Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2018/1213 K.2021/2383

.

MAHKEMESİ

Sulh Hukuk Mahkemesi . Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 15/03/2011 gününde verilen dilekçe ile mirasçılık belgesi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 09/07/2014 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, mirasçılık belgesi isteğine ilişkindir.

Davacı vekili, Karadeniz Ereğli 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1995/519 Esas sayılı tapu iptal tescil dava dosyasına sunmak üzere Efendioğullarından ... oğlu Ali’nin kızı olan ve 1314 yılında ölen mirasbırakan... ile....oğlu ...’nin oğlu ...’un oğlu olan ve 1328 yılında ölen mirasbırakan ...’in mirasçı bırakmadan ölmüş olmaları nedeni ile Türk Medeni Kanununun 501. maddesi gereğince miraslarının Hazineye intikal ettiğine dair mirasbırakanlar Recep ve Hanife’nin mirasçılık belgelerinin verilmesini istemiştir.

Bir kısım davalılar vekili, eksikliklerin giderilmesini istemiştir.

Mahkemece, mirasbırakanların nüfus kayıt ve bilgilerine ulaşılamaması ile davacının da bu doğrultuda delil sunmaması gerekçeleriyle ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmü, davacı vekili temyiz etmiştir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 598. maddesine göre, başvurusu üzerine yasal mirasçı oldukları belirlenenlere, sulh mahkemesince veya noterlikçe mirasçılık sıfatlarını gösteren bir belge verilir. 501. maddesine göre ise, mirasçı bırakmaksızın ölen kimsenin mirası devlete geçer.

4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 29. maddesinde bir kimsenin sağ veya ölü olduğunu veya belirli bir zamanda ya da başka bir kimsenin ölümünde sağ bulunduğunu ileri süren tarafın iddiasını ispat etmek zorunda olduğu, 30. maddesinde ise doğum ve ölümün öncelikle nüfus sicilindeki kayıtlarla, nüfus sicilinde bir kayıt yoksa veya bulunan kaydın doğru olmadığı anlaşılırsa her türlü delille kanıtlanabileceği belirtilmiştir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 594. maddesi ile “Mirasbırakanın mirasçısı bulunup bulunmadığı veya mirasçıların tamamı bilinmiyorsa, sulh hakimi uygun araçlarla ve bir ay ara ile iki defa ilan yapıp hak sahiplerini son ilandan başlayarak en geç bir yıl içinde mirasçılık sıfatlarını bildirmeye çağırır. İlan süresinde kimse başvurmazsa ve sulh hakimi de hiçbir mirasçı tespit edememişse, miras sebebiyle istihkak davası açma hakkı saklı kalmak üzere miras Devlete geçer.” düzenlemesi getirilmiştir.

Mirasçılık belgesi verilmesine ilişkin davada irs ilişkisi kural olarak nüfus kayıtları ile ispat olunur. Nüfus kayıtları belgeledikleri olguların doğruluğuna kanıt oluşturur. Bunların içeriğinin doğru olmadığının ispatı kanunlarda başka bir hüküm bulunmadıkça herhangi bir şekle tabi değildir. (TMK md.7)

Somut olayda; mahkemece mirasbırakanların tüm mirasçılarını gösterir nüfus kayıtları Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünden sorulmalıdır.

Karadeniz Ereğli 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1995/519 Esas sayılı dosyası, Karadeniz Ereğli Sulh Hukuk Mahkemesinin 1983/ 933 Esas sayılı dosyası ve taraflar arasındaki tüm dava dosyaları getirtilmeli, Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 1995/4044 Esas, 1995/4999 Karar sayılı ilamında belirtilen tüm taşınmaz kayıt ve dayanakları ile mirasbırakanlar Recep ve Hanife adına tespit gören tüm taşınmazların tapu kayıtları, kadastro tespit tutanakları, tespite dayanak eski tapu kayıtları, vergi kayıtları ve tüm dayanak belgeler temin edilmeli,

kadastro tespitinde bilirkişi ve muhtar olarak görev yapan kişilerin hayatta olup olmadıkları ilgili kolluk kuvveti aracılığıyla tespit edilmeli, hayatta olduklarının anlaşılması halinde yeniden yapılacak keşifte resen tanık olarak beyanlarına başvurulmalıdır.

Bu kişilerin hayatta olmadıklarının anlaşılması halinde taşınmazın evveliyatını, kullanımını vs. bilen, görgüye ya da duyuma dayalı bilgisine başvurulabilecek köyün yaşlı kişilerinin tespiti sağlanıp keşifte tanık olarak dinlenilmelidir. Halihazırda taşınmazları kullanan kişilerin kimliği açık bir şekilde belirlenerek, mirasbırakanlar ve davalılar ile aralarında irs bağının bulunup bulunmadığı kuşkuya yer bırakmayacak şekilde tespit edilmelidir.

Öte yandan yukarıda belirtildiği üzere 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 594. maddesindeki usul izlenerek ilanlar yaptırılmalıdır.

Ayrıca, taraflardan delillerinin sorulup saptanması, gösterilecek ve davanın sonucunu etkileyecek tüm delillerin eksiksiz toplanması, ilgili yerlerden gerekli belgelerin getirtilmesi, daha sonra toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir hüküm verilmesi gerekir.

Mirasbırakanların mirasçılarının kuşkuya yer bırakmayacak şekilde tespit edilmesi halinde davanın reddine karar verilmeli, mirasçılarının tespit edilememesi halinde ise mirasçı bırakmaksızın ölen kişinin son mirasçısının Hazine olacağı düşünülerek davanın kabulüne karar verilmelidir. Mirasbırakanların mirasçılarını tespite yarar bilgilerin elde edilebilmesi için bütün imkanların kullanılması gerekmesine karşın mahkemece belirtilen doğrultuda araştırma yapılmaksızın yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmiş olması doğru görülmemiş ve hükmün bozulması gerekmiştir.