Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2016/301 K.2018/5220

Davacılar vekili tarafından, davalı aleyhine 23.01.2013 gününde verilen dilekçe ile mirasın hükmen reddi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 18.12.2014 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ... ve ... vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacılar vekili, 06.10.2010 tarihinde vefat eden muris ...'in terekesinin borca batık olduğunun tespiti ile mirasın hükmen reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde, murisin karıştığı ölümlü trafik kazası nedeniyle şirketin ödediği tazminat dolayısıyla yapılan ... 4. İcra Dairesi'nin 2011/11533 sayılı dosyasının davacılar tarafından ödenerek infaz edildiğini, davacıların murisin malları üzerinde tasarrufta bulunduklarını, dava şartlarının araştırılması gerektiğini, davacılardan ...'e mirasçı sıfatıyla değil araç maliki sıfatıyla takip yapıldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davacılar vekili cevap dilekçesinde, ... 4. İcra Dairesi'nin 2011/11533 sayılı dosyasında muris ve ... aleyhine icra takibi yapıldığını, ...'in mirasçı sıfatıyla değil borçlu sıfatıyla ödeme yağtığını, mirasçı sıfatıyla ödeme yaptığı kabul edilse dahi bu durumun diğer davacıları etkilememesi gerektiğini beyan etmiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, davacılardan ... ve ... vekili temyiz etmiştir.

Dava, TMK'nun 605/2. maddesi gereğince açılan mirasın hükmen reddi istemine ilişkindir. Ölüm tarihinde miras bırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, miras reddedilmiş sayılır (TMK m. 605/2). Mirasçılar Türk Medeni Kanunu'nun 610. maddesinde yazılı aykırılık da bulunmadıkça yani zımnen mirası kabul etmiş duruma düşmüş olmadıkça her zaman murisin ödemeden aczinin tespitini isteyebilir.

Türk Medeni Kanunu'nun 606. maddesinde belirtilen süre bu davada uygulanmaz. Dava alacaklılara husumet yöneltilerek görülür. Bu davada yetkili mahkeme ise alacaklıların davanın açıldığı zamandaki ikametgahı mahkemesidir. Ayrıca Türk Medeni Kanununun Velayet Vesayet ve Miras Hükümlerinin Uygulanmasına İlişkin Tüzüğün 39/2. fıkrası gereğince mirasın reddi yetkisini içeren özel vekaletname sunulması da zorunludur.

Mirasın hükmen reddine ilişkin olarak açılan davalarda, terekenin açıkça borca batık olup olmadığının araştırılması gerekmektedir. İcra takibi sonunda aciz vesikası düzenlenmesi halinde terekenin borca batık olduğu kabul edilir. Aksi halde terekenin murisin ölüm tarihinde borca batık olup olmadığı, murisin malvarlığı bulunup bulunmadığının usulüne uygun olarak, bankalar, trafik tescil müdürlüğü, vergi daireleri, belediyeler, ... müdürlüğü v.b. Kurum ve kuruluşlardan sorulması, murisin alacak ve borçları zabıta marifetiyle de araştırılarak aktif malvarlığı ile takibe konu borç miktarı gözönünde tutularak aktif ve pasifinin tereddüde neden olmayacak şekilde belirlenmesi, mirasçının mirası kabul anlamına gelen davranışlarda bulunup bulunmadığının araştırılması gerekir.

Mirasın hükmen reddi davası, tespit davası niteliğindedir. Somut olayda; davacılar, kendilerine yöneltilen icra takibi tehdidi altındayken ve murisin ölüm tarihi itibariyle terekesinin borca batık olduğu tereddütlüyken bu davayı açmışlardır.

Bir kısım davacılar vekili temyiz dilekçesinde gerçekte murisin davalıya borcunun bulunmadığını, her ne kadar murisin ölümlü trafik kazasında aracı kullandığından bahisle davacı olan mirasçılara karşı davalı tarafından takip başlatıldıysa da ...

Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2010/7175 Soruşturma No, 2011/66 Karar Numaralı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararında murisin traktörün çamurluk kısmında yolcu olarak bulunduğu, aracı ...'in kullandığından söz edildiğinden eldeki davanın açıldığını, mirasın hükmen reddinin talep edilmesinin yanılgıya dayandığını belirterek yerel mahkeme kararının bozulmasını talep etttiği anlaşılmaktadır.

O halde mahkemece davacılardan ... ve ... vekilinin beyanı alınarak sonucuna göre bir karar verilmelidir. Bu nedenle hükmün bozulması gerekmiştir.

KARŞI OY

Davacılar vekili, davacıların murisi Bayram Güneyin terekesinin borca batık olması nediniyle mirasın hükmen reddin tespitini talep etmiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne, mirasın hükmen reddin tespitine karar verilmiştir.

Hüküm, davacılardan ... ve Nezahat Güney tarafından temyiz edilmiştir.

Temyize başvuracak olan tarafın hukuki yararının bulunması gerekir. Temyiz yoluna başvuran tarafın hukuki yararının bulunup bulunmadığı, öncelikle onun davadaki talebi ile mahkemenin hükmü karşılaştırılarak belirlenir.

Davacıların talebi murisleri ...'in mirasını reddettiklerinin hükmen tespitine ilişkin olup, mahkemece davacıların talebi gibi hüküm kurulmuştur. Mahkeme kararında davacıların aleyhine bir hüküm bulunmadığından kararı temyizde hukuki yararları bulunmamaktadır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 368. maddesi gereğince temyiz talebinin kötüniyetle yapıldığı anlaşılırsa Yargıtayca 329 uncu madde hükümleri uygulanır.

Davacıların davadaki talepleri tüm olarak hüküm altına alınmış olduğundan kararı temyiz etmelerinde hukuki yararları bulunmamaktadır. Davacıların kötüniyetli temyizi nedeni ile temyiz itirazlarının reddine, mahkeme kararının onanmasına ve Hukuk Muhakemeleri Kanununun 329/2 maddesi gereğince temyiz edenlerin disiplin para cezasına mahkum edilmesi gerektiğinden sayın çoğunluğun bozma kararına katılamamaktayım.