Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2017/1897 K.2017/7802

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 23.05.2013 gününde verilen dilekçe ile önalım hakkından kaynaklanan tapu iptali ve tescil talebi üzerine bozma ilamına uyularak yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 28.12.2016 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

_ KARAR _

Dava, önalım hakkından kaynaklanan tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacı, 6/16 pay maliki olduğu 178 ada 37 parsel sayılı taşınmazın 1/16 hissesinin dava dışı paydaş tarafından 11.04.2013 tarihinde hibe edildiğini, işlemin muvazaalı olduğunu, resmi senette hibe olarak gösterilerek gerçekte satış yapıldığını ileri sürerek önalım hakkı nedeniyle davalı adına kayıtlı 1/16 payın iptali ile kendi adına tescilini talep etmiştir.

Davalı vekili, muvazaa iddiasının doğru olmadığını, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, önalım bedeli davacıya verilen kesin süre içinde depo edilmediğinden davanın reddine dair verilen karar davacı vekilinin temyizi üzerine Dairemizin 14.12.2015 tarihli, 2015/11536-11525 Esas - Karar sayılı ilamıyla,muhakeme sırasında tespit olunan değerin dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa yalnız o celse için muhakemeye devam olunur; takip eden celseye kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz. HUMK'nın 409. (HMK'nın 150. maddesi) maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın muameleye konulması noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır" şeklinde düzenleme yapılmış olup anılan kanun hükümleri uyarınca işlem yapılması gerekirken, yazılı şekilde ret kararı verilmesi doğru görülmediği gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılarak yargılama sonucu davanın kabulü ile, önalım hakkı nedeniyle tapu iptal ve tescile karar verilmiştir.

Hükmü, davalı vekili temyiz etmiştir.

Önalım hakkı paylı mülkiyet hükümlerine tabi taşınmazlarda payın üçüncü şahsa satılması halinde, diğer paydaşa o payı öncelikle satın alma hakkını veren bir haktır. Bu hak paylı mülkiyet ilişkisi kurulduğu anda doğar ve o payın üçüncü kişiye satılması ile kullanılabilir hale gelir.

Önalım hakkının kullanılmasıyla bu hakkı kullanan paydaş ile alıcı arasında kapsam ve şartları satıcı ile davalı arasında yapılan sözleşmenin aynı olan bir satım ilişkisi kurulmuş olur. Önalım bedeli tapuda gösterilen satış bedeli ile davalı tarafından ödenen harç ve masrafların toplamından ibarettir.

Olayımıza gelince; davacının da paydaşı bulunduğu 178 ada 37 parselde önalım hakkına konu edilen 1/16 pay, 11.04.2013 tarihinde paydaşlardan dava dışı ... tarafından kayıtsız, şartsız ve bedelsiz olarak davalıya bağışlanmıştır. Satış dışındaki temliklerde önalım hakkının kullanılması mümkün değildir. Davacı tapuda bağış şeklinde yapılan temlikin aslında satış olduğunu, gerçekte payın davalıya satıldığını ileri sürerek tapuda yapılan işlemin muvazaalı olduğunu iddia etmiştir.

Tapudaki işlemin tarafı olmayan davacının bu iddiasını tanık dahil her türlü delille kanıtlaması mümkündür. Davacı, resmi senedin aksini ispatlayacak hiçbir delil ibraz edememiştir. Davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde kabulü yönünde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu nedenle hükmün bozulması gerekmiştir.