Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2016/6537 K.2019/5471

Davacılar vekili tarafından, davalılar aleyhine 20/08/2009 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın açılmamış sayılmasına dair verilen 22/01/2015 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi bir kısım davacılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

_ KARAR _

Dava, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir. Davacılar vekili, 1072 ada 5 parselde kayıtlı taşınmazdaki ortaklığın giderilmesini istemiştir. Bir kısım davalılar vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davacı ...’nın 15.01.2014 tarihinde vefat ettiği, davacı vekilinin 03.04.2014 tarihli celseye mazeret göndererek katılmadığı taraf teşkilinin ikmali için süre talep etmesine rağmen 18.09.2014 tarihli celseye de katılmadığından ve taraf teşkili de sağlanamadığından dosyanın işlemden kaldırıldığı, işlemden kaldırıldıktan sonra davacı ... mirasçılarından ... ve ...'nın vekaletnamesini ibraz eden ve yenileme talebinde bulunan Av. ...'nin dilekçesine istinaden dosyanın yeniden işleme konulduğu,

duruşmaya kadar geçen süre zarfında davacı ...'nın diğer mirasçılarının davayı takip etmediği takipsizlikten itibaren üç aylık süre zarfında da dosyanın taraflarından herhangi bir yenileme talebinde bulunulmadığı gerekçesiyle 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 150/5.maddesi gereği davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Hükmü, davacılar ... ve ... vekili temyiz etmiştir.

Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları, paylı mülkiyet veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz mallarda paydaşlar (ortaklar) arasında mevcut birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirip ferdi mülkiyete geçmeyi sağlayan, iki taraflı, tarafları için benzer sonuçlar doğuran davalardır.

Paydaşlığın giderilmesi davasını paydaşlardan biri veya birkaçı diğer paydaşlara karşı açar. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 27. maddesi uyarınca davada bütün paydaşların yer alması zorunludur. Paydaşlardan veya ortaklardan birinin ölümü halinde alınacak mirasçılık belgesine göre mirasçılarının davaya katılmaları sağlandıktan sonra işin esasının incelenmesi gerekir. Taraf teşkili kamu düzenine ilişkin olup re’sen yargılamanın her aşamasında göz önünde bulundurulması gerekir.

Somut olayın incelenmesinde;

Davacı ... 15.01.2014 tarihinde vefat etmiş olup davacı ... vekili 03.04.2014 tarihindeki duruşmaya katılmamıştır. Mahkemece bir sonraki celse tarihi olan 18.09.2014 tarihine kadar davacı vekiline mirasçılık belgesini ibraz etmesi ve mirasçıları davaya dahil etmesi için süre verilmiştir. Ne var ki davacı vekili 18.09.2014 tarihli celseye de mazeret göndermiş ve katılmamıştır.

Bunun üzerine mahkemece mazeret hakkında hüküm tesis edilmeksizin dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmiştir.

Davacı vekili 13.10.2014 tarihinde mirasçılık belgesi uyarınca davacının mirasçısı olduğu tespit edilen ... ve ...’in vekaletini alarak yenileme talebinde bulunmuş, mahkemece yenileme talebi kabul edilerek duruşma günü tayin edilmesine karşın ...’nın diğer mirasçılarının davaya devam etmediği ve yenileme talebinde bulunmadıkları gerekçesiyle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Halbuki taraf teşkili kamu düzenine ilişkin bir husus olup mahkemece res’en gözetilmesi gereken bir dava şartıdır. Bütün mirasçıların davayı takip etmesi zorunlu olmadığından davacı ... mirasçılarından ... ve ...’in davayı takip ederek yenileme talebinde bulunması yeterlidir.

Mahkemece diğer tüm mirasçıların ve paydaşların davaya dahil edilmesi sağlanarak işin esası hakkında hüküm tesisi gerekirken yazılı şekilde uygulama imkanı bulunmayan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 150/5.maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu sebeple bozulması gerekmiştir