Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2019/24 K.2021/4236

Davacı- birleştirilen davada davacı vekili tarafından, davalı- birleştirilen davada davalı aleyhine 11.11.2015 tarihinde verilen dilekçeyle asıl davada ve birleştirilen davada önalım hakkından kaynaklanan tapu iptali ve tescil talep edilmesi üzerine yapılan duruşma sonunda asıl davanın husumet yönünden reddine, birleştirilen davanın kabulüne dair verilen 30.03.2018 tarihli hükmün istinaf yoluyla incelenmesi davacı vekili ve birleştirilen davada davalı ... vekili tarafından talep edilmiştir. ...

Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesince ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılarak birleştirilen davada davalı ... vekilinin istinaf talebinin esastan reddine, davacı vekilinin istinaf talebinin kabulüne dair verilen kararın birleştirilen davada davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içeriğindeki tüm kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı taraf; ... ili, ... ilçesi, ..., 11 ada 6 parseldeki 69 ve 72 numaralı bağımsız bölümlerin 1/2'şer hisselerinin 13.11.2013 tarihinde davalı ...'a satıldığını, noter aracılığıyla da kendisine bildirimde bulunulmadığını, 69 numaralı bağımsız bölümün satış bedeli olan 2.000,00TL' nin ve 72 numaralı bağımsız bölümün satış bedeli olan 18.000,00TL'nin toplamı 20.000,00TL'yi ve alıcıya düşen tapu giderlerini ödemek suretiyle önalım hakkını kullanmak istediğini beyan ederek; taşınmazların davalı adına olan tapu kaydının iptali ile davacı adına tescilini talep etmiştir.

Birleştirilen ... 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/216 Esas sayılı dosyası üzerinden açtığı davada davacı asil ... özetle; ... ili, ... ilçesi, ..., 11 ada 6 parseldeki 69 ve 72 numaralı bağımsız bölümlerin 1/2'şer hisselerinin malikinin kendisi olduğunu, ...

3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/607 Esas sayılı dosyası üzerinden asıl davaya da konu edilen aynı taşınmazlar için ilk satış işlemindeki alıcıya karşı aynı konuda dava açtığını, önalım hakkının kullanılmasını engellemek amacıyla asıl ve birleştirilen davaya konu taşınmazların fahiş bedelle, muvazaalı olarak asıl davadaki davalı ... tarafından birleştirilen davada davalı ...'a 17.12.2014 tarihinde satıldığını, davalıların kardeş olduklarını, ilk yapılan 13.11.2013 tarihli satış ile muvazaalı satış tarihleri arasındaki süre kısa olmasına rağmen satış bedelleri arasındaki farkın hayatın normal akışına aykırı olduğunu,

karşı tarafın iyi niyetli olmadığını, önalım hakkını kullanmak istediğini beyan ederek; taşınmazların birleştirilen davalı adına olan tapu kayıtlarının iptali ile adına tescilini talep etmiştir.

Mahkemece; asıl davanın husumet nedeniyle reddine, birleştirilen davanın kabulü ile ... ili, ... ilçesi, ..., 11 ada 6 parselde 69 ve 72 numaralı bağımsız bölümlerde davalı ... adına kayıtlı 1/2 oranındaki hisselerin iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline, davacı tarafça depo edilen 147.019,00TL ön alım bedelinin karar kesinleştiğinde davalı ...'a ödenmesine, fazla yatırılan miktarın davacıya iadesine karar verilmiştir. Hükmü, davacı vekili ve birleştirilen davada davalı ... vekili istinaf etmiştir.

... Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesince verilen 16.11.2018 tarihli istinaf kararı ile; birleştirilen davada davalı ... vekilinin istinaf talebinin esastan reddine, davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile; ...

3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 30.03.2018 tarih, 2015/607 Esas - 2018/333 sayılı Kararının kaldırılmasına, davacının, asıl ve birleştirilen davalarının kabulüne, ... ili, ... ilçesi, ..., 11 ada 6 parselde kain 69 ve 72 No'lu bağımsız bölümlerde birleştirilen davada davalı ... adına kayıtlı 1/2 oranındaki hisselerin iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline, davacı tarafça ödenmesi gereken önalım hakkı bedelinin 20.400,00TL olduğunun tespiti ile bu bedelin kararın kesinleşmesi halinde davalı ...'a ödenmesine,

davacı tarafça depo edilen 147.019,00TL önalım bedelinden 20.400,00TL önalım bedelinin mahsup edilerek fazladan yatırılan 126.619,00TL'nin davacıya iadesine, dair verilen karar birleştirilen davada davalı ... vekilince temyiz edilmiştir.

İncelenen dosya kapsamına göre; 1-Asıl dava yönünden istinaf mahkemesince verilen karar ile ilgili olarak: Davanın açıldığı 11.11.2015 tarihinde dava konusu 69 ve 72 numaralı bağımsız bölümlerdeki payın sahibi davalılardan ...'dır. Asıl dava ise artık paydaş olmayan ...'a karşı açılmış olup, önalım hakkından kaynaklanan tapu iptali ve tescil davalarında davanın tapudaki kayıt malikine karşı açılması gereklidir. O halde; davalı ...'a karşı açıldığı ve pasif husumet bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken asıl dava yönünden kabul kararı verilmesi doğru görülmemiştir.

2- Birleştirilen dava yönünden istinaf mahkemesince verilen karar ile ilgili olarak: Birleştirilen davanın açıldığı 14.06.2016 tarihi itibariyle davaya konu edilen bağımsız bölümlerin tapu kayıt maliki birleştirilen davada davalı ... olduğundan, birleştirilen dava 17.12.2014 tarihli satışa göre değerlendirilecektir.

Zira zamanında 13.11.2013 tarihli satışlara yönelik önalım davası açılmadığından bu aşamada sadece 17.12.2014 tarihli resmi satış sözleşmesindeki pay satışlarına yönelik değerlendirme yapılması gereklidir. Kural olarak önalım bedeli, resmi satış sözleşmelerindeki bedeldir.

Sözleşmenin tarafı olmayan davacının, bedelin düşük olduğu yönünde ileri sürdüğü iddiası her türlü delille ispat edilebilecek nitelikte ise de mahkemece pay satan ve pay satın alan davalılar ... ve ...'in kardeş olmaları gerekçe gösterilmek suretiyle muvazaanın varlığının kabul edilmesi ve yukarıda belirtilen hususlar dikkate alınmaksızın hüküm kurulması da doğru görülmemiştir.