Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2020/2663 K.2020/5364

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 24.07.2009 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 17.01.2019 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi bir kısım davalılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Asıl ve birleştirilen davalar, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.

Davacı vekili asıl davada, dava konusu 2098 ada 21 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki ortaklığın satış suretiyle giderilmesini talep etmiştir.

Birleştirilen ... 11. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2010/320 Esas sayılı dosyasında davacı ... vekili, dava konusu 2098 ada 21 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki ortaklığın aynen taksim, olmadığı takdirde satış suretiyle giderilmesini talep etmiştir.

Birleştirilen ... 4. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2017/64 Esas, sayılı dosyasında davacı ... vekili, dava konusu 2098 ada 21 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki ortaklığın satış suretiyle giderilmesini talep etmiştir.

Bir kısım davalılar vekili, ortaklığın aynen taksim suretiyle giderilmesini istediklerini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ..., herkesin kendisine ait dairesi olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, ilk olarak asıl davanın reddine karar verilmiş, birleştirilen dava hakkında hüküm kurulmamıştır. Hükmün birleştirilen davanın davacısı ... vekili tarafından temyizi üzerine hükmün, Dairemizin 29.03.2013 tarih 2013/3113 Esas, 2013/4918 Karar sayılı ilamıyla "Mahkemece birleştirilen dava ile ilgili inceleme yapılarak olumlu veya olumsuz bir karar verilmesi gerekirken hüküm kurulmaması doğru görülmediğinden kararın bozulması gerekmiştir." bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak, davanın kabulü ile dava konusu 2098 ada 21 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki ortaklığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmiş, bir kısım davalılar vekilinin temyizi üzerine hükmün, Yargıtay 18. Hukuk Dairesi'nin 06.06.2016 tarih 2016/4642 Esas, 2016/9098 Karar sayılı ilamıyla "Dava konusu taşınmazın tapu kaydına göre 5/118 payına malik ... bu payını 02.06.2011 tarihinde dava dışı ...'a sattığı anlaşıldığından,

mahkemece yeni malikin davaya usulüne uygun olarak dahil edilip, taraf teşkili sağlandıktan sonra işin esası hakkında bir karar verilmesi yerine taraf teşkili sağlanmadan ortaklığın giderilmesine karar verilmesi doğru görülmemiştir.” gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak asıl davanın reddine, birleştirilen davaların kabulüne, dava konusu 2098 ada 21 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki ortaklığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmiştir.

Hükmü, bir kısım davalılar vekili temyiz etmişlerdir.

Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları, paylı mülkiyet veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz mallarda paydaşlar (ortaklar) arasında mevcut birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirip ferdi mülkiyete geçmeyi sağlayan, iki taraflı, tarafları için benzer sonuçlar doğuran davalardır.

Mahkemece paydaşlığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmesi halinde satışın nasıl yapılacağının ve satış bedelinin ne şekilde dağıtılacağının ve harcın taraflardan hangi oranlarda tahsil edileceğinin hüküm sonucunda gösterilmesi gerekir.

Satışına karar verilen taşınmaz;

a) Paylı mülkiyet hükümlerine konu ise satış bedelinin ve harcın paydaşların tapudaki payları oranında,

b) Elbirliği mülkiyeti hükümlerine tabi olması halinde satış bedelinin ve harcın mirasçılık belgesindeki paylar oranında,

c) Hem paylı, hem de elbirliği mülkiyeti halinin bir arada bulunması halinde ise satış bedelinin ve harcın tapudaki ve mirasçılık belgesindeki paylar nazara alınarak dağıtılmasına ve tahsil edilmesine karar verilmesi gerekir.

Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları iki taraflı, taraflar için benzer sonuçlar doğuran davalar olup, sonuçta kazanan ve kaybeden taraftan söz edilemeyeceğinden yargılama giderleri ve vekalet ücretinin taraflara payları oranında yükletilmesi gerekir.

Somut olayda, vekalet ücretinin taraflardan tapu kaydındaki hisseleri oranında tahsiline karar verilmesi gerekirken mahkemece hangi oranda davalılardan alınacağı belirtilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş ise de; bu husus, kararın bozulmasını ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 1086 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 438/7. maddesi gereğince hüküm sonucunun aşağıdaki şekilde düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.