Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2019/2059 K.2019/8443

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 06.09.2002 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 02.03.2004 günlü ve 20.01.2016 günlü temyiz talebinin reddine dair ek kararın Yargıtayca incelenmesi kayıt malikleri mirasçısı ... tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacı vekili, müvekkili ile davalılar arasında noterde yapılan 17.04.1997 tarihli satış vaadi sözleşmesi ile davalıların murisleri ...’in ... 3. Noterliğinin 18.06.1987 tarihli 28542 yevmiye sayılı satış vaadi sözleşmesi ile aldığı 1307 ada 2 parsel, 1306 ada 1 parsel ile 1305 ada 21 parsel sayılı taşınmazlardaki miras hak ve hisselerinin tamamını müvekkiline satmayı vaad ettiğini, satış bedelinin ödenmiş olduğunu ancak davalıların tapuyu devretmediğini ileri sürerek davalılar adına kayıtlı hisselerin iptaliyle müvekkili adına tescili isteğinde bulunmuştur.

Davalılar, sözleşmenin zamanaşımına uğradığını belirterek davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, davanın kabulü ile 1307 ada 2 parsel, 1306 ada 1 parsel ile 1305 ada 21 parsel sayılı taşınmazlarda davalılara murisleri ...’den veraseten geçen ...’den satış ile intikal eden 360/8400 hissenin tapusunun iptali ile davacı ... adına tapuya tesciline karar vermiştir.

Kararın davalılar vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizce 24.04.2006 tarihli, 2006/3495 Esas, 2006/4748 Karar sayılı ilamı ile onama kararı verilmiştir.

Davalılar vekilinin karar düzeltme talebi, Dairemizin 15.03.2007 tarih, 2007/2358 Esas, 2007/2713 Karar sayılı ilamı ile karar düzeltme isteminin reddine karar verilmiş ve 15.03.2007 tarihinde hüküm kesinleşmiştir.

Daha sonra kayıt malikleri ...’nin mirasçısı olduğunu söyleyen ... vekili 18.01.2015 tarihinde kararı temyiz etmiştir.

Mahkemece, 20.01.2016 tarihli ek karar ile temyiz talebinin reddine karar verilmiştir.

Kayıt malikleri ...’nin mirasçısı olduğunu söyleyen ... vekili ilk derece mahkemesinin kararını ve temyizin reddine ilişkin ek kararı temyiz etmiştir.

Temyiz dilekçesine ekli ... 6. Sulh Hukuk Mahkemesinin 17.06.2015 tarih 2015/179 Esas, 2015/643 Karar sayılı ilamına göre Dimitrula Kayris'in 09.07.1986 tarihinde öldüğü, mirasçılarının ... ile ... olduğu, ... 8. Sulh Hukuk Mahkemesinin 19.11.2015 tarih 2015/848 Esas 2015/924 Karar sayılı ilamına göre Hristo Değirmenci'nin 16.12.1977 tarihinde öldüğü, mirasçılarının ... ile ... olduğu anlaşılmaktadır.

Bu durumda her ne kadar hüküm Yargıtay denetiminden geçerek 15.03.2007 tarihinde kesinleştirilmiş ise de tapu kayıt malikleri ...'nin dava açılmadan önce ölmüş olduğu anlaşıldığından ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2002/685 Esas, 2004/49 Karar sayılı ilamındaki 15.03.2007 tarihli kesinleşme şerhi ile 20.01.2016 tarihli temyizin reddine ilişkin ek kararın kaldırılmasına ve davada taraf olarak yer almasa da ...'in tapu kayıt malikleri ...'nin mirasçısı olduğunun anlaşılmasına göre kararı temyizde hukuki yararı bulunmakla temyiz incelemesine geçildi.

