Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2015/6128 K.2015/6737

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 05.08.2011 gününde verilen dilekçe ile önalım hakkı nedeniyle tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; önalım davasının kabulüne dair verilen 27.01.2015 günlü hükmün Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle tayin olunan 16.06.2015 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalı vekili Av. E.. Ö.. ile karşı taraftan davacı vekili Av. S.. B.. geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelen tarafın sözlü açıklaması dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

_ KARAR _

Dava, önalım hakkı nedeniyle tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Davacı vekili, 5 ada 3 parsel sayılı taşınmazda dava dışı paydaşlar tarafından toplam 32/40 payın davalıya satıldığını ancak akitte satış bedelinin muvazaalı olarak yüksek gösterildiğini belirterek davalı adına kayıtlı payın tapu kaydının iptali ile davacı adına tescilini istemiştir.

Davalı vekili, davanın yasal süre içerisinde açılmadığını ve akitte gösterilen bedellerle satın aldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davacının bedelde muvazaa iddiası kabul edilerek tapu masrafları ile birlikte 220.045,72 TL depo edilmek suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, davalı vekili temyiz etmiştir.

Davacı, önalım bedelinin tapuda gösterilen değerden az olduğunu ileri sürerek bedelde muvazaa iddiasında bulunması halinde bu iddiasını her türlü delille ispatlayabilir.

Dava konusu 5 ada 3 parsel sayılı taşınmazda dava dışı paydaşlar tarafından 09.11.2010 tarihli akitle 2/5 pay 240.000,00 TL, 11.11.2010 tarihli akitle 1/5 pay 90.000,00 TL bedelle ve 23.12.2010 tarihli akitle 1/5 pay 90.000,00 TL bedelle davalıya satılmıştır. Davacı, önalım hakkına engel olmak için bedelin muvazaalı olarak yüksek gösterildiğini belirterek gerçek satış bedelinin tespit edilmesini talep etmiş, dava dilekçesinde dava değerini 160.000,00 TL olarak göstermiştir.

06.03.2014 tarihli keşfe istinaden düzenlenen 21.04.2014 günlü bilirkişi raporunda taşınmazın akit tarihi itibariyle toplam 265.616,80 TL değerinde olduğu, 25.04.2014 tarihli emlakçı bilirkişi raporunda ise taşınmazın değerinin 450.000,00 TL olduğu belirtilmiştir.

Yargılama esnasında dinlenen dava konusu akitlerde taraf olmayan davacı tanıklarının satış bedelinin ödenmesi sırasında tarafların yanında olmadıkları, görgüye dayanan bilgilerinin bulunmadığı, duyumlarına göre beyanda bulundukları anlaşılmaktadır. Dava konusu payın keşfen belirlenen değeri de tek başına bedelde muvazaa iddiasını kanıtlamaya yeterli değildir.

Mahkemece, davacının bedelde muvazaa iddiası ispatlanamadığından davacıya akitlerde gösterilen satış bedeli ve satış masraflarından oluşan toplam bedel üzerinden önalım hakkını kullanıp kullanmayacağı sorularak, kullanılacağının beyan edilmesi halinde tapuda gösterilen satış bedeli üzerinden dava harcı ikmal ettirilerek, daha önce yatırılan önalım bedeli ile tapuda gösterilen bedel arasındaki farkı depo etmesi için uygun süre tanınması ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir.

Kabule göre de, dava dilekçesinde dava değeri 160.000,00 TL gösterilerek bu miktarı harçlandırmak suretiyle önalım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil isteğinde bulunulmuş ise de yargılama esnasında harç tamamlanmadan 220.045,72 TL önalım bedeli üzerinden davanın kabulüne karar verilerek harç ve yargılama giderlerinin de bu değer üzerinden hesaplanması yerinde görülmemiştir.