Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2016/11561 K.2017/2436

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 23.05.2014 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil talebi üzerine yapılan muhakeme sonunda; dava şartı yokluğundan davanın reddine dair verilen 20.10.2015 günlü hükmün Yargıtayca, duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, tayin olunan 28.03.2017 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davacı vekili Av. Bige Karakol geldi. Karşı taraftan gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelen tarafların sözlü açıklamaları dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KA R A R

Dava, inanç sözleşmesine dayalı tapu iptali tescil istemine ilişkindir. Mahkemece, HMK'nın 114. maddesi uyarınca, harç yatırılması hususu dava şartlarından olduğundan, davacı vekilinin verilen kesin mehil içerisinde eksik harcı yatırmamış olduğu, verilen kesin mehil geçtikten sonra tamamlamış olduğu görülmekle, HMK'nın 114 ve 115. maddeleri uyarınca davacının açmış olduğu davasının dava şartı noksanlığından dolayı usulden reddine karar verilmiştir. Hükmü, davacı vekili temyiz etmiştir.

Kamu düzenine ilişkin olan 492 sayılı Harçlar Kanununun 27. ve devamı maddelerinde, dava açılırken ödenmesi gerekli olan harçlar ile eksik harçın yatırılmış olması halinde yapılacak işlemler açıklanmıştır.

Anılan Yasanın 27. maddesinin son fıkrasında, "Harç peşin veya süresinde ödenmemiş ise, müteakip muamelelere ancak harç ödendikten sonra devam olunur" hükmü, 30. maddesinde de, "Mahkeme sırasında tespit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o celse için muhakemeye devam olunur, takip eden celseye kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz” hükmü yer almaktadır.

Söz konusu açık yasal düzenlemeler gereğince dava açılırken dava değerine göre peşin olarak yatırılması gereken karar ve ilam harcının eksik alındığının tespiti halinde bu hükümlere göre işlem yapılması zorunludur. Eldeki davada dava konusu olan ve iptali istenen taşınmazın değeri mahkemece yapılacak keşif ile belirlenmeli ve bu değer üzerinden eksik harcın tamamlanması için davacı tarafa süre tanınmalı ve sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece 05.02.2015 tarihli celse ara kararı uyarınca, keşif yapılıp dava konusu taşınmazın değeri tespit edilerek bu bedel üzerinden harcın tamamlanması için davacı tarafa süre tanıması gerekirken, keşif yapılmadan dava konusu taşınmazın değeri belirlenmeden harç tamamlanmadığı için davanın usulden reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.