Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2016/14591 K.2019/3453

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 20.03.2015 gününde verilen dilekçe ile önalım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın usulden reddine dair verilen 24.03.2016 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, önalım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Davacı vekili, müvekkilinin paydaşı olduğu dava konusu 43249 ada 1 parsel sayılı taşınmazda 26.05.2014 tarihinde davalılar ..., ..., ...’e ve 13.05.2014 tarihinde davalı ...’a satılan hisselerin önalım hakkı nedeniyle müvekkili adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar vekili, müvekkili ...’nun satış tarihi olan 26.05.2014 tarihinden önce taşınmazda hissedar olduğunu, bu nedenle müvekkiline karşı önalım hakkı kullanılamayacağını, davacının dava tarihinden önce müvekkilleri tarafından davacı aleyhine açılan kamulaştırmasız elatma nedeniyle tazminat davasında önalım bedelinden daha fazla tazminat ödeyeceğini bildiğinden kötü niyetli olarak bu davayı açtığını, bu davanın açılan kamulaştırmasız elatma nedeniyle tazminat davasıyla birleştirilmesi gerektiğini beyan ederek ve bedelde muvazaa iddiasında bulunarak davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, önalım bedelinin kesin süre içerisinde depo edilmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmü, davacı vekili temyiz etmiştir.

Önalım hakkı paylı mülkiyet hükümlerine tabi taşınmazlarda payın üçüncü kişiye satılması halinde, diğer paydaşlara o payı öncelikle satın alma yetkisi veren bir haktır. Bu hak paylı mülkiyet ilişkisi kurulduğu anda doğar ve payın üçüncü kişiye satılması ile kullanılabilir hale gelir.

Önalım hakkının kullanılmasıyla bu hakkı kullanan paydaş ile alıcı arasında kapsam ve şartları satıcı ile davalı arasında yapılan sözleşmenin aynı olan bir satım ilişkisi kurulmuş olur. Önalım bedeli tapuda gösterilen satış bedeli ile davalı tarafından ödenen harç ve masrafların toplamından ibarettir.

Somut olaya gelince; Davacı, dava konusu taşınmazda 26.05.2014 ve 13.05.2014 tarihlerinde davalılara satılan hisselerin önalım hakkı nedeniyle adına tescilini talep etmiştir.

Davalılar ..., ..., ... yönünden; 26.05.2014 tarih 2511 yevmiye numaralı satış işleminde, satış bedeli toplamı 190.000,00TL, davalılar tarafından ödenen harç ve masraflar toplamı 3.982,50TL’dir. Davalı ... yönünden ise; 13.05.2014 tarih 23019 yevmiye numaralı satış işleminde satış bedeli 323.000,00TL, satıcının ödediği harç ve masraflar toplamı 6.642,50TL’dir.

Mahkemece, davacıya 26.05.2014 tarihli satış işleminde davalılar ..., ..., ...’nın ödediği satış bedeliyle tapu harç ve masrafları toplamı olan 193.982,50TL’nin depo edilmesi için kesin süre verilmiş, 13.05.2014 tarihli satış işleminde davalı ...’ın ödediği satış bedeliyle tapu harç ve masrafları toplamının depo edilmesine yönelik bir karar verilmemiştir. Bu durumda mahkemece önalım bedelinin depo edilmesine yönelik verilen kesin sürenin usulüne uygun olduğundan söz edilemez.

O halde mahkemece, 26.05.2014 ve 13.05.2014 tarihli satış işlemlerinde davalıların ödediği satış bedelleriyle harç ve masraflar toplamının depo edilmesi için davacı tarafa süre verilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçelerle hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir.