Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2016/18421 K.2018/5432

Davacılar vekili tarafından, davalılar aleyhine 18.12.2008 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 27.01.2016 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi bir kısım davalılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

_ KARAR _

Dava, ortaklığın giderilmesi talebine ilişkindir.

Davacılar vekili, ... mahallesinde yer alan toplamda 35 ayrı taşınmazda ortaklığın satış sureti ile giderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılardan ..., ..., ... ve ... ve bir kısım davalılar vekilil davanın reddini, davalı ... davanın kabulünü savunmuşlardır.

Davalı ... duruşmaya katılarak, dava konusu 3152 ve 953 parsel sayılı taşınmazlar yönünden muhdesat aidiyeti iddiasında bulunmuştur.

Mahkemece, 3152 parsel sayılı taşınmazın dosyadan tefrikine, diğer taşınmazlar yönünden ortaklığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmiştir.

Hükmü, bir kısım davalılar vekili temyiz etmiştir.

1-Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya kapsamına göre bir kısım davalılar vekilinin 386 parsel sayılı taşınmaz yönünden aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2- Paydaşlığın (ortaklığın) satış yoluyla giderilmesi halinde dava konusu taşınmaz üzerinde bina, ağaç v.s. gibi bütünleyici parçalar (muhdesat) varsa bunların arzla birlikte satılması gerekir.

Ancak muhdesatın bir kısım paydaşlara (ortaklara) ait olduğu konusunda tapuda şerh varsa veya bu hususta bütün paydaşlar ittifak ediyorlarsa ve muhdesat arzın değerinde bir artış meydana getiriyorsa bu artışın belirlenmesi için dava tarihi itibariyle arzın ve muhdesatın değerleri ayrı ayrı tespit edilir. Belirlenen bu değerler toplanarak taşınmazın tüm değeri bulunur.

Bulunan bu değerin ne kadarının arza ne kadarının muhdesata isabet ettiği yüzdelik (%...) oran kurulmak suretiyle belirlenir. Satış sonunda elde edilecek bedelin bölüştürülmesi de bu oranlar esas alınarak yapılır. Muhdesata isabet eden kısım muhdesat sahibi paydaşa, geri kalan bedel ise payları oranında paydaşlara (ortaklara) dağıtılır.

Somut olaya gelince; Bir kısım davalılar vekili, dava konusu taşınmazlardan 953 sayılı parselde muhdesat iddiasında bulunmuş ve hükmün bu yönden bozulmasını istemiştir.

Bu durumda mahkemece, mahallinde uzman bilirkişiler eşliğinde yeniden keşif yapılıp açık, denetime uygun rapor alınarak, dava konusu taşınmaz üzerindeki muhdesatların (evlerin) ve taşınmazın arz değerinin ayrı ayrı belirlenmesi ve bahsi geçen muhdesatların (evlerin), muhdesat iddiasında bulunan davalılara ait olup olmadığı hususunda tarafların ittifak edip etmedikleri üzerinde durularak ittifak etmiyorlarsa, muhdesat iddiasında bulunan davalılara bu konuda dava açmak üzere süre verilmesi ve dava açıldığı takdirde sonucunun beklenmesi;

daha sonra gerekirse bilirkişiden ek rapor alınarak dava konusu taşınmazın tespit edilen toplam değerinin ne kadarının arza ne kadarının muhdesata isabet ettiğinin yüzdelik oran kurulmak suretiyle belirlenerek muhdesata isabet eden kısmın muhdesat sahibi paydaşlara, geri kalan bedelin ise ... kaydı ve mirasçılık belgelerindeki payları oranında tüm paydaşlara dağıtılması gerekirken bu hususlar göz ardı edilerek eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Dava konusu taşınmazlarda mülkiyet ihtilafı bulunması halinde mülkiyete ilişkin davanın sonuçlanması ve bu kararın kesinleştikten sonra tapuda infazı için davacılara süre verilmesi gerekir. Bu kapsamda, dosyaya kesinleşme şerhli ve onaylı örneği ibraz edilen; davalı ... tarafından davalılar ..., ..., ... aleyhine ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/501 – 2010/444 E-K sayılı ... iptal ve tescil davasına ilişkin hükmün infazı için (386 sayılı parsel dışında kalan dava konusu tüm taşınmazlarda mülkiyet ihtilafı doğduğundan) ilgili ... müdürlüğüne başvurmak üzere davalılara süre verilmesi gerekirken bu hususun gözardı edilerek dava konusu edilen taşınmazlardan 386 sayılı parsel dışında kalan dava konusu taşınmazların satışına karar verilmesi doğru değildir.

Kabule göre de, hüküm fıkrasında satış şeklinin gösterilmemesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenlerle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.