Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2016/5299 K.2019/3086

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 26.05.2014 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 21.12.2015 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi bir kısım davalılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.

Davacı vekili, dava konusu 104 ada 60 parsel, 111 ada 35 parsel, 111 ada 80 parsel, 112 ada 32 parsel, 113 ada 25 parsel, 115 ada 18 parsel, 115 ada 48 parsel, 121 ada 11 parsel, 121 ada 85 parsel ve 127 ada 12 parsel sayılı taşınmazlar üzerindeki ortaklığın giderilmesini talep ve dava etmiştir.

Bir kısım davalılar vekili, dava konusu taşınmazlar üzerindeki ortaklığın satış yolu ile giderilmesini talep etmiştir.

Diğer davalılar, davaya cevap vermemişlerdir.

Mahkemece, dava konusu taşınmazlar üzerindeki ortaklığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmiştir.

Hükmü, bir kısım davalılar vekili temyiz etmiştir.

1-Dava konusu 104 ada 60 parsel, 111 ada 35 parsel, 111 ada 80 parsel, 112 ada 32 parsel, 115 ada 18 parsel, 115 ada 48 parsel ve 121 ada 85 parsel sayılı taşınmazlar yönünden;

Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları, paylı mülkiyet veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz mallarda paydaşlar (ortaklar) arasında mevcut birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirip ferdi mülkiyete geçmeyi sağlayan, iki taraflı, tarafları için benzer sonuçlar doğuran davalardır.

Mahkemece paydaşlığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmesi halinde satışın nasıl yapılacağının ve satış bedelinin ne şekilde dağıtılacağının ve harcın taraflardan hangi oranlarda tahsil edileceğinin hüküm sonucunda gösterilmesi gerekir.

Satışına karar verilen taşınmaz;

a)Paylı mülkiyet hükümlerine konu ise satış bedelinin ve harcın paydaşların tapudaki payları oranında,

b)Elbirliği mülkiyeti hükümlerine tabi olması halinde satış bedelinin ve harcın mirasçılık belgesindeki paylar oranında,

c)Hem paylı, hem de elbirliği mülkiyeti halinin bir arada bulunması halinde ise satış bedelinin ve harcın tapudaki ve mirasçılık belgesindeki paylar nazara alınarak dağıtılmasına ve tahsil edilmesine karar verilmesi gerekir.

Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları iki taraflı, taraflar için benzer sonuçlar doğuran davalar olup, sonuçta kazanan ve kaybeden taraftan söz edilemeyeceğinden yargılama giderleri ve vekalet ücretinin taraflara payları oranında yükletilmesi gerekir.

Somut olaya gelince; satış bedelinin paydaşlara tapu kaydı ve mirasçılık belgesindeki payları oranlarda dağıtılması, harç, yargılama gideri ve vekalet ücretinin paydaşlardan tapu kaydındaki ve mirasçılık belgesindeki payları oranında tahsiline karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş ise de, bu husus kararın bozulmasını ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HUMK'nın 438/7 maddesi uyarınca hüküm sonucunun düzeltilerek onanmasına,

2-Dava konusu 113 ada 25 parsel, 121 ada 11 parsel ve 127 ada 12 parsel sayılı taşınmazlar yönünden yapılan incelemede;

Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları, paylı mülkiyet veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz mallarda paydaşlar (ortaklar) arasında mevcut birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirip ferdi mülkiyete geçmeyi sağlayan, iki taraflı, tarafları için benzer sonuçlar doğuran davalardır.

Paydaşlığın giderilmesi davasını paydaşlardan biri veya birkaçı diğer paydaşlara karşı açar. HMK'nin 27. maddesi uyarınca davada bütün paydaşların yer alması zorunludur. Paydaşlardan veya ortaklardan birinin ölümü halinde alınacak mirasçılık belgesine göre mirasçılarının davaya katılmaları sağlandıktan sonra işin esasının incelenmesi gerekir.

Dosya içerisinde bulunan tapu kayıtları incelendiğinde; 113 ada 25 parsel sayılı taşınmazda ... ve ... , 121 ada 11 parselde ... ve ... ..., 127 ada 12 parselde ... , ... , ... , ... ve ... paydaş olduğu görülmektedir.

Davada, muris ... mirasçılarının taraf olarak gösterildiği, ancak muris dışındaki paydaşların davada taraf olarak gösterilmediği anlaşılmaktadır.

İş bu dava konusu 113 ada 25 parsel, 121 ada 11 parsel ve 127 ada 12 parsel sayılı taşınmazlar bakımından taraf olmadığı anlaşılan ... , ... , ...a , ... ve ... sağ iseler taraf olmalarının sağlanması, ölü iseler mirasçılık belgelerinin temini ile mirasçılarının davada yer almalarının sağlanması ondan sonra işin esasına yönelik bir karar verilmesi gerekir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.