Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2015/4861 K.2017/6594

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 02.04.2012 gününde verilen dilekçe ile tereke tespiti talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 04.11.2014 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, terekenin tespiti isteğine ilişkindir.

Davacı vekili, müvekkilinin eşi miras bırakan ... adına ... Tarım İlçe Müdürlüğü ... işletme numaralı üzerine kayıtlı olan farklı cinslere sahip olan küpe numarasıyla kayıtlı erkek ve dişi büyükbaş hayvan ve bunlara ait buzağıların bulunduğunu, ... vefat ettikten sonra mirasın davalıların elinde olup, müvekkilini mirastan mahrum etmeye yönelik tavırlarda bulunduklarını, terekeyi tam olarak bilemediklerini ileri sürerek TMK'nun 589 maddesi gereğince terekenin tespiti ile tarafların miras payları oranında büyükbaş hayvanların ve müstakbel kredi borçlarının eşit şekilde paylaştırılmasını talep etmiştir.

Davalılar vekili, davacının davayı açmakta hukuki yararının olmadığını ve mirasçı sıfatının bulunmadığını; işletmenin müvekkillerinden ... adına kayıtlı olup, hayvanların bakımının müvekkili tarafından yapıldığını; davacının kötüniyetli olduğunu, davanın süresinde açılmadığını, paylaştırmanın ayrı bir dava konusu yapılması gerektiğinin belirterek, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulü ile davacının miras payına isabet eden 26.400 TL bedelin davacıya ödenmesine karar verilmiştir.Hükmü, davalılar vekili temyiz etmiştir.

Bilindiği üzere. Türk Medeni Kanununun 589/1 maddesi gereğince, "miras bırakanın yerleşim yeri Sulh Hakimi, istem üzerine veya re’sen tereke mallarının korunması ve hak sahiplerine geçmesini sağlamak üzere gerekli olan tüm önlemleri alır."Somut olayda, davacı terekenin tespiti ile tereke malı olarak tespit edilecek büyükbaş hayvanlar ile müstakbel kredi borçlarının mirasçılar arasında paylaştırılması isteğiyle eldeki davayı açmış.

04.11.2014 tarihli celsede davacı vekili, davacının miras payının bedelinin tahsilini talep ettiğini beyan etmiştir.Mahkemece de "tereke mevcudu büyükbaş hayvanların değerinden 1/2'sinin davacının hissesine düştüğü" gerekçesiyle "davanın kabulü ile 26.400,00 TL'nin davalılardan müteselsilen yasal faiziyle birlikte tahsili ile davacıya ödenmesine" karar verilmiştir.

Hemen belirtilmelidir ki; hakim tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan başkasına veya başka bir şeye karar veremez." Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verilebilir. (HMK 26/1 md.)

Diğer taraftan terekenin korunmasına yönelik ve tedbir niteliğinde olan terekenin tespiti isteminde, işlemler tamamlanınca terekeden el çekilmesi, koruma ve tespit kararı ile yetinilmesi gerekir. Tasfiye sonucu doğuracak şekilde hüküm kurulamaz.Oysa mahkemece, davacı tarafından usulüne uygun bir ıslah dahi yapılmadığı gözetilmeksizin talepten farklı ve görevini aşar şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Hal böyle olunca; dava dilekçesinin içeriği ve iddianın ileri sürülüş biçiminden davadaki isteğini terekenin tespitine ilişkin olduğu; tereke tespitinden sonra hangi malvarlığı hakkında paylaştırma isteniyorsa o malvarlığı dava konusu edilmek suretiyle usulüne uygun olarak paylaştırma (ortaklığın giderilmesi) davası açılabileceği; eldeki dava bakımından ise usulüne uygun olarak açılmış bir paylaştırma davasının varlığından söz edilemeyeceği gibi her iki davanın birlikte karara bağlanamayacağı gözetilerek; terekenin tespiti isteğine ilişkin olarak hüküm kurulması gerekirken, yazılı olduğu üzere karar verilmesi doğru görülmediğinden hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.