Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2016/15748 K.2020/4204

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 15.12.2005 gününde verilen dilekçe ile yargılamanın iadesi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 27.10.2009 günlü karara yönelik temyiz talebinin reddine dair 08.12.2015 tarihli ek kararın Yargıtayca incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne, duruşma talebinin davanın niteliği gereği reddine karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, yargılamanın iadesi istemine ilişkindir.

Davacı vekili, müvekkilinin 2168 ada 1 parsel sayılı taşınmazdaki 49/1212 payı 13.02.1989 tarihinde satın aldığını, ... tarafından 15.02.1996 tarihinde açılan ortaklığın giderilmesi davasının, ...

Sulh Hukuk Mahkemesinin 30.09.1997 tarihli 1996/250 Esas, 1997/1654 sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verildiğini, anılan dosyada dava dilekçesinin, davalı olan müvekkiline 27.06.1996 tarihinde bizzat tebliğ edilmiş olduğunun tebligat tutanağına şerh edildiğini, müvekkilinin dava dilekçesini tebliğ almayıp davadan haberdar da olmadığını, tebligat tutanağı üzerindeki imzanın müvekkiline ait olmadığını ileri sürerek yargılamanın iadesi taleplerinin kabulü ile Gaziosmanpaşa 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin 1996/250 Esas, 1997/1654 sayılı Kararının ortadan kaldırılmasını ve esas hakkında yeniden karar verilmesini istemiştir.

Davalılar ... ve ... kendilerine yapılmış tebligatların da usulsüz olduğunu ileri sürerek davanın kabulüne karar verilmesini istemişlerdir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş, hükmün 19.02.2013 tarihinde kesinleştiğine yönelik 26.02.2013 tarihinde kesinleştirme şerhi oluşturulmuştur.

Hükmü, davalılardan ... vekilinin temyiz etmesi üzerine 08.12.2015 tarihli ek karar ile temyiz istemi süresinden sonra yapıldığı gerekçesi ile temyiz isteminin reddine karar verilmiştir.

Ret kararı üzerine davalı ... vekili hükmü ve ek kararı temyiz etmiştir.

1)Davalı ...’ya yapılan tebligatın usulsüz olduğu anlaşıldığından temyiz isteminin reddine dair verilen 08.12.2015 tarihli 2005/2121 Esas, 2009/1621 Karar sayılı ek kararın kaldırılarak davalı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine geçilmiştir.

2)Hemen belirtilmelidir ki, yargılamanın iadesi talebi, ayrı bir dava olarak açılır ve incelenir. Başka bir deyişle, diğer davalarda olduğu gibi harçlandırılmış bir dava dilekçesi ile açılır. Hakkında yargılamanın yenilenmesi istenilen davanın devamı niteliğinde olmayıp bilâkis yeni bir davadır.

Bilindiği üzere; yargılamanın iadesi davası, yargılamanın iadesi nedenleri ve bu davalarda izlenecek usul 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 374. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Anılan Yasanın 375. maddesinde; dava dilekçesinde yargılamanın iadesini haklı gösteren sebeplerin açıkça gösterilmesi ile davanın ayrı bir dava olduğu gözetilerek nispi karar ve ilam harcının da alınması gerektiği düzenlenmiştir.

Öte yandan, 7201 Tebligat Kanununda 6099 sayılı Kanun ile yapılan ve 19.01.2011 tarihinde yürürlüğe giren değişiklik uyarınca; "Tebligat, tebliğ yapılacak şahsa bilinen en son adresinde yapılır. Şu kadar ki; kendisine tebliğ yapılacak şahsın müracaatı veya kabulü şartıyla her yerde tebligat yapılması caizdir. Bilinen en son adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması halinde, muhatabın adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi, bilinen en son adresi olarak kabul edilir ve tebligat buraya yapılır." (m. 10)

Tebligat Kanununun 21. maddesine göre "Kendisine tebligat yapılacak kimse veya yukarıdaki maddeler mucibince tebligat yapılabilecek kimselerden hiçbiri gösterilen adreste bulunmaz veya tebellüğden imtina ederse, tebliğ memuru tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir veya memurlarına imza mukabilinde teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırmakla beraber, adreste bulunmama halinde tebliğ olunacak şahsa keyfiyetin haber verilmesini de mümkün olduğunca en yakın komşularından birine, varsa yönetici veya kapıcıya da bildirilir. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır.

Gösterilen adres muhatabın adres kayıt sistemindeki adresi olup, muhatap o adreste hiç oturmamış veya o adresten sürekli olarak ayrılmış olsa dahi, tebliğ memuru tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir veya memurlarına imza karşılığında teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırır. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır.

Muhtar, ihtiyar heyeti azaları, zabıta amir ve memurları yukarıdaki fıkralar uyarınca kendilerine teslim edilen evrakı kabule mecburdurlar."

Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 29. maddesi;

"1- 21, 22, 23, 25, 26 ve 27'nci maddelerde yazılı kişiler, tebliğ yapılacak olanın geçici olarak başka yere gittiğini belirtirlerse, tebliğ memuru, muhatabın hangi sebeple adresten geçici olarak ayrıldığını, beyanda bulunanın adı ve soyadı ile sıfatını tebliğ tutanağına yazar. Tebliğ tutanağını beyanda bulunana imzalattırır ve tebliğ edilecek evrakı beyanda bulunana verir. Bu kişiler, tebliğ evrakını kabule mecburdurlar.

2- Bu kişilerin beyanlarını imzadan kaçınmaları ve tebliğ evrakını kabul etmemeleri durumunda, tebliğ memuru bu hususu tutanağa yazar, imzalar ve tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti üyesinden birine ya da kolluk amir veya memurlarına imza karşılığında teslim eder ve teslim ettiği kişinin adresini içeren ihbarnameyi gösterilen adresin kapısına yapıştırır" hükmünü içermektedir.

Yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler ve ilkeler çerçevesinde somut olay incelendiğinde; yargılamanın iadesine ilişkin davanın çözüme kavuşturulabilmesi için öncelikle taraf teşkilinin sağlanması gerekmektedir. Dava dilekçesinin, davalı ...’nın, ortaklığın giderilmesi davasında vekili olan Av. ... adresine tebliğe çıkarıldığı, tebligatın iade edilmesi üzerine anılan davalının, ... Mahallesi, ... Caddesi, ...

Sokak, No:26, .../... adresine tebliğe çıkarıldığı, 03.10.2006 tarihinde tebligatın Tebligat Kanununun 21/1. maddesine göre tebliğ edildiği görülse de adreste bulunmama sebebi hakkında beyanda bulunanın adı ve soyadı ile sıfatınının tebliğ tutanağına yazılmadığından yapılan tebligatın usulune uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Diğer taraftan, 2013/10 sayılı satış dosyası içerisinde bulunan nüfus kayıt örneğinden davalı İlhan Kuyumcu’nun, dava açılmadan 30.06.1999 tarihinde vefat ettiği, mirasçılarının davada yer almadığı eldeki dava bakımından taraf teşkilinin sağlanmadığı anlaşılmaktadır.

Yukarıda belirtildiği üzere taraf teşkili sağlanarak savunma ve deliller toplandıktan sonra işin esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken, taraf teşkili sağlanmaksızın ve 6100 sayılı HMK'nın 27. maddesi uyarınca hukuki dinlenme hakkı ihlal edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu nedenle kararın bozulması gerekmiştir.