Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2017/347 K.2020/8858

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 23/09/2004 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 11/11/2014 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi dahili davalı ... vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.

Davacı vekili, tarafların müştereken ve iştirak halinde malik olduğu 5 adet taşınmaz üzerindeki ortaklığın satış yoluyla giderilmesini talep etmiştir.

Davalı ... ile dahili davalı ... duruşmadaki beyanlarında, davaya bir diyeceklerinin olmadığını belirtmiş; davalı ... ise dava konusu taşınmazlarda, bir kısım paydaşların paylarını aralarında yaptıkları satış vaadi sözleşmesi uyarınca satın aldığını belirterek davanın reddini savunmuş; davalı vekili de 15.09.2014 tarihli dilekçesi ile dava konusu taşınmazlar hakkında satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil davası açtıklarını belirterek bu davanın sonucunun beklenmesini istemiştir.

Mahkemece, davalı ... tarafından aradan on yıl geçtikten sonra tapu iptali ve tescil davası açılmasının kötüniyetli olup davayı sürüncemede bırakma kastı içerdiği ve TMK'nın 2. maddesine aykırılık teşkil ettiğinden anılan dava sonucunun beklenmesine gerek olmadığı belirtilerek, davanın kabulü ile dava konusu taşınmazlar üzerindeki ortaklığın satış yoluyla giderilmesine karar verilmiştir.

Hükmü, dava konusu 489 parsel sayılı taşınmazın kayıt maliki ... A.Ş. vekili temyiz etmiştir.

Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları, paylı veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz mallarda, paydaşlar (ortaklar) arasında mevcut birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirip ferdi mülkiyete geçmeyi sağlayan, iki taraflı, taraflar için benzer sonuçlar doğuran davalardır.

Paydaşlığın giderilmesi davasını, paydaşlardan biri veya birkaçı diğer paydaşlara karşı açar. HMK'nın 27. maddesi uyarınca davada bütün paydaşların yer alması zorunludur. Paydaşlardan veya ortaklardan birinin ölümü halinde alınacak mirasçılık belgesine göre mirasçılarının davaya katılmaları sağlandıktan sonra işin esasının incelenmesi gerekir.

Dava konusu taşınmaz hakkında tapu iptali ve tescil davası bulunması halinde ise, bu davanın sonunda pay ve paydaş durumu değişebileceğinden, ortaklığın giderilmesi davasının sonucu da bu davanın sonucundan etkilenecektir. Bu nedenle, açılan tapu iptali ve tescil davalarının 6100 sayılı HMK'nın 165/1. maddesi gereğince görülmekte olan ortaklığın giderilmesi davası için bekletici mesele yapılması gerekir.

Yukarıda açıklanan ilkeler ışığında somut olaya gelince;

Dava konusu taşınmazların tapu kayıtlarının incelenmesinde, 489 parsel sayılı taşınmazın tam paylı olarak hükmü temyiz eden ... A.Ş. adına kayıtlı olduğu, davacı ve davalıların anılan taşınmazda paylarının bulunmadığı anlaşılmıştır.

O halde mahkemece, dava konusu 489 parsel sayılı taşınmaz tek kişiye ait olup ortak mülkiyet hali bulunmadığından davanın reddine karar verilmesi gerekirken, anılan taşınmaz yönünden yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.

Öte yandan, dava konusu 11, 82 ve 748 parsel sayılı taşınmazlar hakkında davacı ... tarafından, davalı ... mirasçıları aleyhine Çatalca 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/493 Esas sayılı dosyası ile satış vaadi sözleşmesine dayalı olarak tapu iptali ve tescil davası açıldığı, mahkemenin 02.02.2016 tarihli ve 2016/62 sayılı kararı ile dava konusu taşınmazlarda, satış vaadine konu payların halen elbirliği mülkiyetine tabi olup satış vaadi sözleşmesinin ifa olanağının bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de hükmün henüz kesinleşmediği anlaşılmaktadır.

Bu durumda mahkemece, tapu iptali ve tescil davası sonunda verilecek karar ile dava konusu 11, 82 ve 748 parsel sayılı taşınmazlarda pay ve paydaşlık durumu değişebileceğinden, anılan davanın bekletici mesele yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, bu husus göz ardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması da doğru görülmemiş; açıklanan nedenlerle, dava konusu 489, 11, 82 ve 748 parsel sayılı taşınmazlar yönünden hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.