Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2015/4886 K.2015/6138

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 29.12.2005 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 24.12.2014 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı A.. S.. vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

_ KARAR _

Dava, ortaklığın giderilmesi isteğine ilişkindir.

Davalı A.. S.., taşınmazdaki ağaçları kendisinin diktiğini, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece davanın kabulüne dair verilen karar Yargıtay 6.Hukuk Dairesinin 2009/3410-7452 Esas ve Karar sayılı ve taraf teşkili sağlanmadan karar verildiği gerekçeli ilamıyla bozulmakla mahkemesi tarafından bozma ilamına uyularak taşınmazın satışı suretiyle ortaklığın giderilmesine karar verilmiştir. Ancak Dairemizin 2014/8544-3762 Esas ve Karar sayılı ve 25.06.2014 tarihli bozma ilamında ".... Tarafların ittifakı bulunduğu halde mahkemece gerekçesi açıklanmadan satış bedelinin paylaştırılmasında muhdesat sahibi olan paydaşlar lehine oran kurulmaması doğru görülmemiş" gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, yeniden yapılan yargılama sonunda taşınmazdaki ortaklığın taraflar arasında aynen taksim suretiyle giderilmesi mümkün olmadığından 07.11.2013 havale tarihli fen, inşaat, ziraat ve emlakçı bilirkişilerin raporları ile 27.11.2014 havale tarihli ziraatçi ve inşaatçı bilirkişilerin müşterek ek raporu doğrultusunda ortaklığın satış suretiyle giderilmesine, harcın mahsubundan kalan satış bedelinin taraflar arasında tapu kaydındaki hisseler doğrultusunda paylaştırılmasına karar verilmiştir.

Hükmü davalılardan A.. S.. vekili temyiz etmiştir.

Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları, paylı mülkiyet veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz mallarda paydaşlar (ortaklar) arasında mevcut birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirip ferdi mülkiyete geçmeyi sağlayan, iki taraflı, tarafları için benzer sonuçlar doğuran davalardır.

Mahkemece paydaşlığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmesi halinde satışın nasıl yapılacağının ve satış bedelinin ne şekilde dağıtılacağının hüküm sonucunda gösterilmesi gerekir.

Satışına karar verilen taşınmaz;

a)Paylı mülkiyet hükümlerine konu ise satış bedelinin paydaşların tapudaki payları oranında,

b)Elbirliği mülkiyeti hükümlerine tabi olması halinde satış bedelinin mirasçılık belgesindeki paylar oranında,

c)Hem paylı, hem de elbirliği mülkiyeti halinin bir arada bulunması halinde ise satış bedelinin tapudaki ve mirasçılık belgesindeki paylar nazara alınarak dağıtılmasına karar verilmesi gerekir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak karar verilmiş ise de bozma ilamının gerekleri yerine getirilmemiştir. Dava konusu taşınmazın paylı mülkiyet hükümlerine tabi olması nedeniyle hüküm sonucunda açık bir şekilde satış bedelinin tarafların tapudaki payları oranında dağıtılmalı, muhdesatların her birinin sahibi belirlenerek muhtesat bedellerinin ne kadarının arza ne kadarının muhdesata isabet ettiği yüzdelik oran kurulmak suretiyle gösterilmelidir. Bu nedenle satış bedelinin yukarıda belirtilen ilkelere uygun olarak tapu malikleri arasında paylaştırılmasına karar verilmesi gerekirken 6100 HMK'nın 297. maddesi hükmüne aykırı olarak bilirkişi raporuna atıf yapılarak ve infazda tereddüt oluşturacak şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Ayrıca, satış bedelinden harcın mahsup edilmesinden sonra satış bedelinin tapudaki payları oranında paydaşlar arasında dağıtılmasına karar verilmesi de doğru görülmemiş, bu nedenlerle hükmün bozulması gerekmiştir.