Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2016/16132 K.2019/2228

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 15.12.2014 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 16.03.2016 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, ölünceye kadar bakma sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Davacı vekili, müvekkiliyle davalılar murisi ... arasında 14.06.2011 tarihli ve 09227 yevmiye numaralı ölünceye kadar bakma sözleşmesi düzenlediğini, bu sözleşmeyle davalılar murisi ...’in ... İlinde bulunan tüm taşınmazlarını ölünceye kadar bakması karşılığında müvekkiline temlik ettiğini, dava konusu 898 parsel sayılı taşınmaz dışındaki taşınmazların müvekkiline devredildiğini ancak bu taşınmazın davalılar adına tescil edildiğini belirterek dava konusu taşınmazda davalılar adına kayıtlı payların tapu kayıtlarının iptaliyle müvekkili adına tesciline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalılar vekili, ölünceye kadar bakma sözleşmesinin mal kaçırmak amacıyla muvazaalı olarak yapıldığını ve geçersiz olduğunu ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, davalılar vekili temyiz etmiştir.

Ölünceye kadar bakma sözleşmeleri taraflara hak ve borçlar yükleyen sözleşmelerden olup, bakım borcuna karşılık bir taşınmazın devri kararlaştırıldığında, bakım alacaklısının ölümünden sonra onun mirasçıları mülkiyeti geçirme borcu ile yükümlüdürler. Bu yükümlülüklerini yerine getirmemeleri halinde, sözleşmeye dayanılarak tapu iptali ve tescil istemi ile dava açılabilir.

Bakım borçlusunun bakıp gözetme yükümlülüğü aksi kararlaştırılmadığı sürece, bakım alacaklısını ailesi içerisine alıp konut temini, besleme-giydirme, hastalığında tedavi, manevi yönden de her türlü yardım ve desteği sağlama gibi ödevleri kapsar. Bu görevlerin yerine getirilmesi halinde ölünceye kadar bakım sözleşmeleri taraflarına kişisel hak sağladığı için tapu iptali ve tescil davasını, bakım borçlusu ya da onun külli halefleri bakım alacaklısının mirasçılarına karşı açabilirler. Kuşkusuz, ölünceye kadar bakım sözleşmesinin muvazaalı olarak yapıldığı her zaman ileri sürülebilir.

Kısaca ifade etmek gerekirse, muvazaa irade ile beyan arasında kasten yaratılmış aykırılıktır. Böyle bir savunma ileri sürülmüşse, mahkemece dayanılan sözleşmedeki tarafların gerçek ve müşterek amaçlarının Borçlar Kanununun 19. maddesi hükmünden yararlanarak açıklığa kavuşturulması gerekir. Zira bu gibi durumlarda ölünceye kadar bakım sözleşmesinin ivazlı olarak (bedel karşılığı) değil de bağış amaçlı veya mirasçıların bazılarından mal kaçırmak amacı ile yapıldığı kabul edilmelidir.

Somut olaya gelince; muris ...’in ... 3. Noterliğinin 14.06.2011 tarihli düzenleme şeklinde ölünceye kadar bakma sözleşmesiyle ... İlinde bulunan taşınmazlarını ölünceye kadar bakma kaydıyla davacıya temlik ettiği anlaşılmaktadır. Davalılar, ölünceye kadar bakma sözleşmesinin mirasçılardan mal kaçırma kastıyla muvazaalı şekilde düzenlendiğini iddia etmiş, mahkemece bu hususta araştırma ve inceleme yapılmamıştır.

Yukarıda belirtildiği gibi, ölünceye kadar bakım sözleşmesinin muvazaalı olarak yapıldığı her zaman ileri sürülebilir.

Mahkemece, tarafların gerçek iradelerinin açıklığa kavuşturulabilmesi için bakım alacaklısı olan murisin yaşı, fiziki ve genel sağlık durumunun ne olduğu, içinde yaşadığı ailenin genel durumu, muris ile aile arasındaki ilişkiler, murisin elinde bulunan mal varlığının miktarı, temlik edilen malın murisin tüm malvarlığına oranı araştırılarak temlikte bakıp gözetme koşulunun değil bağış amacının üstün tutulup tutulmadığının belirlenmesi gerekirken yazılı gerekçeyle muvazaa iddiasına ilişkin inceleme ve araştırma yapılmaksızın hüküm kurulması doğru görülmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.