Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2016/17934 K.2020/5450

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 24.02.2015 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 07.06.2016 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalılar tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.

Davacı vekili, tarafların ortak murisi ... adına kayıtlı 6 adet taşınmaz üzerindeki ortaklığın aynen taksim, olmadığı taktirde satış yoluyla giderilmesini talep etmiştir.

Davalı ..., taşınmazlardaki ortaklığın aynen taksim yoluyla giderilmesini istemiş; diğer davalılar, davaya cevap vermemişlerdir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile dava konusu 2184 ada 3 parsel, 2204 ada 1 parsel, 2205 ada 2 parsel ve 2220 ada 3 parsel sayılı taşınmazlar üzerindeki ortaklığın satış yoluyla giderilmesine; 2207 ada 1 parsel ve 2219 ada 1 parsel sayılı taşınmazlardaki ortaklığın aynen taksim suretiyle giderilebileceği anlaşıldığından bu taşınmazlar yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmü, davacı vekili ve davalılar temyiz etmiştir.

1- Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya kapsamına göre davalıların, dava konusu 2184 ada 3 parsel, 2204 ada 1 parsel, 2205 ada 2 parsel ve 2220 ada 3 parsel sayılı taşınmazlara yönelik temyiz itirazları yerinde görülmemiş, bu nedenle reddi gerekmiştir.

2- Davacı vekili ile davalıların, dava konusu 2207 ada 1 parsel ve 2219 ada 1 parsel sayılı taşınmazlara yönelik temyiz itirazlarına gelince;

Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları iki taraflı, taraflar için benzer sonuçlar doğuran davalardır. Bu davalarda davalı da davacı gibi aynı haklara sahiptir. Bu nedenle davacının satış suretiyle paylaşma istemesi davalıların aynen paylaşma istemesine engel teşkil etmez.

Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davalarında, mahkemece malın aynen bölünerek paylaştınlmasına karar verilebilmesi için taşınmazın yüzölçümü, niteliği, pay ve paydaş sayısı ile imar mevzuatına göre aynen bölüşmenin mümkün olup olmadığının araştırılması gerekir. Taşınmazın önemli ölçüde bir değer kaybına uğraması söz konusu ise aynen bölünerek paylaştınlmasına karar verilemez. Keza paydaşlar rıza göstermedikleri takdirde taşınmazın bir bölümü paylı bırakılamaz.

Aynen bölünerek paylaştırmanın (taksimin) mümkün olması durumunda bölünen parçaların değerlerinin birbirine denk düşmemesi halinde eksik değerdeki parçaya para (ivaz) eklenerek denkleştirme sağlanır. Davada paydaşlar arasında anlaşma olmadıkça hakim kendiliğinden bazı taşınmazların bir kısım paydaşlara, kalanın diğer paydaşlara verilmesi şeklinde aynen bölünerek paylaştırmaya karar veremez.

Ayrıca aynen bölünerek paylaştırma (taksim) halinde teknik bilirkişiye ifraz (taksim) projesi düzenlettirilerek bu projeye göre taşınmaz Belediye veya mücavir alan hudutları içerisinde ise Belediye Encümeninden karar alınmak suretiyle belediyeden, Belediye dışında ise İl Özel İdaresinden İmar Yasası ve Yönetmeliğine göre bölüşmenin (taksimin) mümkün olup olmadığı sorulmalıdır. Onay makamınca aynen taksimin mümkün olduğunun belirtilmesi halinde, taşınmazın aynen taksimine karar verilebilir. İfraz projesinde kimlere nerelerin verileceği konusunda paydaşlar anlaşamazlar ise hakim huzurunda kura çekilerek belirlenir.

Yukarıda açıklanan ilkeler ışığında somut olaya gelince; her ne kadar dava konusu 2207 ada 1 parsel ile 2219 ada 1 parsel sayılı taşınmazlar üzerindeki ortaklığın aynen taksim yoluyla giderilebileceği gerekçe gösterilerek bu taşınmazlar yönünden davanın reddine karar verilmiş ise de tarafların, bu taşınmazlar üzerindeki ortaklığın aynen taksim yoluyla giderilmesini talep ettikleri ve mahallinde yapılan keşif sonrası sunulan bilirkişi raporlarında da anılan taşınmazlar üzerindeki ortaklığın 3194 sayılı İmar Kanunu hükümleri uyarınca aynen taksim suretiyle giderilmesinin mümkün olduğunun bildirildiği anlaşıldığından mahkemece,

teknik bilirkişiye bu taşınmazlara ilişkin ifraz (taksim) projesi düzenlettirildikten sonra onay makamı olan Belediye Encümeninden bu projeye göre aynen taksimin mümkün olup olmadığının sorularak bu hususta bir karar alınmasının sağlanması ve daha sonra oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı gerekçe ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş; bu nedenle anılan taşınmazlar yönünden davanın reddine dair verilen hükmün bozulması gerekmiştir.