Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2016/14366 K.2019/7680

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 04/05/2015 gününde verilen dilekçe ile intifa hakkının kaldırılması talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 01/03/2016 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı, maliki olduğu 316 ada, 1 parselde kayıtlı taşınmaz üzerinde muvazaalı olarak kurulan intifa hakkının tapu sicilinden terkinini istemiştir.

Davalı ... davanın reddini savunmuş, diğer davalı ... yargılamalara katılmamıştır.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, davalı ... temyiz etmiştir.

Türk Medeni Kanununun 794. maddesindeki tanıma göre intifa hakkı taşınırlar, taşınmazlar hatta haklar veya bir mal varlığı üzerinde tesisi mümkün olan ve hak sahibine konusu olan şeyden yararlanma hakkı veren bir irtifak türüdür.

Taşınmaz mallar üzerinde intifa hakkı, resmi senedin düzenlenerek tapuya tescili ile, taşınırlar üzerinde ise taşınır eşya zilyetliğinin intifa hakkı sahibine geçirilmesiyle kurulur. Alacaklar üzerinde intifa hakkı ise hakkın temliki, kıymetli evrakın teslimi suretiyle kurulabilir (TMK m.795).

İntifa hakkı, bir süreyle sınırlı olarak kurulmuşsa sürenin dolması veya bu süreden önce intifa hakkı sahibinin hakkından vazgeçmesi, intifa hakkı sahibinin ölümü veya tüzelkişi ise tüzel kişiliğin sona ermesi, konusu olan şeyin bütünüyle, harap olması sebebiyle artık ondan yararlanma olanağının kalmaması durumlarında sona erer (TMK m.796).

Kanuni intifa hakları hariç (TMK m. 495 v.d.) intifa hakkının tesisi daima bir sözleşmeye dayanır. Taraflarına hak ve borçlar yükleyen bu sözleşmeyle intifa hakkı sahibi ile malik hakkın konusu olan şeydeki yararlanmanın nasıl sürdürüleceği kararlaştırılabilir.

Şayet intifa hakkının tesisine neden olan sözleşmedeki edimler yerine getirilmemiş, intifa hakkının devamı malike yüklediği külfete göre çok az yarar sağlar hale gelmişse malik bozulan yararlar dengesini ileri sürerek hakimden sözleşmeye müdahale edilmesini, intifa hakkının sona erdirilmesini isteyebilir. Kaldı ki, bu gibi durumlarda intifa hakkı sahibinin hakkın sürdürülmesini istemesi hakkın kötüye kullanılmasıdır.

Her ne kadar intifa hakkının sona ermesi sebeplerini sayan Türk Medeni Kanununun 796. v.d. maddelerinde eşyaya bağlı irtifak haklarında olduğu gibi şahsi bir irtifak hakkı olan intifa hakkının sona erdirilmesini malikin talep edebileceğine ilişkin bir hüküm yoksa da burada Türk Medeni Kanununun 785. maddesinin kıyasen uygulanması gerekir.

Somut olaya gelince; dava konusu 196 ada 1 parsel sayılı taşınmaz da bulunan 17 numaralı bağımsız bölümü davalı ... 25.09.2009 tarihinde satış suretiyle devralmış ve aynı gün kayda diğer davalı ... adına intifa hakkı şerhi konulmuştur. Davacı 3. İcra Müdürlüğünün 2011/1836 Esas sayılı dosyasında malik davalının borçlarından dolayı yapılan ihale sonucu daireyi satın aldığı ve 31.01.2014 tarihinde adına tescil edilmiştir.

Davacı taşınmazı üzerindeki yükümlülükleri ile birlikte almıştır. Yukarı da belirtildiği üzere TMK'nın 796 vd. maddelerinde intifa hakkının terkini tahdidi olarak sayılmıştır. Davacının intifa hakkı bedelini ödeyerek terkini istemi intifa hakkının niteliği ile bağdaşmadığından ve yasal koşullarda gerçekleşmediğinden davanın reddi gerekirken yazılı gerekçelerle davanın kabulü doğru görülmemiş, hükmün bozulması gerekmiştir.

KARŞI OY

Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya içeriğine göre, mahkeme kararı ve dayandığı gerekçeler usul ve yasaya uygun bulunduğundan yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle hükmün onanması görüşünde olduğumdan sayın çoğunluğun bozma kararına katılmıyorum.