve 2644 sayılı Tapu Kanununun 21. maddesi hükmü de kapanmış yolların içinde bulunduğu tüzel kişi adına tescili gerektiğini düzenlemiştir.

Yine, 3194 sayılı İmar Kanunu kamu yararı (kamu düzeni) düşüncesiyle kabul edilmiş olan ve özellikle tarafların arzu ve rızasıyla berteraf edilemeyecek hükümler içeren bir kanundur. Bu niteliği ile 3194 sayılı Kanunun 16. maddesi hükmü belediye ve mücavir alan hudutları içindeki gayrimenkullerin re'sen veya müracaat üzerine tevhit veya ifrazı, bunlar üzerinde irtifak hakkı tesisi veya bu hakların terkinini belediye encümeninin, şayet taşınmaz belediye veya mücavir alan sınırları dışında ise bu takdirde de il idare kurullarının onayına bağlı tutmuştur. Başka bir anlatımla, 3194 sayılı İmar Kanununun 15. maddesi hükmü gereğince ifraz veya tevhit işlemlerinin yapılabilmesinde karar mercii olarak yetkinin belediye encümenine ait olduğu tartışmasızdır.

Somut olaya gelince, davaya konu edilen 1572 parsel sayılı taşınmaz 1994 yılında bölgede 3194 sayılı İmar Kanununun 18. Maddesine dayalı olarak yapılan imar uygulaması sonunda yol olarak terkin edilen imar yolu niteliğinde iken 26.01.2011 tarihli ve 116 sayılı Çorum Belediyesi Encümen Kararı uyarınca yapılan imar planı tadilatı ile ifrazen oluşan 601,51 m2'lik yol fazlasının davalı belediye adına tesciline ve davalı şirkete ait bitişik taşınmaz ile tevhidine karar verilmiştir.

Bu karar uyarınca 1572 parsel 25.03.2011 tarihinde davalı belediye adına arsa vasfıyla tescil edilmiş ve 28.03.2011 tarihli tevhit işlemiyle parsele ait kütük sayfası kapatılarak oluşan 1573 parsel de davalı şirket adına tescil edilmiştir. Bu durumda tapu kaydının iptali istenilen 1572 parsel sayılı taşınmazın tescline ilişkin hukuki sebebin (illetin) 26.01.2011 tarihli ve 116 sayılı Çorum Belediyesi Encümen Kararı olduğu sabittir.

Bu işlem idari yargı yerinde iptal edilmedikçe ve sicil yolsuz tescil durumuna düşürülmedikçe korunması gerekeceği tartışmasızdır.

Buna göre, 26.01.2011 tarihli ve 116 sayılı Çorum Belediyesi Encümen Kararının iptal edilmediği ve hukuken geçerli olduğu dikkate alındığında eldeki davanın dinlenmesine imkan bulunmadığından davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulü yönünde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir. Kabule göre de dava konusu 1572 parselin tevhit nedeniyle kapatıldığı dikkate alınmaksızın hükmün infazında tereddüt oluşacak şekilde kapalı kayıt üzerinden karar verilmesi yerinde değildir.