Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2017/4698 K.2018/3573

Davacı vekili tarafından, 25.06.2008 tarihinde verilen dilekçeyle ... iptali ve tescil, olmaz ise tazminat talep edilmesi üzerine yapılan duruşma sonunda davanın reddine dair verilen 27.12.2016 tarihli hükmün ... Bölge Adliye Mahkemesince istinaf yoluyla incelenmesi davacı vekili tarafından talep edilmiştir. Bölge adliye mahkemesince istinaf talebinin esastan reddine dair verilen kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya ve içeriği incelenerek gereği görüşülüp düşünüldü.

KARAR

Asıl ve birleştirilen dava, kadastral mülkiyet durumunun ihyasına yönelik ... iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacı ... vekili, dava konusu ... Köyü 1169 (197) parsel sayılı taşınmazın ihdasen ... adına tescil edildiğini ve ... Belediyesince birçok parselle birlikte 37 nolu imar düzenlemesine tabi tutulduğunu, daha sonra aynı bölgede ... Büyükşehir Belediyesi tarafından imar düzenlemesi yapıldığını.

1169 sayılı kadastral parselin sınırları içerisinde de imar uygulamaları sonucu park alanı ile 5598 ada 5, 6, 7, 9, 10, 11 ve 17 sayılı imar parsellerinin oluşturulduğunu; ancak, anılan şuyulandırma işlemlerinin idari yargı yerinde iptal edildiklerini ileri sürerek, belirtilen imar parsellerinin ... kayıtlarının iptali ile park alanıyla birlikte düzenleme öncesi kök parsele dönüştürülerek ... adına tescili suretiyle eski hale iadesinin sağlanması, mümkün olmadığı takdirde tazminat isteklerinde bulunmuştur.

Bir kısım davalılar, davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, "tescil harici alandan ... adına tescil edilen 1169 nolu kadastro kök parselin, tescil tarihinde 775 sayılı Gecekondu Kanununun yürürlükte olduğundan, tescil harici alandan tescili yapılan alanların 775 sayılı Gecekondu Kanununun 3/2. maddesi gereği ile belediyesine devri gereken yerlerden olduğu, ... iptali ve tescil talep etme koşulları davacı lehine gerçekleşmediği" gerekçesiyle, asıl davanın ve birleştirilen davanın reddine karar verilmiştir.

Davacı vekilinin istinaf istemi üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi tarafından yapılan inceleme sonucu, istemin esastan reddine karar verilmiştir.

Hükmü, davacı vekili temyiz etmiştir.

Bilindiği üzere; ... sicilinin tutulması prensiplerinden biri tescil, diğeri sicilin aleniliği (güvenilirliği), bir diğeri Hazinenin kusursuz sorumluluğu, sonuncusu ise geçerli bir hukuki sebebinin bulunması, yani kaydın illetten mücerret olmamasıdır.

O halde; imar parselinin dayanağı olan idari işlemin iptal edilmesi ile sicilin dayanıksız kalacağı ve TMK'nın 1025. maddesi hükmü uyarınca yolsuz tescil durumuna düşeceği; bu durumda; dayanıksız kalan ... kaydının iptal edilerek kadastral parselin geometrik ve hukuki durumunun ihyasına karar verilmesi gerekeceği tartışmasızdır. Ayrıca; kadastral parselin ihyasının, imar uygulamasıyla kadastral parsel sınırları üzerinde oluşturulan imar parsellerinin kadastral parsel içerisinde kalan kısımlarının ... kaydının iptali ile eski hale getirilerek tescili suretiyle mümkün olabileceği gözetildiğinde; ihyası istenilen kadastral parselin çap sınırları içerisinde kalan imar parsellerinin tamamının tespitiyle kayıt maliklerinin davada yer almaları gerektiği de açıktır.

Somut olaya gelince; ... Belediyesi tarafından yapılan 37 no'lu imar düzenlemesinin idari yargı yerinde iptal edildiği ve bu kararın kesinleştiği; daha sonra dava konusu yerde davalı ... Belediyesi tarafından yapılan imar düzenlemesinin de idari yargı yerinde iptal edildiği, imar parsellerinin yargılama sırasında yeni kurulan ... Belediyesi sınırları içinde kalması üzerine anılan Belediyenin de davada yer aldığı görülmektedir.

Dava konusu 1169 parsel sayılı taşınmazın ... adına ihdas edildiğine ilişkin tescil beyannamesi düzenlenmesine rağmen, ... Müdürlüğü tarafından hatalı olarak ... Belediyesi adına sicil kaydı oluşturulmuş ise de; ...

Belediye Başkanlığınca yapılan 37 nolu düzenleme bölgesindeki imar uygulaması ile anılan taşınmazın ... adına şuyulandırıldığı, aynı bölgede bilahare ... tarafından imar düzenlemesi yapıldığı; ancak, anılan şuyulandırma işlemlerinin idari yargı yerinde iptal edildiği anlaşılmaktadır. Hemen belirtilmelidir ki; çekişme konusu taşınmazın ... adına ihdas edildiği dosya kapsamı ile sabit olup, ... Belediyesi adına yapılan kaydın yolsuz tescil niteliğinde bulunduğu kuşkusuzdur.

Öyle ise, somut olay bakımından dava konusu 1169 parsel sayılı taşınmazla davacı Hazinenin mülkiyet ilişkisi açık olup, somut olayda 775 sayılı Yasanın mülga 3. maddesinin uygulama yeri yoktur. Başka bir ifadeyle, somut olayda, 775 sayılı Yasanın uygulanmasından söz edilemez. Hal böyle olunca; yukarıda değinilen ilkeler gözetilmek suretiyle, toplanan ve toplanacak olan deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle bir karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirmeyle yazılı olduğu üzere hüküm kurulması doğru görülmemiş, hükmün bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.