Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2016/16248 K.2017/8822

...

Taraflar arasındaki satış vaadi sözleşmesinden kaynaklanan tapu iptali ve tescil (2. kademede tazminat) davasından dolayı mahal mahkemesinden verilen yukarıda gün ve sayısı yazılı hükmün; Dairemizin 29.04.2016 gün ve 2014/17464 Esas - 2016/5217 Karar sayılı ilamı ile bozulmasına karar verilmişti. Süresi içinde davacılar vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla, dosya içerisindeki bütün evrak incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, satış vaadi sözleşmesine ve muvazaa iddiasına dayalı tapu iptali ve tescil, mümkün olmadığı takdirde taşınmazın rayiç bedelinin tazmini isteğine ilişkindir.

Davacılar, davalıların murisleri olan ..., ... ve ... 141 parsel sayılı taşınmazdaki murisleri ...'den kendilerine intikal edecek payları .... 16.07.1973 tarihli ve 342 yevmiye sayılı, 26.04.1973 tarih ...yevmiye sayılı ve ... Noterliğinin 21.07.1973 tarihli ve 6722 yevmiye sayılı düzenleme şeklinde taşınmaz satış vaadi sözleşmeleri ile murisleri ...'e satmayı vaad ettiği halde davalıların taşınmazdaki paylarını muvazaalı olarak devrettiklerini ileri sürerek davalılar adına kayıtlı olan tapunun iptali ve adlarına tescilini, mümkün olmadığı takdirde taşınmazın rayiç bedelinin tazminini istemiştir.

Davalı ..., taşınmazı iyiniyetle satın aldığını belirterek davanın reddini talep etmiştir

Davalılar ..., ..., ...,..., ... ve ... taşınmazdaki hisselerinin satış vaadi sözleşmesi ile sattıklarını ve bedelini aldıklarını satış vaadi sözleşmesine göre karar verilmesini talep etmişlerdir.

Diğer davalılar davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, ... ve .....aleyhine açılan tapu iptali ve tescil isteminin reddine, ... mirasçıları ... vd aleyhine açılan tapu iptal ve tescil isteminin kabulü ile 250 ada 23 parsel sayılı taşınmazdaki davalılar adına tapuda kayıtlı olan hisselerinin iptali ile davacılar adına tesciline, 118.065,30 TL'nin satış vaadi borçlusu ... mirasçılarından,

141.678,36 TL'nin...mirasçılarından tahsili ile davacılar ... mirasçılarına miras payları oranında ödenmesine karar verilmiştir.

Hükmü, davacılar vekili ile davalılardan... vekili temyiz etmiştir.

Mahkeme kararı; Dairemizin 29.04.2016 tarihli 2014/17464 Esas, 2016/5217 Karar sayılı ilamıyla; "....dava konusu olan 141 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydı incelendiğinde; satış vaadi borçlusu ....'in murisi ...'den gelen ve satış vaadi sözleşmesine konu edilen payı dışında tapulama ile 09.11.1968 tarihinde adına tescil edilen 3 /27 payının mevcut olduğu anlaşılmaktadır. Mahkemece sadece satış vaadi sözleşmesine konu olan murisi ...'den kendisine intikal eden pay belirlenerek bu payın değeri üzerinden hesaplanacak tazminatın tahsiline karar vermekle yetinilmesi gerekirken satış vaadi borçlusu ....'in satış vaadi sözleşmesine konu olmayan payının bedelini de içerir şekilde tazminatın tahsiline karar verilmesi doğru görülmemiştir" gerekçesiyle bozulmuştur.

Davacılar vekili, karar düzeltme talebinde bulunmuştur.

Somut olayda, davalılardan.... vekili tarafından temyiz dilekçesinde mahkemece takdir edilen tazminat miktarı yönünden itirazda bulunulmamıştır. Bu defa yapılan incelemede açıklanan hususun re'sen bakılacak konu olmadığı anlaşılmakla davacılar vekilinin bu yöne ilişkin karar düzeltme itirazlarının kabulü ile Dairemizin 29.04.2016 tarihli 2014/17464 Esas 2016/5217 Karar sayılı bozma ilamının kaldırılarak, yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya içeriğine göre, mahkeme kararı ve dayandığı gerekçeler usul ve yasaya uygun bulunduğundan hükmün onanmasına karar vermek gerekmiştir.