Kaynağını Türk Borçlar Kanununun 29. maddesinden alan taşınmaz satış vaadi sözleşmeleri, Türk Borçlar Kanununun 237. maddesi ile Türk Medeni Kanununun 706. ve Noterlik Kanununun 89. maddesi hükümleri uyarınca noter önünde re’sen düzenlenmesi gereken, bir başka anlatımla geçerliliği resmi şekil şartına bağlı kılınan, tam iki tarafa borç yükleyen ve kişisel hak sağlayan sözleşme türüdür. Vaat alacaklısı, taşınmaz satış vaadi sözleşmesi ile mülkiyet devir borcu yüklenen satıcıdan edim yerine getirilmediğinde Türk Medeni Kanununun 716. maddesi uyarınca açacağı tapu iptali ve tescil davasında borcun hükmen yerine getirilmesini isteyebilir.

6100 sayılı HMK’nın 166. maddesinde aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış davalar, aralarında bağlantı bulunması durumunda, davanın her aşamasında, talep üzerine veya kendiliğinden ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilebileceği ve davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması ya da biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması durumunda bağlantının var sayılacağı açıklanmıştır.

Somut olaya gelince; davacı ile davalılar arasındaki ... 25. Noterliğinde yapılan 14.04.1997 tarihli, 18401 yevmiye numarası ile Beyoğlu 20. Noterliğinin 17.04.1997 tarihli, 14444 yevmiye numaralı miras taksim ve satış vaadi sözleşmesinin incelenmesinde davalılar murisi ...’in ...

3. Noterliğinde yapılan 18.06.1987 tarihli ve 28542 yevmiye numaralı satış vaadi sözleşmesi ile satın almayı vaat ettiği 1307 ada 2 parsel, 1306 ada 1 parsel ve 1305 ada 21 parsel sayılı taşınmazların davacıya satılması vaat edilmiştir. Noksanın ikmaliyle getirtilen ...

1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1998/40 Esas sayılı dosyasına konu muris ... ile taşınmaz malikleri arasında yapılan 18.06.1987 tarihli ve 28542 yevmiye numaralı satış vaadi sözleşmesi incelendiğinde Dmitrula Kayris, Hristo Değirmenci ve ... tarafından 1307 ada 2 parsel, 1306 ada 1 parsel ve 1305 ada 21 parsel sayılı taşınmazlarda kendi adlarına kayıtlı hisselerin tamamını ...’e satmayı vaat ettikleri görülmüştür.

Anılan dosyada mahkemece, davalılar ... yönünden davanın kabulüne, diğer davalı ... hakkındaki davanın reddine karar verilmiş ve hüküm ilanen tebliğ edilerek 08.11.1999 tarihinde kesinleştirilmiştir.

Hükmün davalılar ... mirasçısı olduğunu söyleyen ... vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizin 05.11.2018 tarihli 2016/8262 Esas, 2018/7318 Karar sayılı ilamı ile davalılar ...’nin dava açılmadan önce ölmüş oldukları anlaşıldığı, mahkemece, ölü ...'nin mirasçılarına dava dilekçesi usulüne uygun şekilde tebliğ edilmeden savunma ve delilleri toplanmadan işin esasına girilerek taraf teşkili sağlanmadığı gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verildiği, bozma sonrası ...

1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/42 Esasına kaydedilerek dosyanın derdest bulunduğu görülmektedir.

O halde, derdest bulunan satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptal ve tescil davası sonucunda verilecek kararın, eldeki davada dava konusu taşınmazların mülkiyet durumu yönünden belirleyici olacağı, eldeki davanın sonucunu etkileyeceği tartışmasızdır.

Hal böyle olunca, anılan dava ile görülmekte olan dava arasında 6100 sayılı HMK’nın 166. maddesi uyarınca hukuki ve fiili irtibat bulunduğundan mahkemece ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/42 Esas sayılı dosyası ile görülmekte olan bu davanın ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilerek sonuca bağlanması gerekirken, anılan husus gözetilmeksizin davanın esası hakkında hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir.