Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2016/1612 K.2018/671

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 20.12.2013 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi (İİK. 121. maddeye dayanan) talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 27.01.2015 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi bir kısım davalılar tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, borçlu ortağın borcundan dolayı İİK'nın 121. maddesi uyarınca alınan yetki belgesine dayanılarak açılan ve elbirliği mülkiyeti hükümlerine tabi taşınmazlarda ortaklığın satış suretiyle giderilmesi isteğine ilişkindir.

Davacı; muris ... ve mirasçısı ...’ın borcundan dolayı borçlu muris Rahim Arslan’ın payı yönünden elbirliği mülkiyetine konu 292-292-324-700-716-875 parsel sayılı taşınmazlarda satış sureti ile ortaklığın giderilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile, ortaklığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmiştir.

Hükmü, bir kısım davalılar temyiz etmiştir.

Borçlu ortağın alacaklısı İcra Hakimliğinden İİK'nın 121. maddesine göre alacağı yetki belgesine dayanarak borçlunun ortağı olduğu taşınmaz için ortaklığın giderilmesi davası açabilir.

Borçlu ortağın alacaklısı tarafından açılan ortaklığın giderilmesi davasında birden fazla taşınmaz dava konusu edilmiş ise icra takibine konu borç miktarına göre dava tarihi itibariyle taşınmazlardan borçlu ortağın payına düşecek değerin tespit edilerek borca yetecek kadar (sayıda) taşınmazın ortaklığının giderilmesine karar verilmesi, fazlaya ilişkin istemin reddi gerekir.

Ortaklığının giderilmesi istenen taşınmaz üzerinde intifa hakkı var ise bu hak sahibinin davaya dahil edilmesi zorunludur. Satış suretiyle ortaklığın giderilmesi istenen taşınmaz üzerinde 4721 sayılı TMK'nın yürülüğe girdiği 01.01.2002 tarihinden önce kurulmuş bir intifa hakkı varsa taşınmazın 14.03.1960 tarihli ve 1/3 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca intifa hakkı ile yükümlü olarak satılması gerekir.

İntifa hakkı sahibi yalnız başına bu hakkının paraya çevrilmesini, taşınmazın intifasız satışını isterse diğer paydaşların muvafakati aranmaksızın taşınmazın intifasız satışına karar verilmelidir.

İntifa hakkı 01.01.2002 tarihinden sonra kurulmuş ise, 4721 sayılı TMK'nın 700. maddesinde "Bir paydaşın kendi payı üzerinde intifa hakkı kurması halinde, diğer paydaşlardan biri intifa hakkının kurulduğunun kendisine tebliğinden başlayarak üç ay içinde paylaşma isteminde bulunursa; satış yoluyla paylaşmada intifa hakkı, buna ilişkin paya düşecek bedel üzerinde devam eder." hükmüne yer verilmiştir.

Somut olaya gelince;

1-Mahkemece her ne kadar dava konusu 6 adet taşınmazın tümünün satışı suretiyle ortaklığının giderilmesine karar verilmiş ise de esasen yukarıda açıklandığı şekilde en son borç miktarının belirlenmesi ve borçlu hissesi de nazara alınarak borca yeter miktarda taşınmazın satışına karar verilmesi ile yetinilmesi gerekirken taşınmazların tamamının satışı suretiyle paydaşlığın giderilmesine karar verilmesi doğru görülmemiştir,

2-Dosyada mevcut tapu kayıtlarına göre, dava konusu taşınmazların tamamının üzerinde 24.03.2010 tarihinde ... lehine intifa hakkı kurulduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda mahkemece, satış yoluyla paylaşmada intifa hakkının taşınmazların satış bedeli üzerinde devamına hükmedilmesi gerekirken bu husus gözetilmeden yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

3-Taşınmazlarda 3402 sayılı Kanunun 22/A maddesi gereğince uygulama yapıldığından taşınmazların yeni parsel numaraları aldığı anlaşılmakla, eski parsel numaraları üzerinden kurulan hükmün infazı kabil olmadığından, yeni parsel numaraları üzerinden hüküm kurulması gerekirken bu hususunda gözetilmemesi doğru değildir.

Açıklanan nedenlerle yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş hükmün bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.