Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2015/676 K.2015/3784

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 17.10.2012 ve 15.11.2012 gününde verilen dilekçeler ile önalım hakkı nedeniyle tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan muhakeme sonunda; asıl ve birleştirilen davaların kabulüne dair verilen 16.07.2014 günlü hükmün Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle tayin olunan 07.04.2015 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalı asil ve vekili Av. ... ile karşı taraftan davacı asil ve vekili Av. ... geldi. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

_ KARAR _

Davacı, paydaşı olduğu 2 parsel sayılı taşınmazdaki 23 numaralı bağımsız bölümün dava dışı önceki paydaşının payını 28.08.2012 günü satış yoluyla davalıya devrettiğini, gerçek satış bedelinin 40.000 TL olmasına rağmen önalım hakkına engel olmak için muvazaalı olarak 300.000 TL gösterildiğini; birleştirilen davada da aynı parselde 24 numaralı bağımsız bölümün dava dışı önceki paydaşının payını 22.10.2012 günü satış yoluyla davalıya devrettiğini, gerçek satış bedelinin 100.000 TL olmasına rağmen önalım hakkına engel olmak için muvazaalı olarak 250.000 TL gösterildiğini ileri sürerek önalım hakkı nedeniyle payların adına tescilini istemiştir.

Davalı, bedelde muvazaa bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, keşif ile belirlenen taşınmazlar değeri depo ettirilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dava, önalım hakkı nedeniyle tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Önalım hakkı paylı mülkiyet hükümlerine tabi taşınmazlarda payın üçüncü kişiye satılması halinde, diğer paydaşlara o payı öncelikle satın alma yetkisi veren bir haktır. Bu hak paylı mülkiyet ilişkisi kurulduğu anda doğar ve payın üçüncü kişiye satılması ile kullanılabilir hale gelir. Davacının, önalım bedelinin tapuda gösterilen değerden az olduğunu ileri sürerek bedelde muvazaa iddiasında bulunması halinde bu iddiasını kanıtlaması gerekir.

Somut uyuşmazlıkta, davalıya çekişme konusu hisselerin mülkiyetinin naklini sağlayan resmi senet içeriğinden payların toplam 550.000 TL bedelle satışının yapıldığı anlaşılmaktadır. Davacı payın gerçekte daha düşük olduğunu önalım hakkına engel olmak için bedelin muvazaalı olarak yüksek gösterildiğini iddia etmiştir. Davacı, satış sözleşmesinin tarafı olmadığından bedelde muvazaa iddiasını tanık dahil her türlü delil ile kanıtlaması mümkündür.

Hükme esas alınan 17.02.2014 günlü bilirkişi kurulu raporunda dava konusu payların toplam 175.000 TL olarak tespit edilen değeri önalım bedeli olarak kabul edilerek davacıya depo ettirilmiştir. Bedelde muvazaa iddiasını keşif ile belirlenen bedel tek başına kanıtlamaya yeterli bulunmayıp, davacının diğer kanıtlarını doğrulamak bakımından önem taşımaktadır.

Davacı keşif ve diğer kanıtlar yanında tanık deliline dayandığı halde yargılama sırasında tanık isimlerini bildirmesi için usulüne uygun süre verilmemiştir.

Mahkemece, davacıya tanıkların isim ve açık adreslerini bildirmesi için uygun süre verilmeli, tanık listesi bildirildiğinde tanıklar çağrılıp beyanları tespit edilerek bedelde muvazaa iddiası hakkında deliller tümüyle değerlendirilmelidir. Daha sonra dava konusu payın belirlenen satış bedeli ile ödenmesi zorunlu harç ve masraf toplamından oluşan önalım tutarının hükümden önce uygun sürede depo edilmesi için davacıya mehil verilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir Mahkemece, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu nedenle kararın bozulması gerekmiştir.