KARŞI OY

Dava, taşınmaz satış vaadi sözleşmelerine dayalı tapu iptali ve tescil, mümkün olmadığı taktirde tazminat isteğine ilişkindir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; dava konusu 141 sayılı parsel iken yenileme suretiyle 250 ada 2 sayılı parsel olan taşınmazın ...'e ait 15/27 payının, mirasçıları tarafından 16.07.1973, 21.07.1973 ve 24.06.1974 tarihli ... Noterliği ile ....

Noterliği tarafından düzenlenen gayrımenkul satış vaadi sözleşmeleriyle davacıların miras bırakanı ...'e satışının vaadedildiği, ancak daha sonra anılan payın 08.05.2008 tarihinde hükmen intikal ile mirasçıları adına kaydedildiği, ... mirasçılarından oğlu .... mirasçılarının paylarının el değiştirmediği; ... oğlu ....'in mirasçılarının ise, miras paylarını davalı ...'a satış suretiyle temlik ettikleri;

dava dışı.... adına tapulamayla kayıtlı 1/27 payın 05.10.1992 tarihinde... adına intikali ve anılan payın...'e satışından sonra anılan bu pay ile birlikte...'ın mirasçıları olan ... ile ...n'in...den intikal eden miras paylarının 11.11.2008 tarihinde hükmen ... adına 2/9 pay olarak tescil edildiği, ...'ın da 2/9 payı 11.03.2009 tarihinde ...'ya satış yoluyla devrettiği, onun da 15.10.2009 tarihinde ...'a satış suretiyle temlik ettiği anlaşılmaktadır.

Öte yandan; ... adına tapulamayla kayıtlı 3/27 payın 20.02.1968 tarihinde satışının vadedildiği ve 13.07.1973 tarihinde de kayden satış suretiyle ...'e devredildiği, anılan pay dava konusu olmadığı gibi, bu payı kapsar şekilde hüküm kurulmadığı, farklı bir ifadeyle 3/27 payın tazminat bakımından kabul kapsamına alınmadığı görülmektedir.

Bilindiği üzere; 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 24/1. maddesinde "hâkim, iki taraftan birinin talebi olmaksızın, kendiliğinden bir davayı inceleyemez ve karara bağlayamaz" şeklinde tasarruf ilkesi, aynı yasanın 26/1. maddesinde "hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir" biçiminde taleple bağlılık ilkesi düzenlenmiştir.

Somut olayda; eldeki davanın konusu ...'e ait olup da mirasçılarına intikal eden 15/27 paya ilişkindir. Zira, anılan bu pay bakımından ....mirasçıları satış vaadinde bulunmuşlardır. Çekişmeli taşınmazdaki 1/27 pay yönünden ise, bu payın ... adına tescili, ....den intikal suretiyle olup; anılan bu payın, satış vaadine konu olmadığı gibi, dava konusu da yapılmadığı açıktır. ....adına tapulamayla kayıtlıyken ...'e kayden temlik edilen 3/27 payın dava konusu olmadığı ve hüküm kapsamına alınmadığı da tartışmasızdır.

O halde,....'den....'e intikal eden 1/27 pay bakımından satış vaadi bulunmadığı ve bu pay dava konusu olmadığı halde, anılan payın bedelinin de davacılara ödenmesi yönünde hüküm kurulması; başka bir ifadeyle, tazminat isteği bakımından 1/27 payın değerinin kabul kapsamına alınması doğru değildir ve anılan bu husus, HMK.nun 24 ve 26. maddelerinde düzenlenen emredici hükümlere göre de re'sen gözetilmelidir. Kaldı ki, davalı ... ... vekili temyiz dilekçesinde tazminata hükmedilmesini temyiz nedeni olarak belirtmiştir.

Hal böyle olunca; hükmü temyiz eden davacılar vekili ile davalı ... .... vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi ile hükmün dava konusu olmadığı halde hüküm kapsamına alınan 1/27 pay bedeli bakımından yukarıda açıklanan nedenlerle bozulması gerekirken, sehven tapulamayla .... adına tescilliyken ...'e satış suretiyle devredilen ve dava konusu olmayan ve de hüküm kapsamına alınmayan 3/27 pay bedeli bakımından bozulduğu davacılar vekilinin karar düzeltme istemi üzerine bu defa yapılan inceleme sonucu anlaşıldığından;

davacılar vekilinin karar düzeltme isteğinin kabulü ile Dairemizin 29.04.2016 tarih ve 2014/17464 esas, 2016/5217 karar sayılı ilamının kaldırılmasına ve Yerel Mahkeme kararının yukarıda açıkalanan nedenle bozulmasına karar verilmesi gerektiği görüşünde olduğumuzdan sayın çoğunluğun onama kararına iştirak edemiyoruz.

....